Özet
E-ticaret ekosisteminde satıcıların ve pazaryerlerinin fiyat rekabetini optimize etmek için kullandığı dinamik/otomatik fiyatlandırma algoritmaları (repricing bots ve Buybox eşitleme yazılımları) ile sözleşmelere konulan En Çok Kayrılan Müşteri (MFN / fiyat paritesi) koşulları, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un (RKHK) 4. ve 6. maddeleri bakımından sıkı denetime tabidir. Geniş MFN şartlarının pazar payına bağlı olmaksızın yarattığı rekabet kısıtlamaları, Rekabet Kurulu'nun Trendyol, Hepsiburada ve Amazon otomatik fiyatlandırma incelemeleriyle (taahhüt mekanizmaları ve 25-15/348-164 sayılı karar çizgisi) netleşen algoritmik koordinasyon sınırları, 6563 sayılı ETKHK Ek m. 2 kapsamında pazaryerlerinin tek taraflı fiyat ve promosyon dayatması yasağı ile tüketici hukukundaki şeffaflık kuralları bu çalışmada incelenmektedir.
Bu makale son olarak 13 Kasım 2026 tarihinde güncellenmiştir. İçerik bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş yerine geçmez.
I. Giriş — Yapay Zekâ Destekli Fiyatlama ve E-Pazaryeri Rekabet Dengesi
Geleneksel ticarette fiyatların belirlenmesi haftalık veya aylık kararlara dayanırken, günümüz e-ticaret piyasasında fiyatlar saniyeler içinde değişmektedir. Büyük pazaryerlerinin satıcılara sunduğu otomatik fiyatlandırma modülleri ile üçüncü taraf SaaS yazılım şirketlerinin geliştirdiği dinamik fiyatlandırma (repricing) algoritmaları; rakip mağazaların stoklarını, kargo sürelerini, Buybox eşiğini ve kullanıcı talep yoğunluğunu gerçek zamanlı tarayarak fiyatı anlık güncellemektedir. Diğer yandan büyük platformlar, kendi pazar yerlerindeki fiyat cazibesini korumak amacıyla satıcı sözleşmelerine "ürünü başka bir platformda veya kendi sitende daha ucuza satamazsın" anlamına gelen En Çok Kayrılan Müşteri (MFN / EKM) ya da fiyat paritesi hükümleri koyma eğilimindedir.
Görünüşte "tüketiciye en düşük fiyatı sunma" veya "operasyonel verimlilik" gibi duran bu mekanizmalar, bir noktadan sonra rakip platformların komisyon indirerek ucuzluk yaratma iştahını öldürmekte ya da rakipler arasında insan müdahalesi olmaksızın yatay bir algoritmik fiyat sabitlemesi doğurmaktadır. Bu nedenle E-Ticaret Hukuku, Ticaret ve Şirketler Hukuku ve İdare Hukuku perspektiflerinden hem 4054 sayılı Kanun hem de 6563 sayılı ETKHK sınırlarının netleştirilmesi zorunludur.
II. En Çok Kayrılan Müşteri (MFN) Klozları: Geniş MFN ile Dar MFN Ayrımı
Rekabet hukukunda Most Favoured Nation (MFN) veya Türkçe literatürdeki adıyla En Çok Kayrılan Müşteri (EKM) klozu, satıcının bir pazaryerine başka kanallarda sunduğu fiyat ve satış koşullarından daha kötü şartlar vermemesini taahhüt ettiği sözleşme hükmüdür. Rekabet Kurumu Dikey Anlaşmalar Kılavuzu ile Yemeksepeti ve Booking.com kararlarında bu klozlar iki ana türe ayrılmıştır: Bu konuda ayrıntılı bilgi için E-Ticarette "Sistemsel Fiyat Hatası" (Yanlış Fiyatlandırma) Nedeniyle Sipariş İptali: TBK m. 30 Esaslı Yanılma ve Hakem Heyeti Savunması başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
- Geniş MFN (Wide MFN): Satıcının ürünü hem kendi internet sitesinde hem de diğer tüm rakip e-ticaret pazaryerlerinde daha düşük fiyattan satmasını yasaklar. Geniş MFN, yeni bir pazaryerinin satıcılardan daha düşük komisyon alarak daha ucuz ürün sunmasını fiilen imkânsız hale getirir; komisyon oranlarını yukarıda kilitler ve fiyat katılığı yaratır. Bu nedenle geniş MFN şartları 2002/2 sayılı Tebliğ kapsamında grup muafiyetinden veya bireysel muafiyetten yararlanamaz; özellikle hâkim durumdaki platformlarda açık ihlaldir.
