Mesafeli Satis Sozlesmesi: Hukuki Gereklilikler
Mesafeli satis sozlesmesi nedir? E-ticarette zorunlu bilgilendirme, cayma hakki, iade sureci ve yaptirimlarini bu kapsamli rehberde ogrenin.

Mevzuat ve süre kontrolü: 19 Ekim 2026. 2026 başvurularında hakem heyeti sınırı 186.000 TL’nin altıdır. Bu tutar ve üzerindeki uyuşmazlıklarda görev ve dava şartı arabuluculuk ayrıca değerlendirilir. Heyet kararına iki haftalık itiraz kuralı 1 Haziran 2024 ve sonrasında verilen kararlar içindir; önceki kararların geçiş hükmü saklıdır.
Icindekileri I. Giris — E-Ticarette Mesafeli Satis Kavrami II. Yasal Dayanak — 6502 Sayili TKHK ve Mesafeli Sozlesmeler Yonetmeligi III. Zorunlu Unsurlar — On Bilgilendirme Formu, Kimlik Bilgileri, Odeme Kosullari IV. Cayma Hakki — 14 Gun Suresi, Istisnalar, Iade Masraflari V. Tuketici Haklari — Ayipli Mal/Hizmet, Ayip Bildirimi, Secimlik Haklar VI. Satici Yukumlulukleri — Teslim Suresi, Bilgilendirme, Onay Mekanizmasi VII. Pazar Yerleri (Marketplace) — Araci Hizmet Saglayici Sorumlulugu VIII. Yaptirimlar — Idari Para Cezalari IX. Uyusmazlik Cozumu — Tuketici Hakem Heyeti, Tuketici Mahkemesi X. Sonuc
Ozet (TL;DR)
Mesafeli satis sozlesmesi nedir? E-ticarette zorunlu bilgilendirme, cayma hakki, iade sureci ve yaptirimlarini bu kapsamli rehberde ogrenin.
Bu makale son olarak 19 Ekim 2026 tarihinde guncellenmistir. Icerik bilgilendirme amaclidir ve hukuki gorus yerine gecmez.
I. Giris — E-Ticarette Mesafeli Satis Kavrami
Dijital donusum surecinin hizlanmasiyla birlikte elektronik ticaret, gunumuzde ticari faaliyetlerin vazgecilmez bir unsuru haline gelmistir. Tuketicilerin internet uzerinden gerceklestirdikleri alisverislerde taraflar yuz yuze gelmeksizin sozlesme akdetmekte olup bu durum, geleneksel satis sozlesmelerinden farkli hukuki duzenlemelerin uygulanmasini zorunlu kilmaktadir.
Mesafeli satis sozlesmesi, satici veya saglayici ile tuketicinin es zamanli fiziksel varligina gerek kalmaksizin, mal veya hizmetlerin tuketicilere pazarlanmasina yonelik olarak olusturulan bir sistem cercevesinde, taraflarin sozlesmenin kuruldugu ana kadar ve kuruldugu an da dahil olmak uzere uzaktan iletisim araclari kullanilmak suretiyle akdettikleri sozlesmeler olarak tanimlanmaktadir. Bu konuda ayrıntılı bilgi için E-Ticaret Sitesi Kurma: Yasal Yükümlülükler Rehberi başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
E-ticaret sektorunun buyumesiyle birlikte mesafeli satis sozlesmelerine iliskin uyusmazliklar da artis gostermektedir. Tuketici sikayet istatistikleri incelendiginde, cayma hakki, iade sureci, yanlis veya eksik bilgilendirme ile teslimat sorunlarinin en sik karsilasilan uyusmazlik konulari arasinda yer aldigi gorulmektedir. Bu konuda ayrıntılı bilgi için Dropshipping Türkiye: Hukuki Durum ve Vergi başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
Onemli: Mesafeli satis sozlesmesi yalnizca internet uzerinden gerceklestirilen satislari degil; telefon, televizyon, katalog ve diger uzaktan iletisim araclari kullanilarak kurulan tum tuketici islemlerini kapsamaktadir. Bu husus, uygulamada siklikla goz ardi edilen bir noktadir.
Bu makalede, mesafeli satis sozlesmesinin hukuki cercevesi, zorunlu unsurlari, cayma hakki, tuketici haklari, satici yukumlulukleri, pazar yeri sorumlulugu, yaptirimlar ve uyusmazlik cozum mekanizmalari 6502 sayili Tuketicinin Korunmasi Hakkinda Kanun (TKHK) ve Mesafeli Sozlesmeler Yonetmeligi cercevesinde ayrintili olarak ele alinmaktadir.
