Tutuklamaya İtiraz Süreci ve Tahliye Talebi
Sulh Ceza Hakimliği tarafından verilen tutuklama kararına nasıl itiraz edilir? Tahliye talebi ve adli kontrol şartları.
Mevzuat ve süre kontrolü: 19 Ekim 2026.
Özet
Tutuklama kararına karşı itiraz ile soruşturma veya kovuşturmada tahliye istemi aynı başvuru değildir. Güncel genel itiraz süresi iki haftadır; üç günlük merci işlemi veya eski yedi günlük kural bu süre yerine kullanılamaz.
1. Karardaki gerekçeler
CMK m.100–101 uyarınca kuvvetli suç şüphesini gösteren somut delil, tutuklama nedeni ve ölçülülük birlikte değerlendirilir. Kararda adli kontrolün neden yetersiz kalacağı da somutlaştırılmalıdır. Kamuoyunun tepkisi, bir haber veya isnadın adı tek başına kesin suçluluk veya otomatik tutuklama sonucu değildir.
İtirazda yalnız “suçsuzum” demekle yetinmek yerine isnadı desteklediği ileri sürülen deliller, kaçma/delile müdahale gerekçesi, kişisel durum ve adli kontrol alternatifleri somut olarak tartışılmalıdır. Tutuklama bir ceza veya kesin mahkûmiyet değildir.
2. Süre ve sunulacak merci
CMK m.268/1’de, özel hüküm yoksa itiraz süresi m.35’e göre kararın öğrenilmesinden itibaren iki haftadır. Eski yedi günlük süre güncel bütün kararlara uygulanamaz. İtiraz kararı veren mercie sunulur; merci yerinde görmezse yetkili inceleme merciine gönderir. Karar tarihi ve geçiş hükümleri ayrıca kontrol edilmelidir.
Sulh ceza hâkimliğinin tutuklama ve adli kontrol kararlarına itirazı, m.268/3-b uyarınca yargı çevresindeki asliye ceza mahkemesi hâkimi inceler. Sulh ceza işi asliye ceza hâkimince görülmüşse ağır ceza mahkemesi başkanı yetkilidir. Diğer kararlardaki merci hükümleri bu özel bentle karıştırılmamalıdır.
3. Tahliye istemi ayrı bir olanaktır
CMK m.104, soruşturma ve kovuşturmanın her aşamasında salıverilme talebine imkân verir. Bu talep, süresi içinde yapılacak itirazın yerine geçtiği varsayılarak itiraz süresi kaçırılmamalıdır. Dosyanın bulunduğu evreye göre karar mercii değişir.
M.105’te istemin karara bağlanmasına ilişkin üç günlük süre ve belirtilen örgüt faaliyeti dosyalarındaki yedi günlük özel hüküm bulunur. Bu süreler başvuru süresi veya kesin tahliye garantisi değildir.
4. Adli kontrol ve belge hazırlığı
CMK m.109’daki adli kontrol tedbirleri, kapsam ve ölçülülük yönünden değerlendirilir. Belirli bir tedbirin önerilmesi mahkemenin mutlaka uygulayacağı anlamına gelmez.
Tutuklama ve devam kararları, öğrenme/tebliğ kayıtları, delillere ilişkin belgeler, sabit adres ve kişisel koşullar ile önceki başvurular düzenlenmelidir. Kararın kesinliği ve sonraki başvuru imkânı kararı veren merci ve özel hükme göre ayrı incelenir.
İlgili yazılar
Nöbetçi Mahkeme ve Savcılık İşlemleri (İstanbul Anadolu) · Pasaport Tahdit (Yasak) Kodunun Kaldırılması
Güncellik kontrolünde kullanılan resmî kaynaklar
Sık sorulan sorular
Güncel itiraz süresi ne kadar?
Özel hüküm yoksa CMK m.268/1 uyarınca öğrenmeden itibaren iki hafta.
İtirazı sonraki sulh ceza mı inceler?
Tutuklama ve adli kontrolde m.268/3-b’deki asliye ceza hâkimi ve özel durum kuralı uygulanır.
Üç gün içinde tahliye kesin mi?
Hayır. M.105’teki karar süresi tahliye garantisi değildir.
İtiraz ile tahliye talebi aynı mı?
Hayır. Süresi ve usulü ayrı değerlendirilmelidir.