Işıkoğlu Partners Avukatlık ve Danışmanlık
IŞIKOĞLU
PARTNERS
Avukatlık & Danışmanlık
25+
Uzmanlık Alanı
%100
Kesintisiz İletişim & Hizmet
%100
Şeffaflık
3
Avukat

Değerlerimiz

Öncü İlkelerimiz & Değerlerimiz
01 Tavizsiz Dürüstlük
02 Çalışkanlık
03 Mükemmelliğe Bağlılık
04 Empati
05 Müvekkil Odaklı Temsil

Avukatlarımız

Hukuki Görüşler & Makaleler

Tüm Makaleleri Gör →

İletişim

Merkez Ofis
Dragos Center Cevizli Mah. Bağdat Cad.
Dragos Center No 15
iletisim@isikoglupartners.com
+90 531 869 3827

Hukuki Danışmanlık için Randevu Alın

Işıkoğlu Partners Hukuk Kütüphanesi ve Adalet Heykeli
Biz Kimiz?

Genç, dinamik ve yenilikçi ekibimizle; geleneksel hukuk alanlarındaki uzmanlığımızı çağımızın dijital ve modern ihtiyaçlarıyla birleştiriyoruz.

Biz, tamamen genç ve dinamik bir ekip olarak kurduğumuz hukuk ofisimizde; enerjimizi, günceli yakalama becerimizi ve yenilikçi bakış açımızı müvekkillerimize en iyi şekilde yansıtmayı hedefliyoruz.

Hukukun temel taşlarını oluşturan Ticaret ve Şirketler Hukuku, Ceza Hukuku, İcra Hukuku, Gayrimenkul Hukuku, Miras Hukuku, Medeni Hukuk ve İş Hukuku gibi klasik alanlarda sağlam bir bilgi birikimi ve disiplinli bir çalışma anlayışına sahibiz. Bu alanlarda müvekkillerimize güven veren, köklü ve çözüm odaklı bir yaklaşım benimsiyoruz.

Ancak bununla yetinmiyor, çağın hızla değişen ihtiyaçlarına da aynı kararlılıkla yanıt veriyoruz. Teknolojinin, girişimciliğin ve dijital dünyanın hayatın merkezine oturduğu günümüzde; E-Ticaret Hukuku, KVKK & Veri Koruma Hukuku, Bilişim Hukuku, Startup ve Yatırım Hukuku, Kripto & Fintech Hukuku, Dijital Medya ve İnfluencer Hukuku, Oyun ve E-Spor Hukuku, Yapay Zekâ ve Teknoloji Hukuku gibi modern hukuk alanlarında da yenilikçi çözümler sunuyoruz.

Gençliğimizden aldığımız dinamizm ve teknolojiye olan hâkimiyetimiz sayesinde, geleneksel hukuk disiplinlerini modern dünyanın ihtiyaçlarıyla birleştiriyor; müvekkillerimizin karşılaşabileceği her türlü soruna yaratıcı, hızlı ve etkili hukuki çözümler üretiyoruz.

Bizim için hukuk yalnızca mevcut sorunları çözmek değil, aynı zamanda müvekkillerimizin gelecek planlarını güvenle şekillendirebilmeleri için önleyici ve yol gösterici bir güçtür. Bu nedenle hedefimiz, müvekkillerimizin yalnızca hukuki süreçlerini yönetmek değil; aynı zamanda yeni çağın sunduğu fırsatları en güvenli ve en verimli şekilde değerlendirmelerine yardımcı olmaktır.

Avukatlarımız

Öncü İlkelerimiz

01 Tavizsiz Dürüstlük
02 Çalışkanlık
03 Mükemmelliğe Bağlılık
04 Empati
05 Müvekkil Odaklı Temsil

Kariyer Fırsatları

Işıkoğlu Hukuk Bürosu, etik değerlere bağlı, disiplinli ve çözüm odaklı bir ekip kültürüne sahiptir.

Ekip üyelerimiz; işbirliği, şeffaf iletişim ve sürekli gelişim prensipleriyle çalışır.

İletişim

Merkez Ofis
Dragos Center Cevizli Mah. Bağdat Cad.
Dragos Center No 15
iletisim@isikoglupartners.com
+90 531 869 3827

Hukuki Danışmanlık için Randevu Alın

Faaliyet Alanlarımız

Işıkoğlu Hukuk, ticari şirketlerden teknoloji girişimlerine, fikri mülkiyetten kripto & fintech hukuku ve yapay zeka odaklı danışmanlığa kadar geniş yelpazede uzman hukuk hizmeti sunar. Müvekkil odaklı yaklaşımımız, üstün dürüstlük ve şeffaflık ilkeleriyle her zaman kesintisiz iletişim sağlar.