II. Yasal Dayanak
A. 6502 Sayili Tuketicinin Korunmasi Hakkinda Kanun (TKHK)
Mesafeli satis sozlesmelerinin temel yasal dayanagini 6502 sayili TKHK olusturmaktadir. Kanunun 48. maddesi, mesafeli sozlesmeleri dogrudan duzenlemekte ve bu sozlesmelere iliskin temel ilkeleri ortaya koymaktadir. Bu konuda ayrıntılı bilgi için VERBİS Kaydı: Başvuru Süreci ve Gereklilikler başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
TKHK, tuketiciyi koruma amaci tasimakta olup, mesafeli sozlesmelerde bilgilendirme yukumlulukleri, cayma hakki ve satici sorumlulugu gibi konularda emredici hukumler icermektedir. Bu hukumlere aykiri sozlesme sartlari tuketici aleyhine gecersiz sayilmaktadir.
İlgili Makaleler
E-Ticaret Sitesi Kurma: Yasal Yükümlülükler Rehberi E-ticaret sitesi kurarken uyulması gereken yasal yükümlülükleri keşfedin. Mesafeli satış sözleşmesi, KVKK uyumu, ETBİS...
Dropshipping Türkiye: Hukuki Durum ve Vergi Dropshipping Türkiye'de yasal mı? E-ticaret mevzuatı, vergi yükümlülükleri, gümrük işlemleri ve tüketici hakları...
E-Ticarette İade ve Cayma Hakkı E-ticarette iade ve cayma hakkı nasıl kullanılır? 14 günlük süre, istisnalar, iade masrafları, satıcı yükümlülükleri ve...
Turkish E-Commerce Law: Compliance Guide for Online Businesses A comprehensive legal guide on Turkey e-commerce law regulations for online businesses. Explore compliance requirements...
Cayma Hakkı: Mesafeli Satışlarda Uygulanması Mesafeli satışlarda cayma hakkı nasıl kullanılır? TKHK m.48 ve Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği kapsamında 14 günlük...
TKHK madde 48/1: "Mesafeli sozlesme, satici veya saglayici ile tuketicinin es zamanli fiziksel varligina gerek kalmaksizin, mal veya hizmetlerin tuketicilere pazarlanmasina yonelik olarak olusturulan bir sistem cercevesinde, taraflarin sozlesmenin kuruldugu ana kadar ve kuruldugu an da dahil olmak uzere uzaktan iletisim araclari kullanilmak suretiyle kurulan sozlesmelerdir."
B. Mesafeli Sozlesmeler Yonetmeligi
27 Kasim 2014 tarihli ve 29188 sayili Resmi Gazete'de yayimlanan Mesafeli Sozlesmeler Yonetmeligi, TKHK'nin 48. maddesine dayanilarak hazirlanmis olup mesafeli satis sozlesmelerine iliskin usul ve esaslari ayrintili bicimde duzenlemektedir. Bu konuda ayrıntılı bilgi için Kripto Para Vergi Beyanı: Türkiye Rehberi başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
Yonetmelik, on bilgilendirme yukumlulugu, cayma hakki, satici ve saglayicinin yukumlulukleri, araci hizmet saglayicilarin sorumlulugu ve cayma hakkinin kullanilamayacagi haller gibi konulari kapsamli sekilde ele almaktadir. Bu konuda ayrıntılı bilgi için Turkish E-Commerce Law: Compliance Guide for Online Businesses başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
C. 6563 Sayili Elektronik Ticaretin Duzenlenmesi Hakkinda Kanun
6563 sayili Kanun, elektronik ticaretin duzenlenmesine iliskin genel cerceve kanunu niteligi tasimaktadir. Bu kanun, ticari elektronik ileti gonderimi, hizmet saglayicilarin bilgi verme yukumlulukleri ve araci hizmet saglayicilarin sorumlulugu gibi konulari duzenlemektedir. Bu konuda ayrıntılı bilgi için KVKK Uyum Süreci: Adım Adım Rehber başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
Mesafeli satis sozlesmeleri baglaminda 6563 sayili Kanun ile 6502 sayili TKHK birlikte uygulanmakta olup, her iki kanunun duzenledigi alanlar birbirini tamamlayici niteliktedir. Bu konuda ayrıntılı bilgi için Bitcoin ve Kripto Paralar: Türkiye'de Yasal Durum başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
Mevzuat | Duzenleme Alani | Ilgili Maddeler |
6502 sayili TKHK | Mesafeli sozlesmelerde tuketici haklari, cayma hakki, satici yukumlulukleri | m. 48-49 |
Mesafeli Sozlesmeler Yonetmeligi | On bilgilendirme, cayma hakki usulu, istisnalar, iade sureci | Tumune iliskin |
6563 sayili Kanun | Elektronik ticaret genel cercevesi, araci hizmet saglayici | m. 3-12 |
7416 sayili Kanun | E-ticaret araci hizmet saglayici sorumlulugu (degisiklik) | m. 1-12 |
III. Zorunlu Unsurlar
A. On Bilgilendirme Formu
Mesafeli satis sozlesmesinin gecerli bir sekilde kurulabilmesi icin, satici veya saglayicinin tuketiciyi sozlesme kurulmadan once acik ve anlasilir bicimde bilgilendirmesi zorunludur. Mesafeli Sozlesmeler Yonetmeligi'nin 5. maddesi, on bilgilendirme formunda yer almasi gereken asgari bilgileri tek tek saymaktadir. Bu konuda ayrıntılı bilgi için Aydınlatma Metni Hazırlama Rehberi başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
Uyari: On bilgilendirme yukumlulugunun yerine getirilmemesi veya eksik yerine getirilmesi halinde satici veya saglayici hakkinda idari para cezasi uygulanabilecegi gibi, tuketicinin cayma hakki suresi baslamayacaktir. Bu durum, tuketicinin bir yil boyunca cayma hakkini kullanabilmesi sonucunu dogurabilir.
