Işıkoğlu Partners Avukatlık ve Danışmanlık
IŞIKOĞLU
PARTNERS
Avukatlık & Danışmanlık
25+
Uzmanlık Alanı
%100
Kesintisiz İletişim & Hizmet
%100
Şeffaflık
3
Avukat

Değerlerimiz

Öncü İlkelerimiz & Değerlerimiz
01 Tavizsiz Dürüstlük
02 Çalışkanlık
03 Mükemmelliğe Bağlılık
04 Empati
05 Müvekkil Odaklı Temsil

Avukatlarımız

Hukuki Görüşler & Makaleler

Tüm Makaleleri Gör →

İletişim

Merkez Ofis
Dragos Center Cevizli Mah. Bağdat Cad.
Dragos Center No 15
iletisim@isikoglupartners.com
+90 531 869 3827

Hukuki Danışmanlık için Randevu Alın

Işıkoğlu Partners Hukuk Kütüphanesi ve Adalet Heykeli
Biz Kimiz?

Genç, dinamik ve yenilikçi ekibimizle; geleneksel hukuk alanlarındaki uzmanlığımızı çağımızın dijital ve modern ihtiyaçlarıyla birleştiriyoruz.

Biz, tamamen genç ve dinamik bir ekip olarak kurduğumuz hukuk ofisimizde; enerjimizi, günceli yakalama becerimizi ve yenilikçi bakış açımızı müvekkillerimize en iyi şekilde yansıtmayı hedefliyoruz.

Hukukun temel taşlarını oluşturan Ticaret ve Şirketler Hukuku, Ceza Hukuku, İcra Hukuku, Gayrimenkul Hukuku, Miras Hukuku, Medeni Hukuk ve İş Hukuku gibi klasik alanlarda sağlam bir bilgi birikimi ve disiplinli bir çalışma anlayışına sahibiz. Bu alanlarda müvekkillerimize güven veren, köklü ve çözüm odaklı bir yaklaşım benimsiyoruz.

Ancak bununla yetinmiyor, çağın hızla değişen ihtiyaçlarına da aynı kararlılıkla yanıt veriyoruz. Teknolojinin, girişimciliğin ve dijital dünyanın hayatın merkezine oturduğu günümüzde; E-Ticaret Hukuku, KVKK & Veri Koruma Hukuku, Bilişim Hukuku, Startup ve Yatırım Hukuku, Kripto & Fintech Hukuku, Dijital Medya ve İnfluencer Hukuku, Oyun ve E-Spor Hukuku, Yapay Zekâ ve Teknoloji Hukuku gibi modern hukuk alanlarında da yenilikçi çözümler sunuyoruz.

Gençliğimizden aldığımız dinamizm ve teknolojiye olan hâkimiyetimiz sayesinde, geleneksel hukuk disiplinlerini modern dünyanın ihtiyaçlarıyla birleştiriyor; müvekkillerimizin karşılaşabileceği her türlü soruna yaratıcı, hızlı ve etkili hukuki çözümler üretiyoruz.

Bizim için hukuk yalnızca mevcut sorunları çözmek değil, aynı zamanda müvekkillerimizin gelecek planlarını güvenle şekillendirebilmeleri için önleyici ve yol gösterici bir güçtür. Bu nedenle hedefimiz, müvekkillerimizin yalnızca hukuki süreçlerini yönetmek değil; aynı zamanda yeni çağın sunduğu fırsatları en güvenli ve en verimli şekilde değerlendirmelerine yardımcı olmaktır.

Avukatlarımız

Öncü İlkelerimiz

01 Tavizsiz Dürüstlük
02 Çalışkanlık
03 Mükemmelliğe Bağlılık
04 Empati
05 Müvekkil Odaklı Temsil

Kariyer Fırsatları

Işıkoğlu Hukuk Bürosu, etik değerlere bağlı, disiplinli ve çözüm odaklı bir ekip kültürüne sahiptir.

Ekip üyelerimiz; işbirliği, şeffaf iletişim ve sürekli gelişim prensipleriyle çalışır.

İletişim

Merkez Ofis
Dragos Center Cevizli Mah. Bağdat Cad.
Dragos Center No 15
iletisim@isikoglupartners.com
+90 531 869 3827

Hukuki Danışmanlık için Randevu Alın

Faaliyet Alanlarımız

Işıkoğlu Hukuk, ticari şirketlerden teknoloji girişimlerine, fikri mülkiyetten kripto & fintech hukuku ve yapay zeka odaklı danışmanlığa kadar geniş yelpazede uzman hukuk hizmeti sunar. Müvekkil odaklı yaklaşımımız, üstün dürüstlük ve şeffaflık ilkeleriyle her zaman kesintisiz iletişim sağlar.