01
-

Işıkoğlu Partners

Bu uzmanlık alanındaki sözleşme, uyum ve uyuşmazlık süreçleriniz için ofisimizle iletişime geçebilirsiniz.

WhatsApp'tan Sorun İletişim Formu ile Yazın →

Diğer Uzmanlık Alanları

Bu Alandaki Makalelerimiz

Ekibimiz

Geleneksel hukuk disiplinlerindeki sağlam birikimini çağımızın dijital, finansal ve teknolojik ihtiyaçlarıyla birleştiren; müvekkil odaklı temsil, şeffaf iletişim ve titiz dosya takibi ilkeleriyle çalışan avukat kadromuz.

Öncü İlkelerimiz

01 Tavizsiz Dürüstlük
02 Çalışkanlık
03 Mükemmelliğe Bağlılık
04 Empati
05 Müvekkil Odaklı Temsil

Kariyer Fırsatları

Işıkoğlu Hukuk Bürosu, etik değerlere bağlı, disiplinli ve çözüm odaklı bir ekip kültürüne sahiptir.

Ekip üyelerimiz; işbirliği, şeffaf iletişim ve sürekli gelişim prensipleriyle çalışır.

İletişim

Merkez Ofis
Dragos Center Cevizli Mah. Bağdat Cad.
Dragos Center No 15
iletisim@isikoglupartners.com
+90 531 869 3827

Hukuki Danışmanlık için Randevu Alın

Işıkoğlu Partners Avukat

İletişim

E-Posta: iletisim@isikoglupartners.com
Telefon: +90 531 869 3827
WhatsApp'tan Sorun
AVUKAT
-

Deneyim & Pratik

    Çalışma Alanları

      Konu Başlıkları
      Toplam 1.095 Hukuki Makale & Rehber
      Yükleniyor...

      İsim ve Soyadı Değiştirme Davası (TMK m. 27), Boşanan Annenin Soyadını Çocuğa Vermesi ve Nüfus Kayıt Düzeltimi

      4721 sayılı TMK m. 27 haklı sebeple ad/soyadı değişikliği, AYM'nin TMK m. 187 iptali, boşanan annenin çocuğa kendi soyadını vermesi ve 5490 sayılı NHK m. 35–36 nüfus kayıt düzeltim davaları — kapsamlı hukuki rehber.

      Medeni Hukuk Yazar: Av. Oğuzhan Çıngı Okuma Süresi: 11 dk (2392 kelime) Son Güncelleme: 2026-11-13

      Özet

      Ad ve soyadı, bireyin kişilik hakkının ve hukuki kimliğinin temel unsuru olmasının yanında; aile bağları, boşanma sonrası velayet pratiği, uluslararası seyahat ve nüfus sicili güvenliğiyle doğrudan bağlantılıdır. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu (TMK) m. 27 uyarınca haklı sebebe dayalı ad ve soyadı değiştirme davası, Anayasa Mahkemesi'nin (AYM) TMK m. 187'yi iptal eden kararı sonrası evli kadının yalnızca kendi soyadını kullanması, boşanmış ve velayet sahibi annenin çocuğun üstün yararı temelinde çocuğa kendi soyadını vermesi ile 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu (NHK) m. 35–36 kapsamında nüfus kayıt düzeltimi (tashih) davaları bu rehberde ayrıntılı şekilde ele alınmaktadır.

      Bu makale son olarak 13 Kasım 2026 tarihinde güncellenmiştir. İçerik bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş yerine geçmez.


      I. Giriş — İsim ve Soyadı Hukukunda Değişen Anayasal ve Medeni Yaklaşım

      Kişinin adı ve soyadı, yalnızca nüfus kütüğündeki bir kayıt ibaresi değil; sosyal çevredeki itibarı, mesleki tanınırlığı ve aile bağlarını yansıtan anayasal bir kişilik değeridir. Türk hukukunda adın değişmezliği ve nüfus sicilinin sürekliliği ilkesi esas alınmakla birlikte, bireyin yaşam kalitesini veya aile içi huzurunu zedeleyen durumlarda yargı kararıyla değişiklik yapılması öngörülmüştür.

