Özet
7524 sayılı Kanun ile 2 Ağustos 2024'te yürürlüğe giren değişiklik sonucunda vergi aslının hem tarhiyat öncesi hem de tarhiyat sonrası uzlaşma kapsamından tamamen çıkarılması, Türk vergi yargısı ve inceleme savunma stratejilerini kökten değiştirmiştir. Güncel sistemde mükelleflerin vergi incelemesine sevk edilmeden veya inceleme tutanağı kapanmadan önce izleyebileceği üç kritik yol bulunmaktadır: 213 sayılı VUK m. 370 kapsamında İzaha Davet (30 günlük izah, sahte belge ön tespitinde parasal sınır ve %20 indirimli vergi ziyaı cezası), VUK m. 371 kapsamında Pişmanlık ve Islah (vergi incelemesi başlamadan önce başvuru ve 15 gün içinde ödeme şartıyla sıfır vergi ziyaı cezası) ve VUK Ek m. 11 kapsamında yalnızca cezalar için kalan Tarhiyat Öncesi Uzlaşma ile VUK m. 376 ceza indirimi veya 30 gün içinde Vergi Mahkemesinde tam kapsamlı iptal davası açılması — kapsamlı hukuki inceleme.
Bu makale son olarak 13 Kasım 2026 tarihinde güncellenmiştir. İçerik bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş yerine geçmez.
I. Giriş — 7524 Sayılı Kanun Sonrası Vergi Uyuşmazlıklarında Değişen Pazarlık Dengesi
Türkiye'de vergi incelemeleri ve risk analizine dayalı denetimler uzun yıllar boyunca "önce tarhiyat yapılsın, sonra uzlaşma komisyonunda vergi aslından ve cezadan indirim alınsın" yaklaşımıyla yönetilmekteydi. Ancak 2 Ağustos 2024 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 7524 sayılı Kanun ile 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun (VUK) Ek 1. ve Ek 11. maddelerinde tarihi bir değişikliğe gidilerek vergi aslı tamamen uzlaşma kapsamı dışına çıkarılmıştır.
Bu köklü dönüşümün anlamı açıktır: Artık tarhiyat öncesi veya tarhiyat sonrası uzlaşma masasında vergi aslı (ana para) tutarında bir kuruş dahi indirim yapılamamaktadır; uzlaşma yalnızca vergi ziyaı cezası ve belirli eşiği aşan usulsüzlük/özel usulsüzlük cezaları için geçerlidir. Dolayısıyla mükellefler açısından vergi incelemesi başlamadan önceki izaha davet (VUK m. 370) ile pişmanlık (VUK m. 371) mekanizmalarını doğru kullanmak ve inceleme tutanağı aşamasında "cezada uzlaşma vs. vergi aslının da iptali için Vergi Mahkemesinde dava" kararını matematiksel olarak doğru kurmak her zamankinden daha hayati hale gelmiştir (Vergi Hukuku ve Ticaret ve Şirketler Hukuku pratiğinin temelidir).
II. VUK m. 370 İzaha Davet Müessesesi: Kapsam, 30 Günlük Süre ve %20 İndirimli Ceza
213 sayılı VUK'un 370. maddesi, henüz vergi incelemesine başlanılmadan veya takdir komisyonuna sevk edilmeden önce, verginin ziyaa uğradığına delalet eden emareler bulunduğuna dair yetkili mercilerce yapılmış ön tespitler hakkında mükelleften açıklama istenmesi sistemidir. Bu konuda ayrıntılı bilgi için Vergi Cezasına İtiraz ve Uzlaşma başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu m. 370/1-a:
"Vergi incelemesine başlanılmadan veya takdir komisyonuna sevk edilmeden önce verginin ziyaa uğradığına delalet eden emareler bulunduğuna dair yetkili merciler tarafından yapılmış ön tespitler hakkında tespit tarihine kadar ihbarda bulunulmamış olması kaydıyla mükellefler izaha davet edilebilir. Kendisine izaha davet yazısı tebliğ edilen mükellefler, davet konusu tespitle sınırlı olarak, bu Kanunun 371 inci maddesinde yer alan pişmanlık hükümlerinden yararlanamaz. İzaha davet yazısının tebliğ tarihinden itibaren otuz günlük süre içerisinde izahta bulunulması durumunda, yapılan izah değerlendirilerek..."