- Dar MFN (Narrow MFN): Satıcının ürünü diğer rakip pazaryerlerinde daha ucuza satmasına izin verir, yalnızca satıcının kendi kurumsal web sitesinde (doğrudan satış kanalında) platformdaki fiyattan daha ucuz satmasını engeller. Dar MFN şartları, platformun yaptığı pazarlama ve müşteri edinme yatırımının satıcı tarafından "bedavacılık" (free-riding) yoluyla sömürülmesini önleme gerekçesiyle pazar payı %30'un altında kalan platformlarda grup muafiyeti tartışmasına konu edilebilse de; hâkim konumdaki pazaryerleri bakımından dar MFN'in dahi fiyat rekabetini daraltıcı etkileri Kurul tarafından sıkı incelemeye alınmaktadır.
Ayrıca yalnızca sözleşmeye açık madde yazılması değil; platformun başka bir sitede ürünü daha ucuz gördüğünde satıcının Buybox kutusunu otomatik kapatması, arama sıralamasında (ranking) cezalandırması veya komisyon artırımına gitmesi de fiili (de facto) MFN uygulaması sayılarak 4054 sayılı Kanun kapsamında aynı yaptırımlara tabi tutulur. Bu konuda ayrıntılı bilgi için E-Ticarette İade ve Cayma Hakkı başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
III. Dinamik Fiyatlandırma, Buybox Araçları ve Algoritmik Koordinasyon (Hub-and-Spoke) Riski
E-ticarette dinamik fiyatlandırma yazılımları üç temel hukuki senaryoda 4054 sayılı Kanun m. 4 ihlali riski üretir:
- Doğrudan Kartel Aracı Olarak Fiyat Botları: Rakip iki satıcının aynı fiyatı uygulamak veya belirli bir alt fiyatın altına düşmemek üzere anlaşarak yazılımlarını buna göre programlaması klasik fiyat tespiti kartelidir; teknolojinin araç olması ihlalin niteliğini değiştirmez.
- Topla-Dağıt (Hub-and-Spoke) ve Ortak SaaS Yazılımı Riski: Aynı kategoride rekabet eden satıcıların tamamının aynı üçüncü taraf fiyatlandırma yazılımını kullanması ve bu yazılımın ortak bir veri havuzundan beslenerek tüm satıcılara aynı anda benzer zam/indirim sinyalleri göndermesi, yatay fiyat koordinasyonuna yol açabilir.
- Pazaryeri Destekli Otomatik Fiyatlandırma (Buybox Eşitleme): Platformun kendi satıcı paneli içinde sunduğu "rakibin fiyatına eşitle" veya "en düşük Buybox fiyatını otomatik takip et" kuralları; eğer satıcıların birbirinin gerçek zamanlı stratejilerini öngörerek fiyatları yüksek bir dengede tutmasına veya belirli bir satıcı grubunun fiyatının referans alınmasına yarıyorsa Rekabet Kurulu'nun merceğine girer.