      Son on yılda Anayasa Mahkemesi ile Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun kadın-erkek eşitliği ve çocuğun üstün yararı merkezli içtihatları, isim ve soyadı davalarında köklü bir dönüşüm yaratmıştır. Özellikle velayet sahibi boşanmış annenin çocuğuna kendi soyadını verebilmesi ve evli kadının kocasının soyadını taşımak zorunda kalmadan yalnızca kendi soyadını kullanabilmesi uygulamada en sık başvurulan hak arama yolları arasına girmiştir. Medeni Hukuk, Aile Hukuku ve İdare Hukuku boyutlarıyla tüm usul ve görev kuralları ayrı ayrı gözetilmelidir. Konunun genel usul akışı için soyadı değiştirme davası şartları ve süreci makalemizi de inceleyebilirsiniz.

      Temel Hukuki Çerçeve: Genel ad ve soyadı değişikliği davaları ile NHK m. 36 kapsamındaki nüfus kayıt düzeltim davaları Asliye Hukuk Mahkemesinde görülürken; boşanmış ve velayet hakkı kendisinde olan annenin çocuğa kendi soyadını vermesi davası velayetten kaynaklandığı için Aile Mahkemesinde açılır. Her iki davada da karar kesinleştiğinde değişikliğin nüfusa tescili sağlanır ve TMK m. 27 gereği ad/soyadı değişikliği ilan edilir.

      II. TMK m. 27 Uyarınca İsim ve Soyadı Değiştirme Davası ve "Haklı Sebep" Kriterleri

      4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 27. maddesi, ad ve soyadının değiştirilmesini mutlak olarak "haklı sebep" varlığına bağlamış ve değişikliğin sonuçlarını düzenlemiştir: Bu konuda ayrıntılı bilgi için Nüfus Kaydının Düzeltilmesi Davası başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.

      4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 27:
      "Adın değiştirilmesi, ancak haklı sebeplere dayanılarak hâkimden istenebilir. Adın değiştirildiği nüfus siciline kayıt ve ilân olunur. Ad değişmekle kişisel durum değişmez. Adın değiştirilmesinden zarar gören kimse, bunu öğrendiği günden başlayarak bir yıl içinde değiştirme kararının kaldırılmasını dava edebilir."

      Yargıtay'ın yerleşik içtihadına göre "haklı sebep" kavramı yalnızca nesnel gülünçlük veya hakaret anlamı taşıyan isimlerle sınırlı değildir; davacının öznel olarak samimi biçimde benimsediği ve toplumsal ilişkilerinde fiilen kullandığı gerekçeler de haklı sebep sayılmaktadır: Bu konuda ayrıntılı bilgi için Yoksulluk Nafakasının Kaldırılması veya İndirilmesi Davası (TMK m. 176/3): Fiili Birliktelik ve Gelir Değişimi başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.

      • Sosyal Çevrede Başka İsimle Bilinme: Nüfusta farklı bir ad veya ikinci ad yazmasına rağmen bireyin doğduğundan beri aile ve iş çevresinde başka bir isimle çağrılması (tanık beyanları, okul/iş yazışmaları ile kanıtlanır).
      • Anlam, Telaffuz veya İmla Sorunları: İsmin veya soyadının alay konusu olması, küçük düşürücü veya argo çağrışım yapması, yabancı bir dilde/Türkçede telaffuz zorluğu yaratması veya resmi yazışmalarda sürekli karışıklığa yol açması.
      • Aile Bağlarının Kopması ve Suç İlişkisi: Kişinin ağır suç işlemiş veya aile içi şiddet uygulamış babasının/ailesinin soyadını taşımak istememesi, sosyal itibarını zedeleyen bir soyadından kurtulmak istemesi.
      • Vatandaşlık Kazanımı veya Çifte Vatandaşlık Uyumu: Yabancı ülkede de kullanılan isimlerin harf ve telaffuz uyumunun sağlanması veya 5901 sayılı Kanun kapsamında sonradan Türk vatandaşlığı kazananların Türkçe ad ile önceki kimlik adları arasındaki bağın düzenlenmesi.

      Önemle belirtmek gerekir ki 5490 sayılı NHK Geçici 8. ve Geçici 11. maddeleri kapsamında tanınan idari başvuru dönemleri sona erdiğinde veya bu idari kapsam dışında kalan taleplerde (örneğin tamamen yeni bir ad seçme, ikinci isim ekletme/çıkartma, soyadı değiştirme) tek yol Asliye Hukuk Mahkemesinde TMK m. 27 davası açmaktır. Görevli mahkeme davacının yerleşim yeri Asliye Hukuk Mahkemesi olup davalı taraf ilgili ilçe Nüfus Müdürlüğüdür.