VUK m. 370 uygulaması 7194 sayılı Kanun değişikliğinden sonra iki farklı kulvarda işlemektedir: Bu konuda ayrıntılı bilgi için Vergi Borcu Yapılandırma: 2026 Rehberi başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
- Genel Ön Tespitler (VUK m. 370/a): Mükellef tebliğden itibaren 30 gün içinde komisyona yazılı izah sunar. Komisyon izahı yeterli bulursa (vergi ziyaına neden olunmadığı anlaşılırsa) dosya kapanır ve incelemeye sevk edilmez. Komisyon izahı yeterli bulmazsa, mükellefe 30 gün içinde hiç verilmemiş beyannameleri verme veya eksik beyanları tamamlama ve ödeme (gecikme zammı oranındaki izah zammıyla) imkanı tanınır. Mükellef bu 30 günlük süre içinde beyan edip öderse vergi ziyaı cezası %100 yerine %20 oranında kesilir (ve kalan bu %20 ceza için dahi ayrıca uzlaşma veya VUK m. 376 indirimi talep edilebilir).
- Sahte veya Muhteviyatı İtibarıyla Yanıltıcı Belge (SMİYB) Ön Tespitleri (VUK m. 370/b): VUK m. 359'da yer alan kaçakçılık fiillerinde kural olarak izaha davet uygulanmaz; ancak istisnai olarak sahte veya yanıltıcı belge kullanma yönünde ön tespit bulunan mükelleflerde, kullanılan belgenin bir takvim yılındaki tutarı Kanun'daki eşik sınırı (her yıl yeniden değerleme oranıyla güncellenen sınır ve ilgili yıldaki mal/hizmet alış toplamının %5'ini geçmemesi şartıyla) aşmıyorsa mükellefe "SMİYB Ön Tespit Yazısı" gönderilir. Mükellef 30 gün içinde beyan edip öderse yine %20 ceza uygulanır ve VUK m. 359 kapsamında savcılığa suç duyurusunda bulunulmaz!
Dikkat edilmesi gereken kritik detay şudur: İzaha davet yazısı tebliğ edildiği anda, mükellefin o tespit konusuyla sınırlı olarak VUK m. 371 pişmanlık hakkı sona erer; ancak verginin diğer kalemleri bakımından pişmanlık hala kullanılabilir.
III. VUK m. 371 Pişmanlık ve Islah: Sıfır Vergi Ziyaı Cezası İçin İhbar ve 15 Gün Şartları
Henüz vergi dairesi nezdinde bir ön tespit yapılmamışsa, incelemeye başlanmamışsa ve üçüncü bir kişi tarafından resmi ihbarda bulunulmamışsa mükelleflerin elindeki en güçlü araç VUK m. 371 kapsamındaki pişmanlık ve ıslahtır. Pişmanlık şartlarının eksiksiz yerine getirilmesi halinde hiç vergi ziyaı cezası kesilmez (%0 ceza) ve VUK m. 359 kapsamındaki kaçakçılık fiilleri bakımından dahi Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmaz.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu m. 371 (Temel Koşullar):
"Beyana dayanan vergilerde vergi ziyaı cezasını gerektiren fiilleri işleyen mükelleflerle bunların işlenişine iştirak eden diğer kişilerin kanuna aykırı hareketlerini ilgili makamlara kendiliğinden dilekçe ile haber vermesi hâlinde, haklarında aşağıda yazılı kayıt ve şartlarla vergi ziyaı cezası kesilmez..."
Pişmanlık talebinin kabulü için dört katı şartın aynı anda gerçekleşmesi zorunludur:
- Kendiliğinden Başvuru ve İhbar Yokluğu: Mükellefin dilekçe verdiği tarihten önce üçüncü bir şahıs tarafından resmi makamlara ihbar yapılmamış olmalıdır (ihbar yoksa ve mükellef dilekçe tarihinden önce vergi incelemesine başlanılmamış veya takdir komisyonuna sevk edilmemişse şart sağlanır).