4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun m. 4/1-a:
"Belirli bir mal veya hizmet piyasasında doğrudan veya dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını taşıyan veya bu etkiyi doğuran yahut doğurabilecek nitelikte olan teşebbüsler arası anlaşmalar, uyumlu eylemler ve teşebbüs birliklerinin bu tür karar ve eylemleri hukuka aykırı ve yasaktır. Bu haller, özellikle şunlardır: a) Mal veya hizmetlerin alım ya da satım fiyatının, fiyatı oluşturan maliyet, kâr gibi unsurlar ile her türlü alım yahut satım şartlarının tespit edilmesi..."
IV. Rekabet Kurulu'nun Güncel E-Pazaryeri ve Otomatik Fiyatlandırma Kararları
Rekabet Kurulu, e-pazaryerlerindeki otomatik fiyatlandırma mekanizmalarının rekabetçi etkilerini Türkiye'deki büyük platformlar (Trendyol, Hepsiburada ve Amazon) üzerinden yürüttüğü resen soruşturmalarla somutlaştırmıştır. Bu süreçlerde Kurul şu temel ilkeleri ortaya koymuştur:
- Taahhüt Mekanizmasıyla Yeniden Tasarım (Trendyol ve Hepsiburada Dosyaları): Platformların sunduğu otomatik fiyatlandırma araçlarının satıcılar arasında fiyat katılığına ve Buybox fiyatının yapay biçimde sabitlenmesine yol açma endişesi karşısında; ilgili platformlar tarafından sunulan ve kural seçeneklerini daraltan (örneğin satıcının yalnızca kendi belirlediği limitler içinde tek taraflı fiyat kırmasına izin verip rakip bazlı eşgüdümlü fiyat eşitleme/takip kurallarını sınırlayan) taahhüt paketleri 4054 sayılı Kanun m. 43/3 uyarınca bağlayıcı hale getirilmiştir.
- Somut İhlal İspatı ve İktisadi Analiz (Amazon Kararı — 25-15/348-164): Kurul, otomatik fiyatlandırma araçlarının her durumda otomatik bir 4. madde ihlali oluşturmayacağını; algoritmanın satıcılar arasında bir koordinasyon mekanizmasına dönüşüp dönüşmediğinin somut fiyat hareketleri, veri akışı ve iktisadi etki analiziyle ispatlanması gerektiğini vurgulamıştır.
V. 6563 Sayılı ETKHK Ek m. 2: Platformların Tek Taraflı Fiyat ve İndirim Zorlaması Yasağı
Rekabet hukukunun yanı sıra, 7416 sayılı Kanun ile 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun'a (ETKHK) eklenen Ek Madde 2, pazaryerlerinin satıcılar üzerindeki tek taraflı fiyat baskısını doğrudan "haksız ticari uygulama" olarak yasaklamıştır. Buna göre elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcısının, aracılık sözleşmesinde önceden satıcının yazılı onayı olmaksızın satıcının satış fiyatında tek taraflı değişiklik yapması, satıcıyı belirli bir indirim veya promosyon dönemine katılmaya zorlaması ve katılmayan satıcının mağaza puanını veya görünürlüğünü cezalandırıcı biçimde düşürmesi hukuka aykırıdır ve Ticaret Bakanlığı tarafından idari para cezasına tabi tutulur.
VI. 6502 Sayılı TKHK Çerçevesinde Kişiselleştirilmiş Fiyatlama ve Sahte İndirim Denetimi
Dinamik fiyatlandırma algoritmalarının yalnızca rekabet hukuku değil, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (TKHK) ve Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği boyutunda da ağır yaptırımları bulunmaktadır. Özellikle algoritmaların kullanıcının cihaz türüne, konumuna veya arama geçmişine göre fiyatı otomatik kişiselleştirmesi halinde, tüketiciye fiyatın otomatik karar alma mekanizmasıyla kişiselleştirildiğinin açıkça bildirilmesi gerekir. Bunun yanı sıra, dinamik fiyatlama botlarının bir gün önce fiyatı yapay biçimde yükseltip ertesi gün "indirimli" gibi göstermesi durumunda Ticaret Bakanlığı Reklam Kurulu, son 30 gün içindeki en düşük fiyatı esas almayan çizili fiyat uygulamaları nedeniyle milyonlarca liralık idari para cezası ve reklam durdurma yaptırımı uygulamaktadır.