On bilgilendirme formunda yer almasi gereken baslica bilgiler sunlardir: Bu konuda ayrıntılı bilgi için Kripto Borsası Lisans Şartları ve Düzenlemeler başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
Satici veya saglayicinin adi, unvani, acik adresi, telefon numarasi ve benzeri iletisim bilgileri
Sozlesme konusu mal veya hizmetin temel nitelikleri
Tum vergiler dahil toplam fiyat ve varsa ek masraflar
Odeme ve teslimata iliskin bilgiler
Cayma hakkinin kullanilmasina iliskin sartlar, sureler ve usuller
Cayma hakkinin kullanilamayacagi haller
Teminat kosullari ve satis sonrasi hizmetlere iliskin bilgiler
Uyusmazlik halinde basvurulabilecek tuketici hakem heyeti ve tuketici mahkemesi bilgileri
B. Kimlik ve Iletisim Bilgileri
Satici veya saglayicinin ticaret unvani, MERSiS numarasi, acik adresi, telefon numarasi, e-posta adresi ve varsa KEP (Kayitli Elektronik Posta) adresi gibi kimlik ve iletisim bilgileri, tuketiciye acik ve anlasilir bicimde sunulmalidir. Bu konuda ayrıntılı bilgi için KVKK Açık Rıza: Şartlar ve Örnekler başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
Bu bilgiler, web sitesinde kolayca erisilebilir bir sekilde yer almali ve on bilgilendirme formunda tekrar edilmelidir. Bilgilerin guncel tutulmasi satici veya saglayicinin sorumluluguindadir. Bu konuda ayrıntılı bilgi için Token Çıkarma (ICO/IEO): Hukuki Süreç başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
C. Odeme Kosullari ve Bedel Detayları
Mesafeli satis sozlesmesinde bedel detayları, tum vergiler dahil edilerek net bir sekilde gosterilmelidir. Kargo ucreti, teslimat ucreti veya herhangi bir ek masraf varsa bunlar ayrica belirtilmelidir. Tuketicinin toplam maliyeti acik ve net olarak gorebilmesi saglanmalidir. Bu konuda ayrıntılı bilgi için Veri İhlali Bildirimi: Süreç ve Yükümlülükler başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
Yonetmelik m. 5/1-d: "Mal veya hizmetin tum vergiler dahil toplam fiyati, niteligi itibariyla onceden hesaplanamiyorsa fiyatin hesaplanma usulu ve varsa tum nakliye, teslim ve benzeri ek masraflar ile bunlarin onceden hesaplanamamasi halinde ek masraflarin odenebilecegine iliskin bilgi tuketiciye acikca bildirilir."
Taksitli satislarda aylik taksit tutari, taksit sayisi, toplam taksitli satis fiyati ve varsa faiz orani acikca gosterilmelidir.
IV. Cayma Hakki
A. Cayma Hakki Suresi ve Kullanimi
Tuketici, mesafeli satis sozlesmesinin kurulmasindan itibaren 14 gun icinde hicbir gerekce gostermeksizin ve cezai sart odemeksizin sozlesmeden cayma hakkina sahiptir. Mal satislarinda bu sure, tuketicinin veya tuketici tarafindan belirlenen ucuncu kisinin mali teslim aldigi gunden itibaren baslar. Hizmet satislarinda ise sure, sozlesmenin kuruldugu tarihten itibaren isler.
Cayma hakki, Mesafeli Sozlesmeler Yonetmeligi ekinde yer alan cayma formu kullanilarak veya bu yonde iradenin acikca ortaya konuldugu bir beyan ile kullanilabilir. Satici veya saglayici, tuketiciye web sitesinde cayma bildirimi yapabilecegi bir cayma formu secenegi de sunmak zorundadir.
Kritik Bilgi: Satici, on bilgilendirme yukumlulugunun gereği olarak tuketiciyi cayma hakki konusunda bilgilendirmemis ise cayma hakki suresi, bilgilendirmenin yapildigi tarihten itibaren baslar. Her halukarda bu sure, mal tesliminden veya sozlesme kurulmasindan itibaren bir yili gecemez.
B. Cayma Hakkinin Kullanilamayacagi Haller (Istisnalar)
Mesafeli Sozlesmeler Yonetmeligi'nin 15. maddesi, cayma hakkinin kullanilamayacagi halleri sinirli (numerus clausus) olarak saymaktadir. Bu istisnalar dar yorumlanmali ve tuketici aleyhine genisletilmemelidir.