- 15 Günlük Beyanname ve Düzeltme Süresi: Hiç verilmemiş vergi beyannamelerinin dilekçe verildiği tarihten başlayarak 15 gün içinde verilmesi, eksik/yanlış beyanların aynı 15 gün içinde düzeltilmesi gerekir.
- 15 Günlük Ödeme Zorunluluğu (En Kritik Risk): Tahakkuk eden vergi aslı ile gecikme zammı oranındaki pişmanlık zammının haber verme tarihinden başlayarak 15 gün içinde tamamen ödenmesi şarttır! Kısmi ödeme yapılması veya 16. gün ödeme yapılması halinde pişmanlık hakkı tamamen yanar ve vergi dairesi beyannameyi kanuni süresinden sonra verilmiş kabul ederek %50 vergi ziyaı cezası keser.
- Emlak Vergisi İstisnası: VUK m. 371 yalnızca beyana dayanan vergilerde uygulanır; Emlak Vergisinde pişmanlık hükümleri uygulanmamaktadır.
IV. Tarhiyat Öncesi Uzlaşma (VUK Ek m. 11) ve 7524 SK Reformu: Vergi Aslının Kapsam Dışı Kalması
Vergi incelemesi başlamış ve inceleme tutanağının imzalanma aşamasına gelinmişse mükellefin karşısına 213 sayılı VUK Ek Madde 11 kapsamında Tarhiyat Öncesi Uzlaşma (TÖU) talebi çıkar. Mükellef inceleme tutanağının imzalanmasına kadar geçecek sürede tarhiyat öncesi uzlaşma talep edebilir. (Tarhiyat öncesi uzlaşma talep edilip uzlaşılamazsa, artık sonradan tarhiyat sonrası uzlaşmaya başvurulamaz!)
Ancak 7524 sayılı Kanun (2 Ağustos 2024 RG) ile VUK Ek m. 1 ve Ek m. 11'de yapılan değişiklik sonrası uygulama tamamen değişmiştir:
- Vergi Aslı Kesinlikle Uzlaşma Dışıdır: İster tarhiyat öncesi uzlaşma, ister tarhiyat sonrası uzlaşma olsun; komisyonlar artık vergi aslı üzerinde 1 TL dahi indirim yapma yetkisine sahip değildir. Uzlaşma yalnızca kesilecek/kesilmiş olan vergi ziyaı cezaları ile Kanun'daki eşik tutarı aşan usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezaları üzerinde yapılabilir (örneğin 2026 yılı itibarıyla güncellenen parasal sınırları aşan usulsüzlük/özel usulsüzlük cezaları).
- VUK m. 359 Kaçakçılık Cezalarında Uzlaşma Yasağı: 3 kat vergi ziyaı cezası gerektiren VUK m. 359 kaçakçılık fiillerinde ve bu fiillere iştirak nedeniyle kesilen cezalarda ne tarhiyat öncesi ne de tarhiyat sonrası uzlaşma talep edilebilir.
- Tarhiyat Öncesi Uzlaşma Daveti ve Komisyon Süreci: Mükellef talepte bulunduğunda uzlaşma gün ve saati en az 15 gün önceden yazı ile bildirilir. Uzlaşma sağlanırsa düzenlenen tutanak kesindir ve mükellef bu kalemler hakkında Vergi Mahkemesinde dava açamaz.