      III. AYM'nin TMK m. 187 İptal Kararı Sonrası Evli Kadının Kendi Soyadını Kullanması

      Evli kadının kocasının soyadını almasını ve ancak dilekçeyle kocasının soyadının önünde önceki soyadını kullanabilmesini öngören TMK m. 187 hükmü, Anayasa Mahkemesi'nin 22.02.2023 tarihli ve 2022/155 E., 2023/38 K. sayılı kararıyla (28.04.2023 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanıp 28.01.2024 tarihinde yürürlüğe girerek) Anayasa'nın eşitlik ilkesine aykırı bulunarak iptal edilmiştir.

      AYM iptal kararının yürürlüğe girmesinden sonra, idari nüfus müdürlükleri tarafından yeni bir kanuni düzenleme beklentisiyle doğrudan reddedilen talepler için kadınlar Aile Mahkemelerine başvurmakta; mahkemeler ise AYM'nin bağlayıcı iptal kararı ve Anayasa m. 90/5 uyarınca AİHS/CEDAW hükümleri doğrultusunda evli kadının kocasının soyadını taşımadan yalnızca kendi bekarlık soyadını kullanmasına hükmetmektedir. Eşlerin evlilik birliği içinde bu hakkı kullanması, erkeğin soyadını almayı zorunlu kılan eski rejimden eşitlikçi soyadı rejimine geçişin temel sonucudur.


      IV. Boşanan Annenin Velayeti Altındaki Çocuğa Kendi Soyadını Vermesi (Aile Mahkemesi Yetkisi)

      Boşanan eşlerin müşterek çocuğunun velayeti anneye bırakıldığında, çocuğun baba soyadını taşımaya devam etmesi günlük yaşamda (okul kayıtları, hastane işlemleri, yurt dışı seyahatleri ve pasaport kontrollerinde anne ile çocuğun soyadlarının farklı olması) ciddi idari güçlükler ve çocuk açısından psikolojik aidiyet sorunları doğurabilmektedir.

      2525 sayılı Soyadı Kanunu'nun boşanma halinde çocuğun babanın seçtiği adı/soyadını alacağını öngören 4. maddesinin ikinci fıkrası, Anayasa Mahkemesi tarafından 2011 yılında (K. 2011/165) iptal edilmiş; ardından AYM'nin bireysel başvurularda verdiği ihlal kararları ile Yargıtay 2. Hukuk Dairesi ve Hukuk Genel Kurulu'nun yerleşik içtihatlarıyla bu yol tamamen netleşmiştir:

      • Velayet Hakkının Kapsamı ve Görevli Mahkeme: Çocuğun soyadının belirlenmesi velayet hakkının bir parçasıdır. Dolayısıyla boşanan ve tek başına velayet hakkına sahip olan annenin çocuğa kendi soyadını verme talebi Aile Mahkemesinde ve hasım olarak çocuğun babası (ayrıca bildirim/tescil yönünden Nüfus Müdürlüğü ilgisi gözetilerek) gösterilerek görülür.
      • Çocuğun Üstün Yararı Kriteri: Yargıtay'a göre annenin sadece boşanmış ve velayet sahibi olması tek başına otomatik soyadı değişimi için yeterli olmayabilir; ancak anneyle aynı soyadını taşımasının çocuğun okul, sosyal çevre, seyahat ve psikolojik gelişimi açısından açıkça çocuğun üstün yararına olduğunun ortaya konulması (örneğin babanın çocukla hiç kişisel ilişki kurmaması, yurt dışı çıkışı/vize veya okul işlemlerinde karışıklık yaşanması, idrak çağındaki çocuğun da anne soyadını talep etmesi) halinde davanın kabulüne karar verilir.
      • İdrak Çağındaki Çocuğun Dinlenmesi: BM Çocuk Haklarına Dair Sözleşme m. 12 ve TMK m. 339 çerçevesinde ayırt etme gücüne sahip çocuğun (genellikle 8 yaş ve üzeri) görüşü uzman pedagog eşliğinde hakim tarafından alınır ve kararın gerekçesinde değerlendirilir.