Istisna | Aciklama | Ornek |
Fiyati finansal piyasalara gore degisen mallar | Satici veya saglayicinin kontrolunde olmayan fiyat degisimleri | Altin, doviz, hisse senedi |
Tuketicinin istekleri dogrultusunda ozellestirilmis mallar | Tuketiciye ozel uretilen veya kisisellestirilmis urunler | Isme ozel baskili tisort, ozel olcu mobilya |
Cozgu bozulmaya musait, hizla bozulabilen mallar | Raf omru kisa, bozulma riski yuksek urunler | Taze gida, cicek |
Ambalaji acilmis kozmetik ve kisisel bakim urunleri | Hijyen gerekceleriyle iade alinamayacak urunler | Parfum, cilt bakim urunu (ambalaji acilmissa) |
Ambalaji acilmis ses veya goruntu kayitlari, yazilimlar | Dijital icerik tasiyicilari | DVD, CD, yazilim kutusu (ambalaji acilmissa) |
Gazete, dergi gibi sureli yayinlar | Abonelik disindaki tek sayilar | Gunluk gazete, haftalik dergi |
Elektronik ortamda aninda ifa edilen hizmetler | Dijital icerik teslimatinin baslamis olmasi | Dijital oyun indirme, online egitim (baslanmissa) |
Belirli bir tarihe veya doneme bagli hizmetler | Konaklama, ulasim, eglence gibi hizmetler | Ucak bileti, otel rezervasyonu, konser bileti |
C. Iade Sureci ve Masraflar
Tuketici cayma hakkini kullandigi takdirde, mali cayma bildiriminin satici veya saglayiciya ulastigi tarihten itibaren 10 gun icinde iade etmekle yukumludur. Satici veya saglayici ise cayma bildiriminin kendisine ulastigi tarihten itibaren 14 gun icinde tuketicinin odedigi tum bedelleri iade etmekle yukumludur.
Iade masraflarina iliskin olarak, satici veya saglayici tuketiciyi on bilgilendirme formunda iade masraflarini kimin karsilayacagi konusunda bilgilendirmis olmalidir. Aksi halde, iade masraflari satici veya saglayiciya aittir. On bilgilendirme formunda tuketiciye iade masrafinin kendisine ait olacagi acikca bildirilmisse, iade kargo ucreti tuketiciye yansitilabilir.
Satici veya saglayici, tuketicinin odedigi toplam bedeli ve tuketiciyi borca sokan her turlu belgeyi 14 gun icinde iade etmek zorundadir. Odeme, tuketicinin satin alimda kullandigi odeme araciyla ve tuketiciye herhangi bir masraf veya yukumluluk getirmeksizin yapilmalidir.
V. Tuketici Haklari
A. Ayipli Mal ve Hizmet
Mesafeli satis sozlesmesiyle satin alinan malin veya hizmetin ayipli olmasi halinde tuketicinin haklari, TKHK'nin 8 ila 16. maddeleri arasinda duzenlenmistir. Ayipli mal, tuketiciye teslimi aninda taraflarca kararlastirilmis olan ornek ya da modele uygun olmayan ya da objektif olarak sahip olmasi gereken ozellikleri tasimayin mal olarak tanimlanmaktadir.
Mesafeli satislarda tuketici, mali inceleme ve deneme firsati bulamaksizin satin alma karari vermekte oldugundan, ayipli mal ve hizmet sorunlariyla daha sik karsilasmaktadir. Bu nedenle, mesafeli satis sozlesmelerinde tuketici haklarinin etkin bicimde korunmasi buyuk onem tasimaktadir.
B. Ayip Bildirimi
Tuketici, teslimat sirasinda veya sonrasinda mali inceleyerek ayibi tespit ettiginde, bunu makul bir sure icinde satici veya saglayiciya bildirmekle yukumludur. TKHK'ye gore tuketici, malin tesliminden itibaren 6 ay icinde ortaya cikan ayiplarin, teslim tarihinde var oldugu karine olarak kabul edilmektedir. Bu sure zarfinda ispat yuku satici uzerindedir.
Tuketici, malin teslim tarihinden itibaren 2 yil icinde ayiptan dogan haklarini kullanabilir. Bu sure konut ve tatil amaçli tasinmazlarda 5 yildir. Ayip gizli ayip niteligi tasiyorsa, zamanasiimi malın ayıbı ogrenildigi tarihten itibaren isler.
C. Secimlik Haklar
Tuketicinin ayipli mala karsi kullanabilecegi secimlik haklar TKHK'nin 11. maddesinde duzenlenmistir:
Satilandan donus (sozlesmeden donme): Tuketici, mali iade ederek odedigi bedelin iadesini talep edebilir.
Ayip oraninda indirim isteme: Tuketici, mali muhafaza ederek ayip oraninda bedel indirimini isteyebilir.
Ucretsiz onarim isteme: Tuketici, malin ayibinin ucretsiz olarak giderilmesini talep edebilir.
Ayipsiz misliyle degisim: Tuketici, ayipli malin ayipsiz bir benzeriyle degistirilmesini isteyebilir.