V. İzaha Davet, Pişmanlık, Tarhiyat Öncesi Uzlaşma, VUK m. 376 ve Dava Yolunun Karşılaştırılması
| Hukuki Mekanizma | Başvuru Zamanı | Vergi Aslına Etkisi | Vergi Ziyaı Cezası Oranı | Dava Açma Hakkı |
|---|---|---|---|---|
| Pişmanlık ve Islah (VUK m. 371) | İnceleme/takdir sevki veya ihbardan önce | Vergi aslı %100 ödenir (15 günde ödeme şartı) | %0 (Hiç ceza kesilmez, VUK 359 suçu oluşmaz) | İhtirazi kayıtla beyan mümkün değildir (pişmanlıkta dava olmaz) |
| İzaha Davet (VUK m. 370) | Tebliğden itibaren 30 gün içinde | İzah kabul edilirse tarhiyat yok; edilmezse asıl %100 ödenir | %20 (30 günde beyan ve ödeme şartıyla; kalan %20'de VUK 376 indirimi de olabilir) | İzah kabul edilmez ve mükellef beyan vermezse inceleme/tarhiyat sonrası dava açılır |
| Tarhiyat Öncesi Uzlaşma (VUK Ek m. 11) | İnceleme tutanağının imzalanmasına kadar | 7524 SK sonrası vergi aslı kapsam dışı (%100 ödenir) | Cezalarda pazarlık indirimi (uygulamada cezanın %80–%90'a kadar indirimi görülebilmekte) | Uzlaşma vaki olursa dava açılamaz; uzlaşılamazsa 30 günde dava açılabilir |
| Cezalarda İndirim (VUK m. 376) | İhbarnamenin tebliğinden itibaren 30 gün içinde | Vergi aslı %100 ödenir | Vergi ziyaı, usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarında %50 indirim (uzlaşma sonrası ödenirse %25 ek indirim tartışması/kuralları saklı) | Dava açılmaması şarttır |
| Vergi Mahkemesi İptal Davası | İhbarnamenin tebliğinden itibaren 30 gün içinde | Hukuka aykırıysa vergi aslı %0'a iner (iptal edilir) | Hukuka aykırıysa ceza %0'a iner (iptal edilir) | Yargı denetimi tam işler (İYUK m. 27/4 gereği tahsilat kendiliğinden durur) |
VI. İnceleme Tutanağı Aşamasında Stratejik Karar: Ne Zaman Uzlaşmalı, Ne Zaman Dava Açmalı?
7524 sayılı Kanun öncesi dönemde mükellefler, vergi davasını kaybetme ihtimalini azaltmak amacıyla vergi aslının da düşürülebildiği uzlaşmayı sıkça tercih etmekteydi. Bugün ise vergi aslı uzlaşma masasından tamamen çıkarıldığı için matematiksel denklem baştan aşağı değişmiştir:
Buna göre pratikte şu üçlü karar kuralı uygulanmalıdır:
- Mükellef Açıkça Hatalıysa ve Hukuki Savunma Zayıfsa: İnceleme öncesi VUK m. 371 pişmanlık, ön tespit gelmişse VUK m. 370 izaha davet (%20 ceza), inceleme tutanağındaysa cezanın düşürülmesi için Tarhiyat Öncesi Uzlaşma seçilir.
- Tarhiyatın Hukuki Dayanağı Çürük veya Tartışmalıysa: Vergi aslı uzlaşmada indirilemeyeceğinden kesinlikle TÖU'da uzlaşılmamalı (veya uzlaşmaya hiç girilmeyip ihbarname tebliğinden itibaren doğrudan 30 gün içinde Vergi Mahkemesinde iptal davası açılmalı), tutanağa da maddi ve hukuki itiraz şerhleri işlenmelidir.
- Kısmi İtiraz Durumu: İnceleme tutanağında örneğin üç kalemden biri kesin kabul ediliyor, diğer ikisi hukuka aykırı görülüyorsa; tarhiyat öncesi veya sonrası uzlaşmada kalem bazında kısmi uzlaşma yapılarak yalnızca kabul edilen kalem kapatılıp uyuşmazlık konusu diğer kalemler için dava açılabilir.
VII. Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu ve İlgili Dairelerin Yerleşik İçtihat İlkeleri
Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu (VDDK), Yerleşik İçtihat İlkesi (İncelemeye Başlama Anı ve Pişmanlık Hakkı):
"Mükellefin VUK m. 371 kapsamında pişmanlıkla beyanname verdiği tarihte henüz vergi incelemesine başlanıldığına dair tutanak düzenlenmemiş veya inceleme görev yazısı tebliğ edilerek defter/belge istenmemiş ise, salt kurum içi görevlendirme yazısı pişmanlık hükümlerinden yararlanmaya engel teşkil etmez."
Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu, Yerleşik İçtihat İlkesi (İnceleme Tutanağının İmzalanması ve Şerh):
"Vergi inceleme tutanağının mükellef tarafından imzalanmış olması, tutanakta yer alan hukuki nitelendirmelerin veya tarhiyat önerisinin mükellefçe kabul edildiği anlamına gelmez. Maddi olayın tespitine yönelik tutanağa çekince/şerh konulması savunma hakkını güçlendirir; ancak şerh konulmaması dahi ihbarnamelere karşı Vergi Mahkemesinde dava açma hakkını ortadan kaldırmaz."
Danıştay İlgili Daireler İlkesi (Usulsüz Uzlaşma Daveti ve Savunma Hakkı):
"Mükellefin süresinde talep ettiği tarhiyat öncesi uzlaşma başvurusuna rağmen 15 günlük yasal davetiye süresine uyulmadan veya uzlaşma görüşmesi yapılmadan doğrudan vergi ve ceza ihbarnamesi düzenlenip tebliğ edilmesi, tek başına şekil yönünden ağır usul sakatlığı ve tarhiyatın iptal sebebidir."
VIII. Pratik Uygulama: VUK m. 370 İzaha Davet Komisyonuna Sunulacak İzah Dilekçesi Taslağı
İZAH DİLEKÇESİ TASLAĞI — BİLGİLENDİRME VE İNCELEME AMAÇLIDIR
[İL] VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI / DEFTERDARLIĞI
İZAHA DAVET DEĞERLENDİRME KOMİSYONU'NA
| MÜKELLEF | : [Adı Soyadı / Şirket Unvanı, VKN/TCKN, Adresi] |
| VEKİLİ | : Av. [Adı Soyadı, Baro Sicil No, Adresi] |
| İLGİ YAZI | : ../../2026 tarih ve [Sayı] sayılı VUK m. 370 İzaha Davet Yazısı (Tebliğ: ../../2026) |
| KONU | : 213 sayılı VUK m. 370 kapsamında tebliğ edilen ön tespit yazısına ilişkin yasal 30 günlük süre içinde yapılan yazılı izahımız ve kanıtlayıcı belgelerin sunulmasıdır. |
İZAH VE HUKUKİ DEĞERLENDİRMELER :
1. Ön Tespit Konusunun Özeti: Sayın Komisyonun ilgi yazısıyla; müvekkilin 2025 hesap dönemine ilişkin [Konu — örn. gayrimenkul satışı / tedarikçi faturası / banka hareketi] nedeniyle vergi ziyaına uğranılmış olabileceğine dair ön tespit yapıldığı bildirilerek 30 gün içinde izahımız istenmiştir.
2. Maddi Gerçeği Ortaya Koyan Belgeler (VUK m. 3/B): İlgi yazıda fark olarak değerlendirilen [Tutar] TL tutarındaki işlem vergi doğuran bir kazanç artışı olmayıp, [Örn: GVK mükerrer m. 80/6 uyarınca 5 yıllık iktisap süresi geçmiş taşınmaz satışından elde edilen istisna bedeldir / yahut tedarikçiye doğrudan banka üzerinden ödenmiş ve e-İrsaliye ile fiilen teslim alınmış gerçek emtia alımıdır] (Ek-1: Tapu Kayıtları / Banka Dekontları, e-İrsaliyeler ve Envanter Kayıtları).
3. Vergi Ziyaının Oluşmadığının Tespiti Talebi: Yukarıda sunulan resmi belgeler ve kayıtlar incelendiğinde herhangi bir vergi ziyaının bulunmadığı açıkça anlaşılmaktadır. Aksi kanaatte olunması halinde ise VUK m. 370 uyarınca değerlendirme kararının tebliğini müteakip 30 günlük süre içinde gerekli işlemler tarafımızca ayrıca değerlendirilecektir.
SONUÇ VE TALEP :
Sunulan belge ve izahlar ışığında müvekkil hakkında vergi ziyaı bulunmadığının kabulüyle dosyanın VUK m. 370 uyarınca işlemden kaldırılmasına ve vergi incelemesine sevk edilmemesine karar verilmesini arz ve talep ederiz.
