top of page

İnternet Alışverişinde Dolandırıcılık ve Haklar

Teslim edilmeyen veya farklı gelen internet siparişinde cayma ve ayıplı mal hakları, 2026 başvuru sınırı, bankaya harcama itirazı ve suç duyurusunun ayrımı.

Özet



Sipariş gelmediğinde veya kutudan farklı ürün çıktığında ödeme, sipariş ve yazışma kayıtlarını koruyun. Satıcıya cayma/ayıp bildirimi, bankaya kart harcaması itirazı ve dolandırıcılık iddiasıyla suç duyurusu farklı yollardır; biri diğerinin sonucunu otomatik sağlamaz. Caymada geri ödeme başlangıcı ile başvuru süresini, kart itirazıyla havaleyi ve tüketici işlemiyle kişiler arasındaki satışı ayırmak gerekir.



Hukuki inceleme: 21 Ekim 2026. Aşağıdaki değerlendirme güncel mesafeli sözleşme kuralları, tüketici başvuru sınırı ve ceza mahkemesi görev ayrımını esas alır.


İçindekiler


  • I. Giriş

  • II. İnternet Alışverişlerinde Dolandırıcılık Kavramı ve Hukuki Niteliği

  • III. Sık Karşılaşılan İnternet Dolandırıcılığı Yöntemleri

  • IV. Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun Kapsamında Temel Haklar

  • V. Ayıplı Mal Teslimi ve Tüketicinin Seçimlik Hakları

  • VI. Kredi Kartı İşlemlerinde Ters İbraz (Chargeback) Süreci

  • VII. Savcılık Şikayet Süreci ve Ceza Hukuku Boyutu

  • VIII. Tüketici Hakem Heyeti ve Mahkemesi Başvuruları

  • IX. Aracı Hizmet Sağlayıcıların (Pazaryerlerinin) Hukuki Sorumluluğu

  • X. Maddi ve Manevi Tazminat Talepleri

  • XI. İnternet Alışverişlerinde Alınması Gereken Önleyici Tedbirler

  • XII. Sonuç

  • Sıkça Sorulan Sorular



I. Giriş


İnternet teknolojilerindeki hızlı gelişim ve dijitalleşme süreçleri, ticari hayatın büyük bir bölümünün elektronik ortama taşınmasına neden olmuştur. Elektronik ticaret hacminin küresel çapta ve ulusal düzeyde eksponansiyel bir şekilde artması, tüketicilere geniş ürün yelpazesine hızlı erişim imkânı sunarken, aynı zamanda hukuki uyuşmazlıkların ve kötü niyetli girişimlerin de dijital alana kaymasına zemin hazırlamıştır. Günümüzde e-ticaret hukuku kapsamında değerlendirilen temel meselelerin başında, internet üzerinden gerçekleştirilen alışverişlerde tüketici mağduriyetine yol açan dolandırıcılık vakaları gelmektedir.


Tüketici ile satıcı arasındaki ilişkinin asimetrik doğası, mesafeli sözleşmelerde tüketicinin ürünü fiziki olarak inceleme imkânından yoksun olmasıyla daha da belirginleşmektedir. Bu durum, bilgi eksikliği ve güven unsurunun istismar edilmesine açık bir yapı oluşturmaktadır. Özellikle bilişim sistemlerinin sağladığı anonimlik ve kitlelere anında ulaşabilme kapasitesi, kötü niyetli failler tarafından sıklıkla bir araç olarak kullanılmaktadır. Hukuk sistemimiz, bu asimetrik ilişkiyi dengelemek ve tüketiciyi korumak amacıyla çok katmanlı bir mevzuat altyapısı ihdas etmiştir.


Bu çalışmada, internet alışverişlerinde karşılaşılan dolandırıcılık eylemleri ve tüketicilerin maruz kaldığı hukuka aykırı uygulamalar, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu ve ilgili alt mevzuat çerçevesinde incelenmektedir. Makalenin ilerleyen bölümlerinde, mağduriyet yaşayan tüketicilerin başvurabileceği hukuki ve cezai yollar, cayma hakkı, ayıplı mal karşısındaki seçimlik haklar, ters ibraz (chargeback) süreçleri ve aracı hizmet sağlayıcıların sorumlulukları kapsamlı bir şekilde ele alınmaktadır.


Önemli Yasal Çerçeve: İnternet üzerinden yapılan alışverişlerde tüketici hakları; 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun, Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği, 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ve suç teşkil eden fiiller bakımından 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu hükümleri ile koruma altına alınmıştır.



II. İnternet Alışverişlerinde Dolandırıcılık Kavramı ve Hukuki Niteliği


TCK m.157 hileli davranış, aldatma, zarar ve haksız yarar unsurlarını birlikte arar. Bilişim sistemleri veya banka/kredi kurumlarının araç olarak kullanılması koşulları varsa m.158/1-f gündeme gelebilir. Her teslim gecikmesi, ayıp veya sözleşme ihlali dolandırıcılık değildir; hilenin ve kastın somut olgularla değerlendirilmesi gerekir.


Sahte site, ilan ve kimlik, ödeme öncesi yazışmalar ve satışın gerçekliği birlikte incelenir. Ödemenin banka hesabına yapılması veya bir kişinin hesap sahibi olması, tek başına nitelikli dolandırıcılığın ve iştirakinin kanıtı değildir. Teknik kayıtlar adli usulle araştırılır; fail, suç niteliği ve kişilerin rolü kesinleşmiş gibi sunulmamalıdır.