Tuketici bu secimlik haklardan birini kullanmakta serbesttir. Satici, tuketicinin secimlik hakkina uymakla yukumludur. Ancak ucretsiz onarim veya misliyle degisim haklarinin satici icin orantisiz gucluk olusturmasi halinde tuketici, satilantan donus veya ayip oraninda indirim haklarindan birini kullanmak zorundadir.
VI. Satici Yukumlulukleri
A. Teslim Suresi
Mesafeli satis sozlesmesiyle satin alinan malin tuketiciye taahhut edilen sure icinde teslim edilmesi gerekmektedir. Yonetmelik uyarinca, satici, sozlesme konusu mali veya hizmeti, tuketicinin siparisinin kendisine ulastigi tarihten itibaren en gec 30 gun icinde teslim etmek veya ifa etmekle yukumludur.
Bu sure taraflar arasinda daha kisa olarak kararlasitirilabilir; ancak 30 gunluk azami sure asilmamalidir. Satici, sozlesme konusu mal veya hizmeti surerinde teslim edemeyecekse, bu durumu suresinden once tuketiciye bildirmekle yukumludur.
TKHK m. 48/4: "Satici veya saglayici, tuketicinin siparisinin kendisine ulastigi andan itibaren taahhut ettigi sure icinde edimini yerine getirir. Mal satislarinda bu sure her halukarda otuz gunu gecemez. Satici veya saglayicinin bu surelere uymamasi durumunda tuketici sozlesmeyi feshedebilir."
B. Bilgilendirme Yukumlulugu
Satici veya saglayici, mesafeli satis sozlesmesi kapsaminda kapsamli bir bilgilendirme yukumlulugu altindadir. Bu yukumluluk, sozlesmenin kurulmasindan once, kurulmasi sirasinda ve kurulmasindan sonra olmak uzere farkli asamalarda devam etmektedir.
Sozlesme oncesi: On bilgilendirme formu ile tuketicinin aydinlatilmasi
Sozlesme sirasinda: Siparisin onaylanmasina iliskin bilgilendirme
Sozlesme sonrasinda: Kargo takip bilgisi, fatura ve teminat belgesi gonderimi
C. Onay Mekanizmasi
Mesafeli satis sozlesmesinin gecerli sekilde kurulabilmesi icin tuketicinin on bilgilendirmeyi okudugunu ve anldigini teyit etmesi gerekmektedir. Elektronik ortamda kurulan sozlesmelerde, tuketicinin sozlesmenin kurulmasindan once "on bilgilendirme formunu okudum ve onayliyorum" seklinde acik bir beyanda bulunmasi saglanmalidir.
Ayrica, siparis surecinde tuketicinin odeme yukumlulugu altina girdigini acikca anlayacagi bir sekilde bilgilendirme yapilmalidir. Siparis butonunda "Odeme Yukumlulugu Altinda Siparis Veriyorum" veya benzer bir ibareye yer verilmesi zorunludur.
Dikkat: Siparis butonunda odeme yukumlulugunun acikca belirtilmemesi halinde tuketici siparis ile bagli olmayacaktir. Bu durum, sozlesmenin gecersiz sayilmasi sonucunu dogurabilir. Birçok e-ticaret sitesinin bu zorunluluga uymadigi tespit edilmektedir.
VII. Pazar Yerleri (Marketplace) ve Araci Hizmet Saglayici Sorumlulugu
A. Araci Hizmet Saglayici Kavrami
Araci hizmet saglayici, baslica faaliyet alani olarak baskalarina ait mal veya hizmetlerin satisindan veya kiraya verilmesine yonelik sozlesmeler yapilmasina ya da siparis verilmesine imkan saglayan platformlari isletmekte olan gercek ya da tuzel kisileri ifade etmektedir.
Turkiye'de faaliyet gosteren Trendyol, Hepsiburada, Amazon Turkiye, n11, GittiGidiyor gibi platformlar araci hizmet saglayici niteligi tasimaktadir.
B. 7416 Sayili Kanun ve Getirilen Degisiklikler
7416 sayili Elektronik Ticaretin Duzenlenmesi Hakkinda Kanunda Degisiklik Yapilmasina Dair Kanun, 2022 yilinda yururluge girmis olup e-ticaret araci hizmet saglayicilarina onemli yukumlulukler ve sinirlamalar getirmistir.
Bu kanun ile araci hizmet saglayicilarin net islem hacmine gore farkli yukumluluk kademeleri belirlenmis, belirli esikleri asan platformlara ek sorumluluklar yuklenmistir.