VII. Karşılaştırmalı Risk Matrisi: Geniş/Dar MFN, Buybox Araçları ve 3. Taraf Botlar
E-ticaret piyasasında kullanılan fiyatlama ve parite araçlarının 4054 sayılı Kanun ile 6563 sayılı ETKHK karşısındaki hukuki durumu aşağıda özetlenmiştir:
| Mekanizma / Kloz Türü | 4054 Sayılı RKHK Analizi | 6563 Sayılı ETKHK / TKHK Etkisi | Hukuki Öneri ve Sınır |
|---|---|---|---|
| Geniş MFN (Tüm Rakip Platformlarda Fiyat Paritesi) | m. 4 ve m. 6 kapsamında ağır rekabet kısıtı; muafiyet dışı. | Sözleşme hürriyetini ve satıcı özerkliğini bozan haksız şart riski. | Sözleşmelerden ve Buybox ceza algoritmalarından tamamen çıkarılmalıdır. |
| Dar MFN (Yalnız Satıcının Kendi Web Sitesine Yönelik Parite) | %30 pazar payı altında tartışmalı; hâkim platformda yüksek risk. | Hâkim platformun satıcı maliyetini kısıtlaması halinde ticari baskı riski. | Pazar gücü yüksek platformlarda uygulanmamalıdır. |
| Platform Buybox Otomatik Fiyatlandırma Modülü | Koordinasyon/fiyat katılığı doğurmadığı sürece m. 43/3 taahhüt sınırında serbest. | ETKHK Ek m. 2 gereği katılım tamamen satıcının açık onayına bağlı olmalıdır. | Yalnız satıcı seçimine dayalı bağımsız alt/üst limitli kurallar kullanılmalıdır. |
| 3. Taraf Repricing Botları ve Kişiselleştirilmiş Fiyatlama | Rakipler arası gizli veri paylaşımı/hub-and-spoke yoksa hukuka uygun. | Kişiselleştirilmiş fiyat bilgilendirmesi + 30 günlük en düşük fiyat kuralı zorunlu. | Rakip verisi yerine kamuya açık vitrin fiyatları esas alınmalı; sahte indirim önlenmelidir. |
VIII. Rekabet Kurulu ve Danıştay 13. Dairesi Yerleşik İçtihat İlkeleri
Dijital platformların MFN uygulamaları ve algoritmik fiyatlandırma süreçlerinde idari ve yargısal denetim ilkeleri şu şekilde oturmuştur:
Rekabet Kurulu Yerleşik İlkesi (Geniş MFN ve Komisyon Rekabeti):
"Pazaryeri veya aracılık platformlarının satıcılarla imzaladığı sözleşmelere koyduğu geniş en çok kayrılan müşteri (MFN) koşulları, rakip platformların daha düşük komisyon oranları sunarak tüketicilere daha ucuz fiyat sağlamasının önünü tıkamakta ve piyasadaki fiyat rekabetini ortadan kaldırmaktadır. Fiili algoritmik cezalandırmalar (sıralama düşürme/Buybox engeli) da sözleşmesel MFN ile aynı hukuki sonuca tabidir."
Danıştay 13. Dairesi İçtihat İlkesi (Algoritmik İspat Standardı):
"Dijital pazarlarda otomatik fiyat izleme yazılımlarının kullanılması sonucu fiyatların birbirine paralel hareket etmesi tek başına teşebbüsler arası uyumlu eylem veya anlaşmanın kesin kanıtı sayılmaz. Rekabet ihlalinden söz edilebilmesi için algoritmanın bilinçli bir koordinasyon aracı olarak kullanıldığına veya bağımsız piyasa dinamikleriyle açıklanamayacak iletişim/tasarım unsurları içerdiğine dair somut bulgular ortaya konulmalıdır."