      V. 5490 Sayılı NHK m. 35–36 Uyarınca Nüfus Kayıt Düzeltimi (Tashih) ve Maddi Hata Ayrımı

      TMK m. 27 davası "mevcut doğru bir ismin/soyadının haklı sebeple sonradan değiştirilmesi" iken; 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu'nun (NHK) 35. ve 36. maddeleri kütüğe baştan yanlış yazılmış maddi veya hukuki kayıtların düzeltilmesini (tashihini) düzenler:

      5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu m. 36/1-a:
      "Mahkeme kararı ile yapılan kayıt düzeltmeleri: Nüfus kayıtlarına ilişkin düzeltme davaları, düzeltmeyi isteyen şahıslar ile ilgili resmî dairenin göstereceği lüzum üzerine Cumhuriyet savcıları tarafından yerleşim yeri adresinin bulunduğu yerdeki görevli asliye hukuk mahkemesinde açılır. Kayıt düzeltme davaları (…)(1) nüfus müdürü veya görevlendireceği nüfus memuru huzuru ile görülür ve karara bağlanır."

      NHK m. 35 ve m. 38 kapsamında basit yazım/imla hataları (memurun kütüğe aktarırken yaptığı bariz maddi hatalar) dayanak belge (doğum tutanağı, eski kütük örneği) bulunuyorsa idari yoldan Nüfus Müdürlüğünce düzeltilebilir. Buna karşılık doğum tarihinin (yaşın) düzeltilmesi, anne veya baba adının hatalı yazılması, çocuğun nüfusta yanlış kişinin hanesinde görünmesi (soybağına dokunmadan veya soybağı davası gerektirecek şekilde) ya da ölü doğmuş/sağ gösterilmiş kayıtların düzeltilmesi mutlaka Asliye Hukuk Mahkemesinde açılacak nüfus kayıt düzeltim davasını gerektirir. Bu davalar kamu düzenine ilişkin olduğundan, mahkeme yalnızca taraf beyanıyla yetinmez; hastane doğum kayıtları, kemik yaşı tespiti (yaş düzeltmelerinde epifiz plakları raporu) ve kolluk araştırmasıyla maddi gerçeği araştırır.


      VI. İsim/Soyadı Değişikliği, Çocuğun Soyadı ve Nüfus Kayıt Düzeltim Davaları Karşılaştırması

      Karşılaştırma Kriteri İsim / Soyadı Değiştirme (TMK m. 27) Boşanan Annenin Çocuğa Soyadı Vermesi Nüfus Kayıt Düzeltimi (NHK m. 36)
      Hukuki Nitelik Doğru mevcut ad veya soyadının haklı sebeple yenisiyle değiştirilmesi. Velayet yetkisi kapsamında çocuğun soyadının annenin soyadıyla değiştirilmesi. Nüfus kütüğündeki hatalı doğum tarihi, ad, ana-baba adı vb. kaydın düzeltilmesi.
      Görevli Mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesi Aile Mahkemesi Asliye Hukuk Mahkemesi
      Davalı (Hasım) Taraf İlgili İlçe Nüfus Müdürlüğü Çocuğun Babası (ve nüfus tescili bildirimi) İlgili Nüfus Müdürlüğü (+ ilgisine göre gerçek hak sahipleri)
      Temel İspat Standardı Haklı sebep (tanık, kullanım belgeleri, telaffuz/anlam sakıncası). Çocuğun üstün yararı (okul/pasaport güçlüğü, babanın ilgisizliği, çocuk görüşü). Kesin resmi kayıtlar, hastane doğum belgeleri, kemik yaşı raporu, kolluk araştırması.
      Hak Düşürücü Süre / Tekrar Her zaman açılabilir; zarar görenler ilandan/öğrenmeden 1 yıl içinde itiraz edebilir. Velayet devam ettiği sürece çocuğun yararı gerektiriyorsa açılabilir. Süreye tabi değildir; aynı konuda yalnızca 1 kez açılma kuralı AYM tarafından iptal edilmiştir.