Net Islem Hacmi Esigi | Ek Yukumlulukler |
10 milyar TL ustu | Bagimsiz denetim, tuketicinin bilgilendirilmesi, reklam harcama siniri, veri tasima imkani |
30 milyar TL ustu | Yukaridakilere ek olarak; ozel markalarin satisina sinir, kredi ve elektronik para islemlerine sinir |
60 milyar TL ustu | Yukaridakilere ek olarak; iliskili sirketlerin ticaret hacmi siniri, indirim kampanyasi siniri |
C. Araci Hizmet Saglayicinin Tuketiciye Karsi Sorumlulugu
Araci hizmet saglayicilar, platformlari uzerinden gerceklestirilen satislardan dolegi tuketiciye karsi muteselsilin sorumlu tutulabilmektedir. 7416 sayili Kanun ile getirilen duzenlemeler uyarinca, araci hizmet saglayicilarin tuketici haklarinin korunmasi konusunda aktif bir rol ustlenmesi beklenmektedir.
Bu kapsamda araci hizmet saglayicilar, platformlarinda faaliyet gosteren saticilarin on bilgilendirme yukumluluklerini yerine getirip getirmedigini denetlemek, tuketici sikaayetlerinin cozumune araclik etmek ve cayma hakki ile iade sureclerinin etkin islemesini saglamak gibi yukumlulukler altindadir.
VIII. Yaptirimlar
A. Idari Para Cezalari
Mesafeli satis sozlesmelerine iliskin yukumluluklerin yerine getirilmemesi halinde TKHK ve ilgili yonetmelikler uyarinca idari para cezalari uygulanmaktadir. Idari para cezalari, Ticaret Bakanilgi tarafindan re'sen veya sikayet uzerine uygulanmaktadir.
Ihlal Turu | Idari Para Cezasi (2025) | Yasal Dayanak |
On bilgilendirme yukumlulugunun ihlali | Her bir islem icin 3.000 TL - 30.000 TL arasi | TKHK m. 77/1 |
Cayma hakki kullanimininin engellenmesi | Her bir islem icin 3.000 TL - 30.000 TL arasi | TKHK m. 77/1 |
Iade bedelinin suuresinde odenmemesi | Her bir islem icin 3.000 TL - 30.000 TL arasi | TKHK m. 77/1 |
Siparis onay mekanizmasinin eksikligi | Her bir islem icin 3.000 TL - 30.000 TL arasi | TKHK m. 77/1 |
Teslim suresine uyulmamasi | Her bir islem icin 3.000 TL - 30.000 TL arasi | TKHK m. 77/1 |
Araci hizmet saglayici yukumluluk ihlali | Ihlalin niteligi ve hacme gore degisken; agir yaptirtimlar mumkun | 6563 sayili Kanun, 7416 sayili Kanun |
Onemli Not: Yukarida belirtilen ceza tutarlari 2025 yili icin gecerli olup, her yil yeniden degerleme oraninda arttirilmaktadir. Guncel tutarlar icin mevzuat.gov.tr adresinden kontrol edilmesi tavsiye edilir. Tekrarlayan ihlallerde ceza miktarlari arttirilarak uygulanabilir.
B. Diger Yaptirimlar
Idari para cezalarinin yaninda, mevzuata aykiri hareket eden satici veya saglayicilara yonelik web sitesinin erisime engellenmesi, icerigin kaldirilmasi gibi yaptirimlar da uygulanabilmektedir. 7416 sayili Kanun ile getirilen duzenlemeler, ozellikle araci hizmet saglayicilar icin faaliyetin durdurulmasi dahil agir yaptirimlar ongormektedir.
IX. Uyusmazlik Cozumu
A. Tuketici Hakem Heyeti
Mesafeli satis sozlesmelerinden kaynaklanan uyusmazliklarda tuketiciler, belirli parasal sinirlarin altindaki uyusmazliklar icin Tuketici Hakem Heyeti'ne basvurabilmektedir. Tuketici hakem heyetine basvuru ucretsiz olup, tuketici icin erisilebilir bir hak arama yolu saglamaktadir.
2025 yili icin gecerli parasal sinirlar su sekildedir:
2026’da 186.000 TL’nin altındaki tüketici uyuşmazlıkları için il veya ilçe tüketici hakem heyetine başvurulur. İl/ilçe heyetleri arasında eski parasal tutar ayrımı uygulanmaz. 186.000 TL ve üzerindeki uyuşmazlıklarda tüketici mahkemesi, arabuluculuk ve kanuni istisnalar birlikte değerlendirilir.
2026’da 186.000 TL’nin altındaki tüketici uyuşmazlıkları için il veya ilçe tüketici hakem heyetine başvurulur. İl/ilçe heyetleri arasında eski parasal tutar ayrımı uygulanmaz. 186.000 TL ve üzerindeki uyuşmazlıklarda tüketici mahkemesi, arabuluculuk ve kanuni istisnalar birlikte değerlendirilir.
Bu sinirlarin uzerindeki uyusmazliklar icin dogrudan Tuketici Mahkemesi'ne basvurulmalidir.
B. Tuketici Mahkemesi
Parasal sinirlarin uzerindeki uyusmazliklar ile tuketici hakem heyeti kararinra itiraz icin Tuketici Mahkemesi'ne basvurulmaktadir. Tuketici mahkemelerinde acilan davalarda tuketici, harclaardan muaftir.