IX. Pratik Uygulama: Rekabet Kurumu Şikâyeti / MFN İtiraz Dilekçesi Taslağı
Bir e-pazaryerinin sözleşme veya Buybox algoritması üzerinden satıcıya diğer platformlarda daha ucuza satış yapmama (geniş MFN) baskısı kurması yahut ETKHK Ek m. 2'ye aykırı şekilde tek taraflı zorunlu indirim tanımlaması halinde Rekabet Kurumuna (ve eşzamanlı olarak Ticaret Bakanlığına) sunulacak başvuru taslağı aşağıdadır:
BAŞVURU DİLEKÇESİ TASLAĞI — BİLGİLENDİRME VE İNCELEME AMAÇLIDIR
REKABET KURUMU BAŞKANLIĞI'NA (ANKARA)
(4054 sayılı Kanun m. 4, m. 6 ve m. 9 Kapsamında Fiili Geniş MFN ve Buybox Kısıtlaması Şikâyetidir)
| ŞİKÂYETÇİ | : [Satıcı Şirket Unvanı, MERSİS No, Adresi] |
| VEKİLİ | : Av. [Adı Soyadı, Baro Sicil No, Adresi] |
| ŞİKÂYET EDİLEN | : [E-Ticaret Pazaryeri İşletmecisi A.Ş., MERSİS No, Adresi] |
| KONU | : Şikâyet edilen pazaryerinin fiili fiyat paritesi (Geniş MFN) uygulayarak başka platformlarda daha düşük fiyat sunan satıcıların Buybox görünürlüğünü ve sepet erişimini cezalandırmasının 4054 sayılı Kanun m. 4 ve m. 6 kapsamında incelenmesi talebidir. |
AÇIKLAMALAR :
1. Fiili Geniş MFN Mekanizması: Şikâyetçi müvekkil, farklı e-ticaret pazaryerlerinde aktif satış yapan bir teşebbüstür. Müvekkil, rakip bir platformdaki komisyon avantajını tüketiciye yansıtarak ürünü %10 daha uygun fiyattan listelediğinde; şikâyet edilen pazaryeri satıcı paneli üzerinden otomatik "fiyat uyarısı" üretmekte ve aynı gün içinde müvekkilin ilgili ASIN/barkod altındaki Buybox hakkını ve arama sıralamasını kapatmaktadır (Ek-1: Panel Uyarıları ve Ekran Kayıtları).
2. Sözleşmesel Zorlama ve Tek Taraflı İndirim: İlgili pazaryerinin komisyon artışları karşısında dahi kendi platformunda en düşük fiyatı dayatması, platformlar arası komisyon ve fiyat rekabetini ortadan kaldıran fiili geniş MFN niteliğindedir. Ayrıca 6563 sayılı ETKHK Ek m. 2'ye aykırı biçimde satıcı iradesi dışında promosyon katılımına zorlama yapılmaktadır (Ek-2: Sözleşme Maddeleri ve İhtar Yazışmaları).
3. İhlal ve Geçici Tedbir Talebi: 4054 sayılı Kanun m. 9/4 uyarınca telafisi güç pazar dışlama zararlarının önlenmesi için soruşturma sonuna kadar fiili Buybox kapatma algoritmasının durdurulması yönünde geçici tedbir alınması gerekmektedir.
SONUÇ VE İSTEM :
Yukarıda arz edilen nedenlerle; şikâyet edilen teşebbüs hakkında 4054 sayılı Kanun m. 4 ve m. 6 uyarınca önaraştırma/soruşturma açılmasına, fiili geniş MFN ve Buybox kısıtlama uygulamalarının 4054 sayılı Kanun m. 9/4 uyarınca geçici tedbirle durdurulmasına ve ihlalin sonlandırılmasına karar verilmesini arz ve talep ederiz.