01
-

Işıkoğlu Partners

Bu uzmanlık alanındaki sözleşme, uyum ve uyuşmazlık süreçleriniz için ofisimizle iletişime geçebilirsiniz.

WhatsApp'tan Sorun İletişim Formu ile Yazın →

Diğer Uzmanlık Alanları

Bu Alandaki Makalelerimiz

Ekibimiz

Geleneksel hukuk disiplinlerindeki sağlam birikimini çağımızın dijital, finansal ve teknolojik ihtiyaçlarıyla birleştiren; müvekkil odaklı temsil, şeffaf iletişim ve titiz dosya takibi ilkeleriyle çalışan avukat kadromuz.

Öncü İlkelerimiz

01 Tavizsiz Dürüstlük
02 Çalışkanlık
03 Mükemmelliğe Bağlılık
04 Empati
05 Müvekkil Odaklı Temsil

Kariyer Fırsatları

Işıkoğlu Hukuk Bürosu, etik değerlere bağlı, disiplinli ve çözüm odaklı bir ekip kültürüne sahiptir.

Ekip üyelerimiz; işbirliği, şeffaf iletişim ve sürekli gelişim prensipleriyle çalışır.

İletişim

Merkez Ofis
Dragos Center Cevizli Mah. Bağdat Cad.
Dragos Center No 15
iletisim@isikoglupartners.com
+90 531 869 3827

Hukuki Danışmanlık için Randevu Alın

Işıkoğlu Partners Avukat

İletişim

E-Posta: iletisim@isikoglupartners.com
Telefon: +90 531 869 3827
WhatsApp'tan Sorun
AVUKAT
-

Deneyim & Pratik

    Çalışma Alanları

      Konu Başlıkları
      Toplam 1.095 Hukuki Makale & Rehber
      Yükleniyor...

      5746 Sayılı Ar-Ge ve Tasarım Merkezleri Mevzuatı, TÜBİTAK TEYDEB / BİGG / KOSGEB Hibe Sözleşmeleri ve Kamu Desteklerinin Faiziyle Geri Alınması Davaları

      5746 sayılı Ar-Ge ve Tasarım Merkezleri Kanunu teşvikleri, TÜBİTAK TEYDEB, Yatırım Tabanlı BİGG ve KOSGEB hibe sözleşmeleri, mükerrer destek yasağı ve kamu desteklerinin faiziyle geri alınması davalarında yargı yolu rehberi.

      Startup ve Yatırım Hukuku Yazar: Av. Celil Işık Okuma Süresi: 11 dk (2229 kelime) Son Güncelleme: 2026-11-15

      Özet

      Türkiye'de derin teknoloji, donanım, biyoteknoloji ve kurumsal yazılım geliştiren şirketler, Teknopark sınırları içinde yer almasalar dahi 5746 sayılı Araştırma, Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun kapsamında Ar-Ge veya Tasarım Merkezi kurarak ya da TÜBİTAK TEYDEB (1501, 1507), Yatırım Tabanlı BİGG (1512/1812) ve KOSGEB destek programlarına başvurarak geri ödemesiz hibelerden ve vergisel indirimlerden yararlanabilmektedir. Ne var ki kamu kaynaklı nakit desteklerin kullanımı sıkı şekil, muhasebeleştirme ve denetim kurallarına bağlanmıştır. Projenin teknolojik belirsizlik nedeniyle başarısız olması ile usulsüz harcama, sahte/ilişkili taraf faturası, demirbaş devir yasağı ihlali veya mükerrer vergi indirimi arasındaki hukuki sınır aşılırsa, kamu kurumları ödenen tüm hibeleri gecikme zammı veya yasal/ticari faiziyle geri talep etmektedir. Bu makalede 5746 sayılı Kanun mimarisi, hibe sözleşmelerinin hukuki rejimi ve destek geri alım (istirdat) uyuşmazlıklarında adli ve idari yargı ayrımı incelenmektedir.

      I. 5746 Sayılı Kanun Kapsamında Ar-Ge ve Tasarım Merkezleri Kuruluş Şartları ve Teşvikler

      4691 sayılı Teknopark Kanunu, bölgede üretilen yazılım ve Ar-Ge çıktılarının satış kazancına doğrudan "kurumlar vergisi istisnası" tanırken; 5746 sayılı Kanun fiziksel bir teknopark bölgesine taşınma zorunluluğu olmaksızın şirketin kendi yerleşkesi içinde izole edilmiş Ar-Ge veya Tasarım Merkezi kurmasına ya da TÜBİTAK/kamu destekli tekil Ar-Ge projeleri yürütmesine dayalı bir vergi matrah indirimi ve personel teşviki modeli sunar (uygulama süresi 7263 sayılı Kanun ile 31 Aralık 2028'e kadar uzatılmıştır).

      Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'ndan Ar-Ge Merkezi veya Tasarım Merkezi Belgesi alabilmek için aranan temel Tam Zaman Eşdeğeri (TZE) personel alt sınırı; Cumhurbaşkanı Kararları ile belirlenen genel kural uyarınca Ar-Ge merkezlerinde en az 15 TZE (otomotiv, beyaz eşya ve belirli ağır imalat NACE kodlarında 30 TZE), Tasarım merkezlerinde ise en az 10 TZE personel istihdam edilmesidir. Bu merkezlerde ve kamu destekli Ar-Ge projelerinde sağlanan başlıca mali avantajlar şunlardır:

      • %100 Ar-Ge ve Tasarım İndirimi (5746 SK m. 3/1): Ar-Ge ve tasarım merkezlerinde veya kamu kurumlarınca desteklenen Ar-Ge/yenilik projelerinde yapılan nitelikli Ar-Ge ve tasarım harcamalarının tamamı (%100'ü), 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu m. 10 ile uyumlu şekilde kurum kazancının tespitinde ayrıca indirim konusu yapılır (harcama hem normal gider/aktifleştirme yoluyla amortisman olarak dikkate alınır hem de beyanname üzerinde %100 ek Ar-Ge indirimine konu edilir; ilgili yılda kazanç yetersizliği nedeniyle indirilemeyen tutar ise VUK yeniden değerleme oranında artırılarak sonraki yıllara devredilir!). Ayrıca bir önceki yıla göre belirli performans göstergelerinde en az %20 artış sağlayan merkezlerde o yıl yapılan artış tutarının %50'si de ek indirime konu edilebilir.
      • Gelir Vergisi Stopajı, Damga Vergisi ve SGK Desteği (5746 SK m. 3/2-4): Teknopark rejimiyle paralel biçimde Ar-Ge, tasarım ve destek personelinin ücretlerinde doktoralı/temel bilimler yüksek lisanslılar için %95, yüksek lisanslı/temel bilimler lisanslılar için %90 ve diğerleri için %80 gelir vergisi stopajı teşviki, damga vergisi istisnası ve SGK işveren hissesi priminin %50'sinin Hazinece karşılanması imkanı uygulanır.
      • Gümrük Vergisi İstisnası ve %3 GSYF Yükümlülüğü: Yurt dışından Ar-Ge projelerinde kullanılmak üzere ithal edilen eşyalar gümrük vergisinden ve fonlardan müstesnadır. Öte yandan yıllık beyanname üzerinde yararlanılan Ar-Ge/tasarım indirimi tutarı yasal eşiği (güncel 2.000.000 TL) aşan mükelleflerin bu tutarın %3'ünü yıl sonuna kadar GSYF katılma paylarına veya kuluçka girişimlerine yatırma yükümlülüğü (aksi halde %20 indirim hakkı kaybı) 5746 sayılı Kanun m. 3/14 kapsamında da birebir geçerlidir.

      II. TÜBİTAK TEYDEB (1501/1507), Yatırım Tabanlı BİGG ve KOSGEB Sözleşmelerinin Hukuki Doğası

      Erken aşama girişimler ve KOBİ'ler vergi matrahı oluşmadan önce doğrudan nakit finansman sağlamak için üç ana kamu kanalına başvurur:

      1. TÜBİTAK TEYDEB 1507 (KOBİ Ar-Ge Başlangıç) ve 1501 (Sanayi Ar-Ge) Programları: Onaylanan proje bütçesi kapsamındaki personel, alet/teçhizat, malzeme, yurt içi/dışı danışmanlık ve hizmet alımı giderlerinin belirli bir yüzdesi (%60-%75 bandında) dönemsel teknik izleyici (hakem) raporu ve Yeminli Mali Müşavir (YMM) harcama tasdik raporu karşılığında geri ödemesiz hibe olarak ödenir (veya teminat mektubu karşılığı transfer ödemesi/ön ödeme alınır).
      2. TÜBİTAK 1512 / 1812 Yatırım Tabanlı BİGG (Bireysel Genç Girişim) Modeli: Klasik saf hibe modelinden evrilen güncel BİGG yapısında, doğrulama aşamasını geçen teknoloji girişimlerine TÜBİTAK BİGG Fonu aracılığıyla doğrudan sermaye yatırımı (pay karşılığı — örneğin %3-%5 hisse karşılığı yatırım veya eş finansman) sağlanmaktadır. Böylece girişim kuruluş aşamasında hem kamu fonunu ortak almakta hem de özel GSYF/melek yatırımcıların eş yatırımına (co-investment) hazır bir Cap Table ve esas sözleşme yapısıyla doğmaktadır.
      3. KOSGEB Ar-Ge, Ür-Ge, İnovasyon ve Girişimci Destek Programları: 5590/3624 sayılı KOSGEB Kuruluş Kanunu ve KOSGEB Destek Programları Yönetmeliği çerçevesinde hem geri ödemesiz (hibe) hem de faizsiz/teminatlı geri ödemeli makine-teçhizat ve yazılım desteklerini bir arada barındırır.