Mükellef Vekili
Av. [Adı Soyadı]
İmza
IX. Vergi İncelemesi ve İzaha Davet Sürecinde Mükellefler İçin Karar Kontrol Listesi
- Yazının Hukuki Niteliğini Doğrulama: Gelen tebligatın "VUK m. 370 İzaha Davet", "VDK Gözetim/Bilgi İsteme", "İncelemeye Başlama Tutanağı" veya "Vergi/Ceza İhbarnamesi" olup olmadığı derhal ayrıştırılır.
- İhbar ve İnceleme Öncesi Pişmanlık Penceresini Kontrol Etme: Henüz inceleme veya ön tespit başlamamış kalemlerde eksiklik varsa VUK m. 371 pişmanlık dilekçesi hazırlanır ve 15 günlük ödeme kaynağı garantiye alınır.
- 30 Günlük İzah ve %20 Ceza Hesabı: VUK m. 370 yazısı tebliğ edildiğinde 30 gün dolmadan somut banka/irsaliye/sözleşme belgeleriyle izah sunulur; SMİYB ön tespitlerinde %5 ve parasal eşik sınırı kontrol edilerek suç duyurusu riski ortadan kaldırılır.
- Tutanağa Maddi ve Hukuki Şerh Koyma: Vergi müfettişinin inceleme tutanağında kabul edilmeyen tespitlere karşı tutanak altı veya ek dilekçeyle ayrıntılı itiraz şerhleri düşülür.
- 7524 SK Sonrası Uzlaşma vs. Dava Matematiğini Hesaplama: Vergi aslının uzlaşma kapsamı dışında olduğu bilinciyle, hukuka aykırı tarhiyatlarda uzlaşma masasında zaman/hak kaybetmek yerine 30 gün içinde Vergi Mahkemesinde dava açılarak hem vergi aslının hem cezanın tamamının iptali hedeflenir.
X. Sonuç
Vergi inceleme süreçlerinde doğru prosedürel hamle, milyonlarca liralık vergi aslı ve 1 ila 3 kat arasındaki vergi ziyaı cezalarının akıbetini belirlemektedir. İncelenen düzenlemeler ışığında özet sonuçlar şunlardır:
- 7524 SK İle Uzlaşmanın Odağı Değişmiştir: Vergi aslı uzlaşma kapsamından tamamen çıkarıldığı için hukuki dayanağı zayıf tarhiyatlarda dava yolu temel koruma kalkanıdır.
- Erken Aşama Araçları Cezayı Sıfırlar veya %20'ye İndirir: İnceleme öncesi VUK m. 371 pişmanlık cezasız (%0) düzeltme, ön tespit sonrası VUK m. 370 izaha davet ise %20 ceza ve savcılık ihbarından muafiyet sağlar.
- Tutanak Şerhleri ve 30 Günlük Süreler Hayati Önemdedir: Hem izah hem ödeme hem de dava süreleri hak düşürücü nitelikte olup eksiksiz delil dosyası ile yönetilmelidir.
Bu makale yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup hukuki danışmanlık niteliğinde değildir. Somut hukuki sorunlarda uzman bir avukata danışılması tavsiye edilir. Makalede yer alan bilgiler, yayın tarihi itibarıyla yürürlükteki mevzuata dayanmakta olup, mevzuat değişiklikleri nedeniyle güncelliğini yitirebilir.
Kaynaklar ve Referanslar
- 213 sayılı Vergi Usul Kanunu (m. 370, m. 371, m. 376, Ek m. 1 ve Ek m. 11 — 7524 SK değişiklikleri dahil)
- 7524 sayılı Vergi Kanunları İle Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı KHK'da Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun
- 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu (m. 7 ve m. 27/4)
- Gelir İdaresi Başkanlığı VUK Genel Tebliğleri ve Danıştay VDDK İçtihatları
Bu makale 2026-11-13 tarihinde güncellenmiştir. İçerik bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez.