Şikâyetçi Vekili
Av. [Adı Soyadı]
İmza
X. Pazaryeri Yöneticileri ve E-Ticaret Satıcıları İçin Algoritmik Rekabet Uyum Kontrol Listesi
Rekabet Kurulu ve Ticaret Bakanlığı yaptırımlarından korunmak adına teknik ve hukuki ekiplerin birlikte uygulaması gereken 5 kritik adım şunlardır:
- Sözleşme ve Panel MFN Taraması: Aracılık sözleşmelerindeki tüm "fiyat paritesi", "en düşük fiyat garantisi/taahhüdü" veya rakip platform fiyatına endeksli komisyon cezası maddeleri ayıklanır.
- Repricing Botu Kural Tasarımı: Otomatik fiyatlandırma yazılımları rakiplerin gelecek fiyat sinyallerini okuyacak veya aynı fiyatta kilitleyecek şekilde değil; satıcının kendi maliyet ve kâr marjı eşiklerine göre bağımsız tepki verecek biçimde programlanır.
- ETKHK Ek m. 2 Açık Onay Kaydı: Pazaryerlerinin satıcılar adına indirim veya kupon tanımladığı durumlarda her bir promosyon dönemi için satıcının önceden ve ayrı ayrı elektronik onayı alınır.
- Son 30 Gün İndirim Kuralı Denetimi: Dinamik fiyatlama sonucu fiyatı gün içinde sık değişen ürünlerde "indirimli/çizili fiyat" gösteriliyorsa, yazılımın otomatik olarak son 30 günün en düşük fiyatını referans alması teknik olarak kilitlenir.
- Log ve Algoritma Sürüm Arşivi: Olası bir Rekabet Kurulu yerinde incelemesine karşı fiyatlama algoritmasının tasarım amacı, parametre geçmişi ve bağımsız iktisadi gerekçeleri teknik dokümantasyonla arşivlenir.
XI. Sonuç
Dinamik fiyatlandırma algoritmaları ve MFN klozları, e-ticarette verimlilik ile rekabet ihlali arasındaki ince çizgide yer almaktadır. 4054 sayılı Kanun m. 4 ve m. 6 kapsamında geniş MFN uygulamaları ve fiili Buybox cezalandırmaları ağır yaptırım riski taşırken; otomatik fiyatlandırma modüllerinin koordinasyon aracına dönüşmemesi için Rekabet Kurulu taahhüt standartlarına ve 6563 sayılı ETKHK Ek m. 2 satıcı özerkliği kurallarına uyulması şarttır. Hukuk ile yazılım mimarisinin uyumlu kurgulanması, yüksek cirolu e-ticaret aktörleri için sürdürülebilir büyümenin ön koşuludur.
Bu makale yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup hukuki danışmanlık niteliğinde değildir. Somut hukuki sorunlarda uzman bir avukata danışılması tavsiye edilir. Makalede yer alan bilgiler, yayın tarihi itibarıyla yürürlükteki mevzuata dayanmakta olup, mevzuat değişiklikleri nedeniyle güncelliğini yitirebilir.
Kaynaklar ve Referanslar
- 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (m. 4, m. 6, m. 9, m. 16, m. 43/3)
- 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun (Ek m. 2)
- Rekabet Kurumu E-Pazaryeri Platformları Sektör İncelemesi ve Otomatik Fiyatlandırma Kararları
- 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve Ticari Reklam Yönetmeliği
Bu makale 2026-11-13 tarihinde güncellenmiştir. İçerik bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez.