Tuketici Mahkemesi'nin bulunmadigi yerlerde Asliye Hukuk Mahkemesi tuketici mahkemesi sifatiyla gorev yapar. Tuketici davalarinda yetkili mahkeme, tuketicinin yerlesim yeri mahkemesi veya sozlesmenin ifa edildigi yer mahkemesidir.
Uygulamada Onemli Husus: Mesafeli satis sozlesmelerinde tuketicinin siparisi verdigi yer, sozlesmenin kuruldugu yer olarak kabul edilmektedir. Bu nedenle tuketicinin ikametgahindaki tuketici mahkemesi yetkili mahkeme olarak belirlenmekte olup, bu durum tuketicinin hak arama surecini kolaylastirmaktadir.
C. Arabuluculuk
7036 sayili Is Mahkemeleri Kanunu ve 6502 sayili TKHK'deki degisiklikler cevresinde, tuketici uyusmazliklarinda arabuluculuk uygulamalari giderek yayginlasmaktadir. Belirli parasal sinirin uzerindeki tuketici uyusmazliklarinda dava acilmadan once arabuluculuga basvurulmasi zorunlu tutulmustur.
Arabuluculuk sureci, taraflar icin daha hizli ve ekonomik bir cozum imkani sunmakta olup, taraflarin uzlasmasi halinde ilam niteligi tasiyan arabuluculuk anlasmasi duzenlenemektedir.
X. Sonuc
Mesafeli satis sozlesmesi, e-ticaretin hizla buyudugu gunumuzde hem saticillar hem de tuketiciler icin temel bir hukuki cerceve niteligi tasimaktadir. 6502 sayili TKHK ve Mesafeli Sozlesmeler Yonetmeligi, tuketici haklarinin korunmasi amacina yonelik kapsamli duzenlemeler icermekte olup, bu duzenlemelere uyum saglannmasi tum e-ticaret aktörleri icin zorunludur.
On bilgilendirme yukumlulugu, cayma hakki, iade sureci, teslim suresi ve siparis onay mekanizmasi gibi konulara iliskin yasal gerekliliklerin eksiksiz yerine getirilmesi, hem hukuki uyum hem de tuketici guveninin saglanmasi acisindan buyuk onem tasimaktadir.
Ozellikle 7416 sayili Kanun ile getirilen yeni yukumlulukler, pazar yeri (marketplace) modeli ile faaliyet gosteren platformlar icin onemli degisiklikler icermektedir. Bu degisikliklerin yakindan takip edilmesi ve is sureclerinin yeni yasal gerekliliklere uygun hale getirilmesi gerekmektedir.
E-ticaret alanindaki hukuki duzenlemeler surekli gelismekte ve guncellenmektedir. Saticilarin ve araci hizmet saglayicilarin, mevzuat degisikliklerini yakindan izlemeleri ve hukuki uyumluluklarini duzenlii olarak gozden gecirmeleri tavsiye edilmektedir.
Mesafeli satis sozlesmesi ve E-Ticaret Hukuku alanindaki guncel gelismeler ile Tuketici Hukuku kapsamindaki haklariniz hakkinda ayrintili bilgi icin ilgili faaliyet alanlarimizi inceleyebilirsiniz.
Yasal Uyari: Bu makale yalnizca bilgilendirme amaciyila hazirlanmis olup hukuki danismanlik veya avukatlik hizmeti niteligi tasimamaktadir. Makalede yer alan bilgiler, yazim tarihi itibariyla yururlukte olan mevzuat ve kamuya acik kaynaklara dayanmaktadir. Her somut olay kendine özgü koşullar içerdiğinden, hukuki sorunlarınız için Işıkoğlu Hukuk Bürosu ile iletişime geçmenizi tavsiye ederiz. Hemen Sorun Bu makaledeki bilgilere dayanilarak yapilan islemlerden dogabilecek zararlardan sorumluluk kabul edilmemektedir.
Kaynaklar ve Referanslar
Bu makale 19 Ekim 2026 tarihinde guncellenmistir. Icerik bilgilendirme amaclidir ve hukuki danismanlik yerine gecmez.
Bu makale bilgilendirme amaciyla hazirlanmistir. Hukuki danismanlik yerine gecmez.
Güncellik kontrolünde kullanılan resmî kaynaklar
Mesafeli satis sozlesmesi nedir?
Mesafeli satis sozlesmesi, satici veya saglayici ile tuketicinin es zamanli fiziksel varligina gerek kalmaksizin, uzaktan iletisim araclari (internet, telefon, televizyon, katalog vb.) kullanilarak kurulan sozlesmelerdir. 6502 sayili Tuketicinin Korunmasi Hakkinda Kanun'un 48. maddesinde duzenlenmis olup, e-ticaret alisverislerinin buyuk cogunlugu bu kapsamda degerlendirilmektedir.
Mesafeli satis sozlesmesinde cayma hakki suresi kac gundur?