İlgili Makaleler
-
Vergi Cezasına İtiraz Süreci ve Başvuru
213 sayılı Vergi Usul Kanunu kapsamında kesilen vergi ziyaı ve usulsüzlük cezalarına karşı idari ve yargısal başvuru... -
Vergi Borcu Yapılandırma ve Taksitlendirme
Vergi borcu yapılandırma ve taksitlendirme başvuru süreçleri, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında... -
Vergi Borçlarında İhtiyati Haciz ve İhtiyati Tahakkuk (6183 SK m. 13–17) Kararlarına Karşı İptal Davası
6183 sayılı Kanun m. 13–20 kapsamında vergi incelemesi sırasında uygulanan ihtiyati tahakkuk ve ihtiyati haciz... -
Yabancı Şirketlere Uzaktan Yazılım ve Danışmanlık Hizmeti İhracatında Sözleşme ve %80 Vergi İstisnası
193 sayılı GVK m. 89/13 ve 5520 sayılı KVK m. 10/1-ğ kapsamında yurt dışı şirketlere verilen yazılım, tasarım, veri... -
E-Ticaret ve Pazaryeri Satışlarında Stopaj Kesintisi (7524 Sayılı Kanun) Uygulaması ve Vergi Mahsup Uyuşmazlıkları
7524 sayılı Kanunla GVK m. 94 ve KVK m. 15/30 kapsamındaki %1 e-ticaret stopajı (9284 sayılı Karar), 330 Seri No.lu...
Uygulamada Kritik Sorular ve Yanıtları
Hayır. 2 Ağustos 2024 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 7524 sayılı Kanun ile vergi aslı hem tarhiyat öncesi hem de tarhiyat sonrası uzlaşma kapsamından tamamen çıkarılmıştır. Uzlaşma komisyonları artık yalnızca vergi ziyaı cezası ve kanundaki tutarı aşan usulsüzlük/özel usulsüzlük cezaları üzerinde indirim yapabilmektedir.
Hayır. 213 sayılı VUK m. 370/1-a açık hükmü uyarınca kendisine izaha davet yazısı tebliğ edilen mükellefler, davet konusu ön tespitle sınırlı olarak VUK m. 371 pişmanlık hükümlerinden yararlanamazlar. Ancak izaha davet kapsamı dışında kalan başka bir vergi hatası için pişmanlık hala kullanılabilir.
Evet, belirli şartlarla uygulanır. Kullanılan sahte veya muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belgelerin tutarı kanunda belirlenen yıllık parasal eşiği aşmamak ve o takvim yılındaki mal ve hizmet alışlarının %5'ini geçmemek şartıyla mükellefe SMİYB ön tespit yazısı gönderilebilir. Mükellef 30 gün içinde beyan ve ödeme yaparsa %20 ceza kesilir ve savcılığa suç duyurusunda bulunulmaz.
VUK m. 371 uyarınca vergi ve pişmanlık zammının haber verme tarihinden itibaren 15 gün içinde tam olarak ödenmesi şarttır. Bu 15 günlük süre içinde ödeme yapılmazsa pişmanlık hükümleri ihlal edilmiş sayılır ve mükellefin verdiği beyanname kanuni süresinden sonra verilmiş kabul edilerek vergi ziyaı cezası kesilir.
Hayır. VUK Ek m. 11 kapsamında tarhiyat öncesi uzlaşma talep edip komisyonda uzlaşamayan mükellef, ihbarname tebliğ edildikten sonra tekrar tarhiyat sonrası uzlaşma isteyemez; ihbarnamenin tebliğinden itibaren 30 gün içinde Vergi Mahkemesinde dava açabilir veya VUK m. 376 cezalarda indirim talep edebilir.
Hayır. Uzlaşma vaki olduğunda tutanak kesinleşir ve uzlaşılan vergi ile cezaya karşı dava açılamaz. 7524 sayılı Kanun sonrası vergi aslı zaten tam olarak ödenmek zorunda kalacağından, vergi aslının hukuka aykırı olduğunu düşünen mükellefler uzlaşma imzalamadan Vergi Mahkemesinde dava açmalıdır.
Bu makale yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup hukuki danışmanlık niteliğinde değildir. Somut hukuki sorunlarda uzman bir avukata danışılması tavsiye edilir.