İlgili Makaleler
-
E-Ticarette Dikkat Edilmesi Gereken Hukuki Yükümlülükler: A'dan Z'ye Uyum Rehberi 2026
6563 sayılı ETK, 6502 sayılı TKHK, 6698 sayılı KVKK, 7223 sayılı Kanun (GÜBİS) ve 330 Seri No.lu Gelir Vergisi Tebliği... -
E-Ticarette Sürekli Hukuki Danışmanlığın (Önleyici Hukuk) Önemi ve Maliyet Avantajı
1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.35/3 ve önleyici hukuk ilkeleri kapsamında e-ticaret şirketleri ve pazaryeri satıcıları... -
E-Ticarette Kargo Kayıp, Hasar ve Boş Kutu / Farklı Ürün İade Suistimalleri
6102 sayılı TTK m. 875, 882 ve 886 kapsamında e-ticarette kargo kayıp ve hasar sorumluluğu, kötü niyetli alıcıların boş... -
E-Ticarette Affiliate (Satış Ortaklığı) Sözleşmeleri, Sahte Trafik (Ad Fraud) ve Komisyon Uyuşmazlıkları
6098 sayılı TBK m. 502-520, 6502 sayılı TKHK m. 61 ve 6769 sayılı SMK m. 7 kapsamında e-ticarette affiliate (satış... -
E-Ticarette Kapıda Ödeme (Tahsilatlı Kargo) Sözleşmeleri ve Teslim Alınmayan Sipariş Zararlarının Tazmini
6502 sayılı TKHK m. 48, 6102 sayılı TTK m. 855-889 ve TBK m. 106-112 kapsamında kapıda ödeme (tahsilatlı kargo)...
Uygulamada Kritik Sorular ve Yanıtları
Hayır, hukuka aykırıdır. Geniş MFN (fiyat paritesi) klozları rakip pazaryerlerinin komisyon indirerek fiyat rekabeti yaratmasını engellediği için 4054 sayılı Kanun m. 4 ve m. 6 kapsamında ihlal teşkil eder ve grup muafiyetinden yararlanamaz.
Tek başına yasak değildir. Satıcının kendi maliyet ve kâr eşiklerine göre bağımsız biçimde fiyatını güncelleyen yazılımlar rekabet hukukuna uygundur; ancak botların rakiplerle fiyat sabitleme veya koordinasyon aracı olarak kullanılması 4054 sayılı Kanun m. 4 ihlali sayılır.
Platformun satıcıyı başka platformlarda daha ucuza sattığı gerekçesiyle Buybox'tan düşürmesi veya sıralama cezası uygulaması "fiili geniş MFN" sayılır ve Rekabet Kurulu nezdinde rekabet ihlali incelemesine konu olur. Ayrıca 6563 sayılı ETKHK Ek m. 2 uyarınca satıcıya tek taraflı fiyat veya indirim baskısı kurulamaz.
Her durumda geçerli değildir. Pazar payı %30'un altında olan platformlarda bedavacılık sorununu önlemek gerekçesiyle dar MFN'in muafiyet değerlendirmesi yapılabilse de, pazar gücü yüksek veya hâkim durumdaki platformlarda dar MFN dahi rekabeti kısıtlayıcı bulunarak yasaklanabilmektedir.
Hayır. 6563 sayılı ETKHK Ek m. 2 uyarınca aracılık sözleşmesinde önceden açık onay verilmedikçe platform satıcının satış fiyatında tek taraflı değişiklik yapamaz ve satıcıyı indirim dönemlerine katılmaya zorlayamaz; aksi hal haksız ticari uygulama sayılır.
6502 sayılı TKHK ve ilgili Ticari Reklam Yönetmeliği gereğince bir ürün için indirimli veya çizili fiyat ilanı yapıldığında, çizili (eski) fiyat olarak indirimin uygulandığı tarihten önceki 30 gün içindeki en düşük fiyatın esas alınması zorunludur. Algoritmanın fiyat dalgalanmalarını indirim gibi göstermesi Reklam Kurulu cezasına yol açar.
Bu makale yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup hukuki danışmanlık niteliğinde değildir. Her somut olay kendine özgü koşullar içerdiğinden, bireysel hukuki değerlendirme için mutlaka bir avukata başvurulması tavsiye edilir.