      Hukuki açıdan bu desteklerde süreç "iki aşamalı kuram" (Théorie des actes détachables) çerçevesinde işler: Projenin kabulü, reddi veya destek kararının iptali kamu gücüne dayanan tek taraflı birer idari işlem niteliğindeyken; kabul kararından sonra kurum ile girişimci şirket arasında imzalanan Proje Destek Sözleşmesi, özel hukuk hükümlerine de temas eden ağır şartlı bir katılma (iltihak) sözleşmesi görünümü taşır.

      III. Mükerrer Destek Yasağı (5746 SK m. 4/5) ve "549 Özel Fonlar" Muhasebeleştirme Kuralı

      Girişimlerin vergi incelemelerinde en çok ceza yedikleri teknik muhasebe konusu, TÜBİTAK veya KOSGEB'den alınan nakit hibelerin gelir tablosuna yanlış kaydedilmesi ve mükerrer vergi indirimine konu edilmesidir:

      5746 sayılı Kanun m. 3/7 ve m. 4/5:
      "Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerinde bulunanların; kamu kurum ve kuruluşları, kanunla kurulan veya teknoloji geliştirme projeleri desteklenmek üzere ulusal veya uluslararası kurumlar tarafından oluşturulan fonlardan aldıkları destekler özel bir fon hesabında tutulur. Bu fonda yer alan tutarlar, Gelir Vergisi Kanunu ve Kurumlar Vergisi Kanununa göre vergiye tabi kazancın tespitinde gelir, Ar-Ge ve tasarım indirimi tutarının tespitinde Ar-Ge ve tasarım harcaması olarak dikkate alınmaz. Bu şekilde sağlanan karşılıksız fonlardan yapılan harcamalar, yapıldığı yere göre doğrudan gider ya da amortismana tabi iktisadi kıymet olarak muhasebeleştirilir."

      Bu emredici hüküm iki hayati sonuç doğurur: Birincisi, TÜBİTAK'tan hesabınıza 3.000.000 TL hibe yattığında bu para ticari gelir yazılıp üzerinden %25 kurumlar vergisi ödenmez; bilançonun pasifinde "549 - Özel Fonlar" hesabına alınır. Ancak bu hesabın elde edildiği hesap dönemini izleyen 5 yıl içinde sermayeye ilave dışında herhangi bir şekilde başka bir hesaba nakledilmesi veya işletmeden çekilmesi (ortaklara dağıtılması!) halinde, zamanında tahakkuk ettirilmeyen vergiler vergi ziyaı cezası ve gecikme faiziyle tahsil edilir! İkincisi, 4.000.000 TL'lik proje harcamasının 3.000.000 TL'sini TÜBİTAK hibe olarak geri ödemişse, şirket kurumlar vergisi beyannamesinde %100 Ar-Ge indirimini 4.000.000 TL üzerinden değil, yalnızca kendi öz kaynağından karşıladığı 1.000.000 TL üzerinden hesaplayabilir. Ayrıca aynı personel ücreti için hem 4691 sayılı Teknopark hem 5746 sayılı Kanun hem de başka bir istihdam teşviki mükerrer olarak kullanılamaz (5746 SK m. 4/5).

      IV. Kamu Desteğinin Geri Alınması: Bilimsel Başarısızlık ile Kusurlu İhlal / Usulsüzlük Ayrımı

      Ar-Ge'nin doğasında deneysel belirsizlik ve başarısızlık riski vardır. Hem TÜBİTAK TEYDEB Uygulama Esasları hem de KOSGEB mevzuatı bu gerçeği kabul eder ve destek geri alım (istirdat) davalarının kaderini belirleyen temel ayrımı çizer:

      • İyi Niyetli Teknolojik / Bilimsel Başarısızlık (İade Yok): Şirket proje planındaki iş paketlerini özenle yürütmüş, mühendislerini çalıştırmış, harcamalarını gerçek ve usulüne uygun yapmış ancak hedeflenen teknik performans parametresine bilimsel/teknolojik engeller yüzünden ulaşılamamışsa; hakem ve kurul kararıyla proje "destek süreci usulüne uygun yürütülmüş ancak teknik olarak başarısız sonuçlanmış" kabul edilir ve o güne kadar ödenen hibeler geri istenmez.
      • Kusurlu Fesih, Projeyi Terk ve Usulsüzlük (Faiziyle Tam İade!): Buna karşılık aşağıdaki hallerde kurum tek taraflı olarak projeyi iptal eder / uygunsuzluk kararı verir ve o güne kadar ödenmiş tüm destek tutarlarını ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek 6183 sayılı Kanun gecikme zammı veya kanuni/ticari temerrüt faiziyle birlikte geri ister:
        1. Projenin mücbir sebep olmaksızın girişimci tarafından yarım bırakılması, dönem raporlarının süresinde sunulmaması veya izleyici denetiminden kaçınılması,
        2. Gerçekte projede çalışmayan kişilerin Ar-Ge personeli gösterilmesi veya ilişkili şirketlerden / kurucunun diğer şahıs firmasından muvazaalı/şişirilmiş danışmanlık ve malzeme faturası kesilmesi,
        3. Hibe desteğiyle satın alınan makine, teçhizat veya donanımın sözleşmede öngörülen taahhüt süresi (genellikle proje bitiminden itibaren 3 yıl) dolmadan satılması, kiralanması, rehnedilmesi veya şirketin tasfiye/kapanış sürecine girmesi,
        4. Yanlış veya yanıltıcı beyan, sahte belge kullanımı (bu durumda idari yaptırım ve 2-5 yıl desteklerden men cezası yanında TCK m. 158/1-e kamu kurum ve kuruluşlarının zararına nitelikli dolandırıcılık ve TCK m. 204 resmi/özel belgede sahtecilik suç duyurusu da yapılır!).

      V. Geri Alım Davalarında Görevli Mahkeme (İdari Yargı vs. Adli Yargı) ve Tahsil Usulleri

      TÜBİTAK, KOSGEB veya Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'ndan "projenizin iptaline ve ödenen X TL desteğin faiziyle iadesine karar verilmiştir" konulu bir yazı tebliğ edildiğinde en kritik usul sorusu hangi mahkemede ve kaç gün içinde dava açılacağıdır. Yanlış yargı kolunda dava açılması sürenin kaçırılmasına veya telafisi güç icra baskısına yol açabilir. Uyuşmazlık Mahkemesi, Danıştay ve Yargıtay içtihatlarında şekillenen temel ayrım şöyledir:

      Kamu kurumunun yönetim kurulu veya ilgili komitesi tarafından tesis edilen "Ar-Ge Merkezi belgesinin iptali", "projenin destek kapsamından çıkarılması / uygunsuzluk kararı" ve "desteklerden yasaklama" kararları, kamu gücüne dayalı tek taraflı idari işlemler olduğundan; tebliğ tarihinden itibaren 60 gün içinde (2577 sayılı İYUK m. 7) yetkili İdare Mahkemesi'nde yürütmenin durdurulması istemli İptal Davasına konu edilir. Buna karşılık taraflar arasında imzalanmış özel hukuk nitelikli destek/taahhüt sözleşmesinin feshinden kaynaklanan alacak tahsili, icra takibine itirazın iptali veya menfi tespit davaları (kurumun özel bütçeli statüsü ve sözleşme hükmüne göre 6183 sayılı Kanun kapsamına açıkça alınmamış alacaklarda) sıklıkla Adli Yargı (Asliye Ticaret / Asliye Hukuk Mahkemeleri) önünde görülür. Vergi dairelerince 5746 sayılı Kanun teşviklerinin reddi üzerine kesilen vergi ve vergi ziyaı cezalarına karşı ise tebliğden itibaren 30 gün içinde Vergi Mahkemesi'nde dava açılır.

      VI. 5746 Sayılı Ar-Ge Merkezi, 4691 Sayılı Teknopark ve TÜBİTAK/KOSGEB Uyuşmazlık Tablosu

      Kamu destekleri ve vergi teşviklerinde uygulanan denetim ve dava yolları karşılaştırmalı olarak aşağıda gösterilmiştir:

      Destek / Mevzuat Türü Denetim Makamı İhlal Yaptırımı Görevli Yargı Yeri ve Süre
      5746 SK Ar-Ge / Tasarım Merkezi Belgesi İptali Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Değerlendirme ve Denetim Komisyonu Merkez belgesinin iptali ve iptal tarihinden itibaren teşviklerin kesilmesi İdare Mahkemesi — Tebliğden itibaren 60 gün (İYUK m. 7)
      5746 SK / 4691 SK Haksız Vergi İndirimi ve Stopaj Terkini Hazine ve Maliye Bakanlığı Vergi Müfettişleri (VDK) Zamanında alınmayan KV/GV aslı + 1 kat (sahte belgede 3 kat) vergi ziyaı cezası + gecikme faizi Vergi Mahkemesi — İhbarname tebliğinden itibaren 30 gün (uzlaşma imkanı saklı)
      TÜBİTAK TEYDEB / BİGG Proje İptali ve Hibe İadesi TÜBİTAK TEYDEB Yürütme Komitesi, İzleyici ve YMM Denetimi Proje iptali, desteklerden süreli men, transfer/hibe ödemelerinin faiziyle iadesi ve teminat nakdi İptal/yasaklama işlemi için İdare Mahkemesi (60 gün); sözleşmesel icra/menfi tespit uyuşmazlıklarında Adli Yargı
      KOSGEB Uygunsuzluk Kararı ve Destek Geri Alımı KOSGEB Uygulama Birimi Kurulu / Denetim Rehberi Uygunsuzluk tutanağı, ödenen hibenin yasal faiziyle istirdadı ve yeni başvuruların durdurulması Uygunsuzluk idari kararına karşı İdare Mahkemesi (60 gün); icra takibi ve taahhütname alacak davalarında Asliye Ticaret Mahkemesi

      VII. Somut Sözleşme Kloz Analizi: Hibe İadesi, Demirbaş Devir Yasağı ve Fikri Mülkiyet Şartı

      TÜBİTAK ve KOSGEB taahhütnamelerinde standart olarak yer alan ve girişimin gelecekteki yatırım veya yurt dışı Flip-Up süreçlerini doğrudan etkileyen hükümler şunlardır:

      Örnek Tip Hüküm Analizi — Demirbaş Devir Yasağı ve Fikri Mülkiyet Kısıtı:
      "Destek kapsamında satın alınan makine, teçhizat, donanım ve yazılımlar proje bitiş tarihinden itibaren 3 (üç) yıl süreyle Kurumun yazılı izni olmaksızın satılamaz, kiralanamaz, devredilemez ve proje amacı dışında kullanılamaz; işyerinin kapanması veya tasfiyesi halinde Kurulca kusur/mücbir sebep değerlendirmesi yapılır. Kamu desteğiyle geliştirilen proje çıktıları üzerindeki fikri ve sınai mülkiyet haklarının yurt dışında yerleşik kişi veya kuruluşlara devri ya da münhasır lisanslanması, ilgili mevzuat çerçevesinde Kuruma bildirim/onay yükümlülüğüne tabidir."

      Hukuki Analiz: Yabancı bir VC fonundan yatırım alırken Türkiye'deki şirketin (TR OpCo) TÜBİTAK TEYDEB hibesiyle geliştirdiği patent veya çekirdek yazılımı 1 USD iz bedelle Delaware C-Corp şirketine devretmeye kalkması, hem KVK m. 13 transfer fiyatlandırması ihlali doğurur hem de TÜBİTAK sözleşmesindeki "projenin Türkiye'de ticarileştirilmesi ve fikri mülkiyet devir kısıtı" hükümlerini tetikleyerek alınan tüm hibenin faiziyle geri istenmesine sebep olabilir! Bu tür durumlarda IP mülkiyeti Türkiye'deki şirkette tutularak yabancı çatı şirkete ticari dağıtıcılık/alt lisans yetkisi verilmesi veya kurumdan önceden resmi izin alınması gerekir.

      VIII. YMM Denetimi ve İzleyici İncelemeleri İçin Hukuki Uyum Kontrol Listesi

      Kamu hibesi kullanan girişimlerin ve 5746 sayılı Kanun kapsamındaki Ar-Ge merkezlerinin geri alım davalarıyla karşılaşmamak için uygulaması gereken koruyucu tedbirler şunlardır:

