Eczacı Hatası ve Yanlış İlaç Verilmesi
Eczaneden yanlış ilaç verilmesi sonucu oluşan sağlık sorunları ve eczacının hukuki sorumluluğu.
Güncelleme ve hukuki inceleme: 19 Ekim 2026 · Isikoglu Partners
Özet
Reçeteden farklı ilaç verildiği veya dozun yanlış olduğu ileri sürülüyorsa, önce reçete ile teslim edilen ürün ve kullanım kaydı karşılaştırılır. Olumsuz sağlık sonucu tek başına eczacı kusurunu kanıtlamaz; hata, zarar ve aralarındaki bağlantı ayrı incelenir.
I. Hangi işlemde hata olduğu belirlenmeli
Hekimin reçete düzenlemesi ile eczanenin ilacı hazırlayıp teslim etmesi ayrı işlemlerdir. Reçetedeki ilaç, doz, farmasötik biçim ve teslim edilen kutu karşılaştırılmalıdır. Muadil ürün verilmesi de sırf ticari adının farklı olmasına bakılarak otomatik hata sayılmamalıdır. 6197 sayılı Kanun ve ilgili eczacılık düzenlemeleriyle somut teslim işlemi birlikte değerlendirilir.
II. Hukuki sorumluluk ve tazminat
TBK m.49 ve sözleşmeye aykırılığa ilişkin m.112 çerçevesinde uygun sorumluluk sebebi belirlenir. Bedensel zarar bakımından m.54 ve manevi tazminat bakımından m.56 önemlidir. Kusur, zarar ve nedensellik somut tıbbi kayıtlarla incelenir. İstenebilecek tedavi gideri veya kazanç kaybı olayla ilişkilendirilmelidir; her yan etki ve her istenmeyen sonuç otomatik tazminat hakkı yaratmaz.
III. Ceza soruşturması ayrı değerlendirilir
Yaralanma veya ölüm iddiasında TCK m.89 ve m.85; hayat ve sağlığı tehlikeye sokacak biçimde ilaç yapma veya satma iddiasında m.187 gibi hükümler kendi unsurlarına göre incelenir. Sırf kişinin eczacı olması taksirle yaralamada otomatik üçte bir ceza artırımının dayanağı değildir. Bilinçli taksir de ayrıca kanuni koşulları gerektirir; olayın sonucu görülerek peşinen suç veya ceza belirlenemez.
IV. Kayıt ve başvuru dosyası
Reçete, teslim ve ödeme kayıtları, ilaç kutusu ile seri ve parti bilgileri, kullanım zamanları ve tıbbi belgeler korunmalıdır. Sağlık ve meslek denetimine ilişkin başvuru, ceza soruşturması ve tazminat davası birbirinden ayrılır. Hangi yargı yolunun, sürenin ve dava öncesi işlemin uygulanacağı, hizmeti sunan kişi veya kuruluş ile talebin niteliğine göre belirlenir. Bir makama şikâyet edilmesi bütün diğer süreleri kendiliğinden durdurmaz.
İlgili makaleler
Hasta Hakları ve Tıbbi Kayıtlara Erişim Hakkı
Malpraktis Davası: Doktor Hatası Tazminat
Resmî kaynaklar
Sağlık Bakanlığı — 6197 sayılı Kanun
Türk Borçlar Kanunu — m.49, 54, 56, 112
Sık sorulan sorular
Farklı marka ilaç verilmesi her zaman hata mı?
Tek başına marka farklılığı yeterli değildir. Reçete, etkin madde, doz, farmasötik biçim ve eşdeğer ilaç kuralları birlikte incelenmelidir.
Yan etki görülmesi eczacının kusurunu kanıtlar mı?
Hayır. Teslim işlemi, kullanım, tıbbi sonuç ve nedensellik ayrı incelenir. Reçete ve tıbbi kayıtlar önemlidir.
Eczacıya otomatik üçte bir ceza artırımı uygulanır mı?
Sırf eczacı sıfatı böyle genel bir artırım kuralı değildir. İlgili suç ve varsa nitelikli hâlin koşulları kanundan ve olaydan ayrı ayrı belirlenmelidir.
Hangi belgeleri saklamalıyım?
Reçete, ilaç kutusu ve ürün bilgileri, ödeme ve teslim kayıtları, kullanım zamanları ve tıbbi raporlar korunmalıdır. İdari, ceza ve tazminat başvuruları ayrı değerlendirilir.
Resmî kaynaklar
Sağlık Bakanlığı — 6197 sayılı Kanun
Türk Borçlar Kanunu — m.49, 54, 56, 112