      VII. AYM ve Yargıtay 2. / 8. Hukuk Dairelerinin Yerleşik İçtihat İlkeleri

      Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, Yerleşik İçtihat İlkesi (Boşanan Annenin Çocuğa Kendi Soyadını Vermesi):
      "Velayet hakkı kendisine tevdi edilen boşanmış annenin, çocuğun kendi soyadını taşımasını talep etmesi velayet yetkisinin kapsamındadır ve görevli mahkeme Aile Mahkemesidir. Talebin değerlendirilmesinde babanın rızası mutlak şart olmamakla birlikte, soyadı değişikliğinin çocuğun üstün yararına açıkça hizmet edip etmediği ve çocuğun kimlik gelişimine olumsuz etkisinin bulunup bulunmadığı araştırılarak karar verilmelidir."
      Yargıtay 8. Hukuk Dairesi / Hukuk Genel Kurulu, Yerleşik İçtihat İlkesi (TMK m. 27 Haklı Sebep):
      "TMK m. 27 uyarınca ad veya soyadının değiştirilmesi için ileri sürülen sebebin objektif olarak yalnızca gülünç olması şart değildir. Kişinin aile ve sosyal çevresinde başka bir adla tanınması, bu adı samimiyetle benimsemiş olması veya önceki aile bağlarından kaynaklanan derin psikolojik/sosyal mağduriyet bulunması da kamu düzenini bozmamak kaydıyla haklı sebep kabul edilir."
      Adli Sicil, Tapu ve Banka Entegrasyon Uyarısı: Ad veya soyadı değişikliği kararı kesinleşip nüfus müdürlüğüne tescil edildiğinde MERNİS kayıtları güncellenir; ancak önceki ad veya soyadına kayıtlı tapu senetleri, banka hesapları, diploma, pasaport, sürücü belgesi ve mesleki ruhsatlar kendiliğinden fiziksel olarak yenilenmez. Kesinleşme şerhli mahkeme ilamı ve vukuatlı nüfus kayıt örneği ile bu kurumlara ayrı ayrı başvurulması ve TMK m. 27 ilanı sonrası kimlik uyumunun tamamlanması gerekir.

      VIII. Pratik Uygulama: Velayet Sahibi Annenin Çocuğa Kendi Soyadını Vermesi Davası Dilekçe Taslağı

      DAVA DİLEKÇESİ TASLAĞI — BİLGİLENDİRME AMAÇLIDIR

      NÖBETÇİ AİLE MAHKEMESİ HAKİMLİĞİ'NE

      DAVACI (VELAYET SAHİBİ ANNE): [Adı Soyadı, TCKN, Adres]
      VEKİLİ: Av. [Adı Soyadı]
      DAVALI (BABA): [Adı Soyadı, TCKN, Adres]
      İLGİLİ İDARE: [İlçe Nüfus Müdürlüğü]
      DAVA KONUSU: Velayet hakkı davacı anneye bırakılmış olan müşterek küçük [Çocuk Adı]'nın baba soyadı olan "[Eski Soyadı]" soyadının, davacı annenin soyadı olan "[Anne Soyadı]" olarak değiştirilmesi talebidir.

      AÇIKLAMALAR:

      1. Taraflar [Mahkeme ve Esas/Karar No] sayılı kesinleşmiş boşanma ilamıyla boşanmış, ../../202.. doğumlu müşterek çocuk [Çocuk Adı]'nın velayeti davacı anneye tevdi edilmiştir. Davacı anne boşanma sonrasında bekarlık soyadı olan "[Anne Soyadı]" soyadını kullanmaya başlamıştır.

      2. Anayasa Mahkemesi'nin bireysel başvuru ihlal kararları ile Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihadı uyarınca, velayet hakkı kapsamındaki çocuğun soyadının değiştirilmesi talebinde temel ölçüt çocuğun üstün yararıdır. Somut olayda çocuğun davacı anne ile farklı soyadı taşıması; okul kayıtları, sağlık kuruluşu başvuruları, yurt dışı seyahat/vize işlemleri ve günlük sosyal hayatta çocuğun dışlanmış hissetmesine ve bürokratik karışıklıklara yol açmaktadır. Ayrıca davalı baba çocuğun bakım ve eğitimiyle fiilen ilgilenmemekte olup çocuk da sosyal çevresinde annesinin soyadıyla anılmak istemektedir.

      3. BM Çocuk Haklarına Dair Sözleşme m. 12 uyarınca çocuğun pedagog eşliğinde beyanının da alınarak üstün yararı doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmesi talep olunur.

      SONUÇ VE İSTEM: Müşterek çocuk [Çocuk Adı]'nın "[Eski Soyadı]" olan soyadının annesinin soyadı olan "[Anne Soyadı]" olarak değiştirilmesine ve kararın kesinleşmesiyle nüfusa tesciline karar verilmesini arz ve talep ederiz.