      1. İlişkili Taraf Alımlarından Kaçınma: Kurucu ortakların, yönetim kurulu üyelerinin, eş/akrabalarının veya ortak olunan diğer grup şirketlerinin kestiği danışmanlık, yazılım ve malzeme faturaları TÜBİTAK ve KOSGEB nezdinde kesinlikle destek kapsamına sokulmamalıdır.
      2. Adam-Ay Zaman Çizelgeleri (Timesheets) ve Görev Tanımı: Projede %50 veya %100 adam-ay oranıyla gösterilen mühendisin aynı saatlerde başka bir ticari projede veya başka bir şirkette tam zamanlı SGK kaydının bulunmaması sağlanmalı; aylık ıslak/elektronik imzalı zaman çizelgeleri düzenli tutulmalıdır.
      3. Demirbaş Barkodlama ve Sigorta: Hibe ile alınan her test cihazı ve sunucu üzerine ilgili kurumun (TÜBİTAK/KOSGEB) proje numarasını içeren silinmez envanter etiketi yapıştırılmalı ve 3 yıllık süre dolmadan şirket birleşmesi/taşınması yapılacaksa önceden kuruma yazılı bildirimde bulunulmalıdır.
      4. Erken Revizyon Başvurusu: Teknik darboğaz veya pazar değişikliği nedeniyle iş paketlerinde sapma olacağı anlaşıldığında, dönem sonunu beklemeden süresi içinde resmi proje revizyonu / süre uzatımı talep edilmelidir; izleyici denetimi günü habersiz yapılan değişiklikler uygunsuzluk sayılır.
      5. İdari İtiraz ve Dava Süresi Takibi: Olumsuz izleyici veya komite kararı tebliğ edildiğinde mevzuattaki idari itiraz süresi (genellikle 15 veya 30 gün) ile 60 günlük İdare Mahkemesi iptal davası süresi (İYUK m. 11 üst makama başvuru kurallarıyla birlikte) günü gününe hesaplanmalı ve teknik bilirkişi mütalaasıyla desteklenmiş dilekçeyle başvurulmalıdır.

      İşbu makale yalnızca genel hukuki bilgilendirme amacıyla kaleme alınmış olup, somut idari işlemlere veya davalara ilişkin hukuki görüş niteliği taşımaz. Kamu destek mevzuatı ve uygulama esasları kurum kararlarıyla güncellenebildiğinden uyuşmazlık anında yürürlükteki program rehberi incelenmelidir.

      SIKÇA SORULAN SORULAR

      Uygulamada Kritik Sorular ve Yanıtları

      Hayır, kural olarak ödenmez. Ar-Ge faaliyetleri doğası gereği teknolojik belirsizlik içerdiğinden; şirket iş paketlerini özenle yürütmüş, harcamalarını gerçek ve usulüne uygun belgelemiş ancak bilimsel/teknik imkansızlık nedeniyle hedeflenen çıktıya ulaşamamışsa, kurulca 'iyi niyetli teknik başarısızlık' tespiti yapılır ve ödenen hibeler geri istenmez. Geri alım yalnızca kusur, projeyi terk, sahte belge veya sözleşme ihlali halinde uygulanır.

      5746 sayılı Kanun m. 3/7 uyarınca kamu kurumlarından Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri için alınan karşılıksız hibeler bilançoda '549 Özel Fonlar' hesabına kaydedilir ve kurumlar vergisi matrahına gelir olarak dahil edilmez. Ancak bu fon tutarı 5 yıl içinde sermayeye ilave edilmek dışında işletmeden çekilir veya ortaklara dağıtılırsa cezalı kurumlar vergisi ve gecikme faizi doğar.

      Hayır. 5746 sayılı Kanun m. 3/7 ve m. 4/5 uyarınca karşılıksız kamu fonlarıyla (hibelerle) karşılanan harcama kısmı Ar-Ge ve tasarım indirimi hesabında dikkate alınamaz. Yalnızca şirketin kendi öz kaynaklarından karşıladığı nitelikli Ar-Ge harcaması tutarı kurumlar vergisi beyannamesinde %100 Ar-Ge indirimine konu edilebilir.

      Projenin destek kapsamından çıkarılması, uygunsuzluk tespiti veya desteklerden men edilmesine ilişkin kurul kararları idari işlem niteliğinde olduğundan, tebliğden itibaren 60 gün içinde (İYUK m. 7 ve m. 11 kuralları çerçevesinde) yetkili İdare Mahkemesi'nde yürütmenin durdurulması istemli iptal davası açılır. Sözleşmeye dayalı icra takipleri ve menfi tespit uyuşmazlıklarında ise somut alacağın niteliğine göre Adli Yargı (Asliye Ticaret Mahkemesi) devreye girebilmektedir.

      Hayır. Hem TÜBİTAK TEYDEB hem de KOSGEB uygulama esasları, ortaklık veya yönetim bağı bulunan ilişkili kişi ve şirketlerden yapılan mal ve hizmet alımlarını destek kapsamı dışında tutar. Bu tür ilişkili taraf faturalarının projeye beyan edilmesi harcamanın reddine, muvazaa tespit edilirse tüm projenin iptaliyle hibelerin faiziyle geri alınmasına yol açar.

      TÜBİTAK'ın güncellenen Yatırım Tabanlı BİGG modelinde, doğrulama aşamasını başarıyla geçen girişimlere eski saf hibe sistemi yerine TÜBİTAK BİGG Fonu aracılığıyla doğrudan sermaye yatırımı (genellikle küçük oranda azınlık payı karşılığı özsermaye finansmanı) sağlanmaktadır. Bu yapı girişimin erken aşamadan itibaren anonim şirket ve kurumsal Cap Table disipliniyle kurulmasını sağlar.