Tuketici, mesafeli satis sozlesmesinin kurulmasindan itibaren 14 gun icinde hicbir gerekce gostermeksizin ve cezai sart odemeksizin cayma hakkini kullanabilir. Mal satislarinda bu sure, malin tuketiciye teslim edildigi gunden itibaren baslar. Satici on bilgilendirme yukumlulugunun cayma hakkina iliskin kismini yerine getirmemisse, cayma hakki suresi bilgilendirmenin yapildigi tarihten itibaren baslar ve her halukarda bir yili gecemez.
Hangi urunlerde cayma hakki kullanilamaz?
Mesafeli Sozlesmeler Yonetmeligi'nin 15. maddesinde cayma hakkinin kullanilamayacagi haller sinirli olarak sayilmistir. Bunlar arasinda tuketiciye ozel uretilmis urunler, hizla bozulabilecek mallar, ambalaji acilmis kozmetik ve kisisel bakim urunleri, ambalaji acilmis ses/goruntu kayitlari ve yazilimlar, gazete ve dergi gibi sureli yayinlar, elektronik ortamda aninda ifa edilen hizmetler ve belirli bir tarihe bagli konaklama, ulasim gibi hizmetler yer almaktadir.
Mesafeli satis sozlesmesinde iade suresi ne kadardir?
Tuketici cayma hakkini kullandiktan sonra mali, cayma bildiriminin saticiya ulastigi tarihten itibaren 10 gun icinde iade etmekle yukumludur. Satici ise cayma bildirimini aldigi tarihten itibaren 14 gun icinde tuketicinin odedigi tum bedelleri iade etmek zorundadir. Odeme, tuketicinin satin almada kullandigi odeme araciyla yapilmalidir.
Iade kargo ucretini kim karsilar?
Iade kargo ucretinin kime ait olacagi, on bilgilendirme formundaki duzerenlemeye baglidir. Satici, on bilgilendirme formunda iade masrafinin tuketiciye ait olacagini acikca belirtmisse, iade kargo ucreti tuketiciye yansitilabilir. Ancak satici bu konuda bilgilendirme yapmamissa, iade masraflari saticiya aittir. Ayipli mal iadelerinde ise iade masrafi her durumda saticiya aittir.
E-ticarette on bilgilendirme formu zorunlu mudur?
Evet, on bilgilendirme formu mesafeli satis sozlesmelerinde zorunludur. Mesafeli Sozlesmeler Yonetmeligi'nin 5. maddesi uyarinca, satici veya saglayici, sozlesme kurulmadan once tuketiciyi; satici kimlik bilgileri, urun temel nitelikleri, toplam fiyat, odeme kosullari, cayma hakki ve iade sureci gibi konularda acik ve anlasilir bicimde bilgilendirmek zorundadir. Bu yukumlulugun yerine getirilmemesi idari para cezasi yaptirimina tabidir.
Mesafeli satista teslimat suresi en fazla kac gundur?
TKHK'nin 48. maddesine gore, satici siparisin kendisine ulastigi tarihten itibaren taahhut ettigi sure icinde edimini yerine getirmekle yukumludur. Mal satislarinda bu sure her halukarda 30 gunu gecemez. Satici bu sureye uymadigi takdirde tuketici sozlesmeyi feshedebilir ve odedigi bedelin iadesini talep edebilir.
Pazar yerlerinde (marketplace) satilan urunlerden kim sorumludur?
Pazar yerlerinde (Trendyol, Hepsiburada, Amazon vb.) satilan urunlerden birincil olarak satici sorumludur. Ancak 7416 sayili Kanun ile araci hizmet saglayicilara da tuketici haklarinin korunmasi konusunda onemli yukumlulukler getirilmistir. Araci hizmet saglayicilar, platformlarindaki saticilarin bilgilendirme yukumluluklerini denetlemek, tuketici sikayetlerinin cozumune araclik etmek ve iade sureclerinin islemesini saglamakla yukumludur.
Mesafeli satis sozlesmesinden kaynaklanan uyusmazliklarda nereye basvurulur?
2026’da 186.000 TL’nin altındaki tüketici uyuşmazlıkları için il veya ilçe tüketici hakem heyetine başvurulur. İl/ilçe heyetleri arasında eski parasal tutar ayrımı uygulanmaz. 186.000 TL ve üzerindeki uyuşmazlıklarda tüketici mahkemesi, arabuluculuk ve kanuni istisnalar birlikte değerlendirilir.
Mesafeli satis sozlesmesine uyulmamasi halinde ne tur yaptirimlar uygulanir?
Mesafeli satis sozlesmesine iliskin yukumluluklerin ihlali halinde Ticaret Bakanligi tarafindan idari para cezasi uygulanmaktadir. 2025 yili icin on bilgilendirme eksikligi, cayma hakkinin engellenmesi, iade bedelinin suresinde odenmemesi gibi ihlaller icin her bir islem basina 3.000 TL ile 30.000 TL arasinda idari para cezasi ongurulmektedir. Tekrarlayan ihlallerde ceza miktarlari arttirilabilir ve agir durumlarda web sitesine erisimin engellenmesi gibi yaptirimlar da uygulanabilir.
Bu makale bilgilendirme amaciyla hazirlanmistir. Hukuki danismanlik yerine gecmez.