      Davacı Vekili
      Av. [Adı Soyadı]


      IX. İsim, Soyadı ve Nüfus Davalarında Usul ve Belge Kontrol Listesi

      1. Doğru Mahkeme Seçimi: Kendi ad/soyadı değişikliği ve NHK m. 36 tashih için Asliye Hukuk; velayet altındaki çocuğun anne soyadını alması için Aile Mahkemesi seçilmelidir.
      2. Vukuatlı Nüfus Kayıt Örneği ve Tanık Listesi: Tanıkların davacının sosyal hayatta neden veya hangi isimle tanındığını doğrudan bilen kişilerden seçilmesi davanın ilk celsede sonuçlanmasını kolaylaştırır.
      3. İlan ve Adli Sicil Kontrolü: TMK m. 27 davalarında yerel gazete/Basın İlan Kurumu ilanı ve UYAP adli sicil sorgulamasının tamamlandığı takip edilmelidir (kimlik gizleme amaçlı suç isnadı şüphesi olmaması açısından).
      4. Kesinleşme Sonrası Kurum Bildirimleri: Tapu, banka, pasaport, meslek odaları ve diploma kayıtları kesinleşme şerhli kararla güncellenmelidir.

      X. Sonuç

      İsim ve soyadı değiştirme, çocuğun anne soyadını alması ve nüfus kayıt düzeltim davaları, bireyin kimlik hakları ile aile hukuku düzeni arasındaki dengeyi sağlar:

      1. TMK m. 27 Haklı Sebebi Geniş Yorumlanır: Sosyal çevrede kullanılan isme kavuşma veya zedeleyici aile bağlarından kaynaklanan soyadını değiştirme talepleri somutlaştırıldığı ölçüde kabul görmektedir.
      2. Anayasal Eşitlik Aile Hukukunu Dönüştürmüştür: Evli kadının yalnızca kendi soyadını kullanması ve boşanan annenin çocuğun üstün yararı temelinde çocuğa kendi soyadını verebilmesi yerleşik yargı pratiğidir.
      3. Görev Ayrımı Dikkatten Kaçmamalıdır: Asliye Hukuk ile Aile Mahkemesi görev sınırının doğru belirlenmesi yargılamanın görevsizlik nedeniyle uzamasını önler.

      Bu makale yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup hukuki danışmanlık niteliğinde değildir. Somut hukuki sorunlarda uzman bir avukata danışılması tavsiye edilir. Makalede yer alan bilgiler, yayın tarihi itibarıyla yürürlükteki mevzuata dayanmakta olup, mevzuat değişiklikleri nedeniyle güncelliğini yitirebilir.



      İlgili Makaleler

      SIKÇA SORULAN SORULAR

      Uygulamada Kritik Sorular ve Yanıtları

      Evet, verebilir. Velayet hakkı kendisine bırakılmış olan anne Aile Mahkemesinde açacağı davada, babanın açık rızası bulunmasa dahi çocuğun anneyle aynı soyadını taşımasının çocuğun üstün yararına olduğunu (okul/pasaport işlemleri, psikolojik bağ, babanın ilgisizliği gibi somut olgularla) ortaya koyarsa mahkeme çocuğun soyadının annenin soyadı olarak değiştirilmesine karar verir.

      Evet. Anayasa Mahkemesi'nin TMK m. 187'yi iptal eden 2022/155 E., 2023/38 K. sayılı kararı uyarınca, evli kadınlar aile mahkemesine başvurarak veya ilgili mevzuat çerçevesinde kocasının soyadını eklemeksizin yalnızca kendi bekarlık soyadlarını kullanabilmektedir.

      TMK m. 27 uyarınca haklı sebebe dayalı ad ve soyadı değiştirme davaları, davacının yerleşim yeri Asliye Hukuk Mahkemesinde ve ilgili İlçe Nüfus Müdürlüğü davalı gösterilerek açılır.

      Evet. Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarına göre kişinin nüfus kaydındaki adından farklı bir adla aile ve iş çevresinde tanınıp çağrılması, bu hususun tanık beyanları ve yazılı belgelerle desteklenmesi koşuluyla TMK m. 27 kapsamında haklı sebep kabul edilir.

      Ergin olmayan (18 yaşından küçük) ve velayet altındaki çocukların soyadı kural olarak aile soyadıyla birlikte güncellenir; ancak 18 yaşını doldurmuş ergin çocukların soyadı kendi bağımsız irade veya dava açmaları olmadan kendiliğinden değişmez.

      Evet, TMK m. 27 uyarınca adın değişmesiyle kişinin hukuki durumu ve T.C. kimlik numarası değişmez; önceki sözleşme ve haklar geçerlidir. Ancak kesinleşmiş mahkeme kararıyla tapu, banka ve okul kayıtlarının güncellenmesi gerekir.

      Bu makale yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup hukuki danışmanlık niteliğinde değildir. Her somut olay kendine özgü koşullar içerdiğinden, bireysel hukuki değerlendirme için mutlaka bir avukata başvurulması tavsiye edilir.