      Av. Celil Işık
      Av. Celil Işık Yönetici Ortak · Avukat
      Ticaret ve şirketler hukuku, teknoloji, e-ticaret, dijital platformlar, kripto varlıklar, startup yatırımları ve KVKK alanlarında şirketlere ve girişimcilere hukuki danışmanlık sunmaktadır.
      1136 sayılı Avukatlık Kanunu ve TBB meslek kuralları çerçevesinde genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmış ve Işıkoğlu Partners Hukuk Bürosu tarafından incelenmiştir.
      İletişim
      Merkez Ofis
      Dragos Center Cevizli Mah. Bağdat Cad.
      Dragos Center No 15
      iletisim@isikoglupartners.com
      +90 531 869 3827

      Hukuki Danışmanlık için Randevu Alın

      Hukuki Hesaplama Araçları

      4857 sayılı İş Kanunu, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, 492 sayılı Harçlar Kanunu ve güncel AAÜT/Arabuluculuk tarifeleri çerçevesinde hazırlanan interaktif hukuki hesaplama araçları.

      Ana Sayfa › Hesaplama Araçları › Hesaplama
      Hukuki Hesaplama Aracı

      Hukuk Hukuki Kontrol: Işıkoğlu Partners Güncel Mevzuat: 2026 Yürürlük Parametreleri

      Diğer Hukuki Hesaplama Araçları

      International Legal Practice in Istanbul, Türkiye

      Işıkoğlu Partners advises foreign corporations, venture-backed technology companies, digital platforms and cross-border investors across corporate formation, M&A, CMB crypto/FinTech licensing, KVKK data protection, commercial debt recovery and international arbitration.

      Direct Counsel via WhatsApp (+90 531 869 3827) Email: iletisim@isikoglupartners.com
      Multilingual Legal Counsel & Sworn Interpreter Coordination (Notary · Title Deed · Trade Registry · Courts)
      Our Istanbul team provides direct English-speaking legal representation alongside accredited sworn interpreter coordination in Russian (Русский), Arabic (العربية), German (Deutsch), Persian, French and 12 additional languages for powers of attorney, real estate closings, company formation, banking/MASAK compliance and court proceedings.

      Core International Practice Areas

      Turkish Law Guides in English (46 Publications)

      Comprehensive statutory and case-law guides prepared by our Istanbul legal team for international investors, corporations and foreign nationals.

      English Legal Desk › Practice Area
      International Legal Practice

      Istanbul, Türkiye Turkish Practice Page: Faaliyet Alanları →
      Hukuki Geçerlilik & Uyum Testleri

      Tahliye taahhütnamesi geçerliliği, KVKK ve VERBİS kayıt yükümlülüğü, e-ticaret ETBİS/İYS uyumu, işçi haklı fesih şartları, şirket ortaklık sözleşmesi ve yabancı yatırımcı uygunluk kriterlerini ilgili kanun maddelerine göre adım adım kontrol edin.

      Uyum Testi

      Hukuk Hukuki İnceleme: Işıkoğlu Partners

      Diğer Hukuki Uyum & Geçerlilik Testleri

      Hukuk & Ticaret Terimleri Sözlüğü (A–Z)

      Türk hukuku, ticari sözleşmeler, icra-iflas, gayrimenkul, miras, iş hukuku, girişim sermayesi ve teknoloji hukukunda en sık karşılaşılan kavramların kanun dayanaklı tanımları ve uygulama rehberleri.

      Ana Sayfa › Hukuk Sözlüğü › Hukuk Terimi
      Hukuk Terimi
      Hukuk Kanuni Dayanak: - İnceleyen: Işıkoğlu Partners
      KISA HUKUKİ TANIM ÖZETİ

      Aynı Alandaki Diğer Hukuk Terimleri

      Yüksek Mahkeme & Kurul Emsal Karar İncelemeleri

      Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kurulları, Hukuk ve Ceza Daireleri, Danıştay, Anayasa Mahkemesi, Kişisel Verileri Koruma Kurulu ve Rekabet Kurulunun iş dünyasını ve bireyleri doğrudan ilgilendiren yerleşik içtihat ilkeleri.

      Emsal Karar İncelemesi
      Hukuk Merci: Yüksek Mahkeme Künye: İçtihat Analiz: Işıkoğlu Partners
      YERLEŞİK HUKUKİ İLKE ÖZETİ

      ISTANBUL · TÜRKİYE
      International Legal Practice

      WhatsApp (+90 531 869 3827) iletisim@isikoglupartners.com

      Legal Guide

      WhatsApp'tan Sorun