      Av. Oğuzhan Çıngı
      Gayrimenkul ve kira hukuku, iş hukuku, miras, borçlar, icra-iflas, tüketici ve ceza hukuku uyuşmazlıklarında dava takibi ve önleyici danışmanlık yürütmektedir.
      1136 sayılı Avukatlık Kanunu ve TBB meslek kuralları çerçevesinde genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmış ve Işıkoğlu Partners Hukuk Bürosu tarafından incelenmiştir.
      İletişim
      Merkez Ofis
      Dragos Center Cevizli Mah. Bağdat Cad.
      Dragos Center No 15
      iletisim@isikoglupartners.com
      +90 531 869 3827

      Hukuki Danışmanlık için Randevu Alın

      Hukuki Hesaplama Araçları

      4857 sayılı İş Kanunu, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, 492 sayılı Harçlar Kanunu ve güncel AAÜT/Arabuluculuk tarifeleri çerçevesinde hazırlanan interaktif hukuki hesaplama araçları.

      Ana Sayfa › Hesaplama Araçları › Hesaplama
      Hukuki Hesaplama Aracı

      Hukuk Hukuki Kontrol: Işıkoğlu Partners Güncel Mevzuat: 2026 Yürürlük Parametreleri

      Diğer Hukuki Hesaplama Araçları

      International Legal Practice in Istanbul, Türkiye

      Işıkoğlu Partners advises foreign corporations, venture-backed technology companies, digital platforms and cross-border investors across corporate formation, M&A, CMB crypto/FinTech licensing, KVKK data protection, commercial debt recovery and international arbitration.

      Direct Counsel via WhatsApp (+90 531 869 3827) Email: iletisim@isikoglupartners.com
      Multilingual Legal Counsel & Sworn Interpreter Coordination (Notary · Title Deed · Trade Registry · Courts)
      Our Istanbul team provides direct English-speaking legal representation alongside accredited sworn interpreter coordination in Russian (Русский), Arabic (العربية), German (Deutsch), Persian, French and 12 additional languages for powers of attorney, real estate closings, company formation, banking/MASAK compliance and court proceedings.

      Core International Practice Areas

      Turkish Law Guides in English (46 Publications)

      Comprehensive statutory and case-law guides prepared by our Istanbul legal team for international investors, corporations and foreign nationals.

      English Legal Desk › Practice Area
      International Legal Practice

      Istanbul, Türkiye Turkish Practice Page: Faaliyet Alanları →
      Hukuki Geçerlilik & Uyum Testleri

      Tahliye taahhütnamesi geçerliliği, KVKK ve VERBİS kayıt yükümlülüğü, e-ticaret ETBİS/İYS uyumu, işçi haklı fesih şartları, şirket ortaklık sözleşmesi ve yabancı yatırımcı uygunluk kriterlerini ilgili kanun maddelerine göre adım adım kontrol edin.

      Uyum Testi

      Hukuk Hukuki İnceleme: Işıkoğlu Partners

      Diğer Hukuki Uyum & Geçerlilik Testleri

      Hukuk & Ticaret Terimleri Sözlüğü (A–Z)

      Türk hukuku, ticari sözleşmeler, icra-iflas, gayrimenkul, miras, iş hukuku, girişim sermayesi ve teknoloji hukukunda en sık karşılaşılan kavramların kanun dayanaklı tanımları ve uygulama rehberleri.

      Ana Sayfa › Hukuk Sözlüğü › Hukuk Terimi
      Hukuk Terimi
      Hukuk Kanuni Dayanak: - İnceleyen: Işıkoğlu Partners
      KISA HUKUKİ TANIM ÖZETİ

      Aynı Alandaki Diğer Hukuk Terimleri

      Yüksek Mahkeme & Kurul Emsal Karar İncelemeleri

      Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kurulları, Hukuk ve Ceza Daireleri, Danıştay, Anayasa Mahkemesi, Kişisel Verileri Koruma Kurulu ve Rekabet Kurulunun iş dünyasını ve bireyleri doğrudan ilgilendiren yerleşik içtihat ilkeleri.

      Emsal Karar İncelemesi
      Hukuk Merci: Yüksek Mahkeme Künye: İçtihat Analiz: Işıkoğlu Partners
      YERLEŞİK HUKUKİ İLKE ÖZETİ

      ISTANBUL · TÜRKİYE
      International Legal Practice

      WhatsApp (+90 531 869 3827) iletisim@isikoglupartners.com

      Legal Guide

      WhatsApp'tan Sorun