Güncel ceza çerçevesi: TCK m.158/1-f için temel hapis aralığı dört yıldan on yıla kadardır; ayrıca beş bin güne kadar adli para cezası ve elde edilen menfaatin iki katından az olmama ölçütü vardır. Bu, her dosyada verilecek kesin ceza değildir. Olay tarihi, lehe kanun, özel artırım/indirim ve iştirak koşulları ayrıca değerlendirilir.

Var olmayan ürün veya kimlikle ödeme alınması hile iddiasını destekleyebilir; sadece ürünün geç gelmesi ya da iletişimin kesilmesi tek başına kesin suçluluk sonucu doğurmaz. Sipariş, ilan, yazışma ve para hareketlerinin zaman çizelgesi önemlidir. Ceza incelemesi sürerken koşulları oluşan bedel iadesi veya tazminat yolu da ayrıca izlenebilir.



III. Sık Karşılaşılan İnternet Dolandırıcılığı Yöntemleri


Teknolojinin gelişmesiyle birlikte dolandırıcılık yöntemleri de sofistike bir hal almış ve çeşitlenmiştir. Tüketicilerin mağdur olduğu vakalar incelendiğinde, faillerin genellikle mağdurun dikkatsizliğinden, teknik bilgi eksikliğinden veya cazip fiyat tekliflerine olan ilgisinden faydalandığı görülmektedir. Uygulamada en sık karşılaşılan internet dolandırıcılığı yöntemleri şu şekilde sınıflandırılabilir: Bu konuda ayrıntılı bilgi için Mesafeli Satis Sozlesmesi: Hukuki Gereklilikler başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.


  • Oltalama (Phishing) ve Sahte Web Siteleri: Bilinen ve güvenilir e-ticaret markalarının internet arayüzlerinin birebir kopyalanması suretiyle oluşturulan sahte sitelerdir. Tüketici, arama motorlarında veya sosyal medyada gördüğü sponsorlu bağlantılara tıklayarak bu sitelere yönlendirilmekte ve gerçek bir platformda işlem yaptığını zannederek kredi kartı bilgilerini girmektedir.

  • Sosyal Medya Butikleri Üzerinden Gerçekleşen Dolandırıcılıklar: Özellikle Instagram, Facebook ve Telegram gibi platformlarda açılan sahte mağaza hesapları üzerinden gerçekleştirilir. Yüksek takipçi sayısı satın alınarak güvenilir bir imaj çizilen bu sayfalarda, genellikle piyasa değerinin çok altında ürünler sergilenmektedir. Tüketiciden Havale/EFT yoluyla ödeme alındıktan sonra tüketici engellenmekte ve iletişim tamamen koparılmaktadır.

  • Boş Kutu veya Farklı Ürün Gönderimi: Kamuoyunda sıkça gündeme gelen "kargodan salatalık çıkması" vakaları bu kategoriye girmektedir. Satıcı, kargo takip numarası oluşturarak güven telkin etmekte, ancak kargo paketi içerisine sipariş edilen değerli elektronik ürün yerine değersiz nesneler yerleştirmektedir. Bu yöntem, kargonun teslim alındığına dair kayıtların oluşması nedeniyle başlangıçta basit bir hukuki uyuşmazlık izlenimi yaratmak amacıyla kullanılmaktadır.

  • Kapıda Ödeme ve Sahte Kurye Dolandırıcılığı: Tüketiciye sipariş etmediği bir kargo gönderilerek, kapıda ödeme seçeneğiyle ücret talep edilmektedir. Tüketicinin veya aile bireylerinin dalgınlığından faydalanılarak, içinden değersiz kâğıtlar veya sahte ürünler çıkan paketler için tahsilat yapılmaktadır.


İlan ve satıcı hesabının adresini, işlem/teslim tarihlerini, kendi yazışmalarınızı ve ödeme belgelerini saklayın. Hukuka uygun elde edilmiş kayıtları başvuruya ekleyin; başkasının hesabına izinsiz girerek delil toplamaya çalışmayın. Bankaya erken bildirim ve gerektiğinde savcılık/kolluk başvurusu para iadesini otomatik garanti etmez.



IV. Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun Kapsamında Temel Haklar


6502 m.48 kapsamında mesafeli sözleşme için tüketiciyle ticari/mesleki amaçla hareket eden satıcı veya sağlayıcı arasında, uzaktan pazarlama sistemi üzerinden uzaktan iletişimle kurulan işlem gerekir. Sosyal medya satışı da koşullarıyla kapsama girebilir; kişiler arasındaki her arızi ikinci el satış tüketici işlemi değildir. Kapsam ve istisnalar işlem özelinde belirlenir.


Cayma süresi kural olarak on dört gündür: malda tüketicinin veya belirlediği üçüncü kişinin teslim aldığı, hizmette sözleşmenin kurulduğu gün esas alınır; teslimden önce de cayılabilir. Bildirim süresinde yazılı veya kalıcı veri saklayıcısıyla yöneltilmelidir. Teslim edilmiş malda satıcının on dört günlük iade süresi belirtilen taşıyıcıya geri teslimle; farklı taşıyıcı kullanılmışsa satıcıya ulaşmayla başlar. Henüz teslim edilmemiş mal ve hizmette başlangıç cayma bildiriminin ulaşmasıdır. Tüketici de bildirimi yönelttikten sonra on dört gün içinde malı geri göndermelidir; satıcının geri alma teklifi gibi özel hâller saklıdır.


Cayma istisnaları dar kapsamlarıyla kontrol edilmelidir: kişisel ihtiyaç için hazırlanan veya çabuk bozulan mallar; koruyucu unsuru açılmış ve sağlık/hijyen bakımından iadeye uygun olmayan mallar; kanundaki koşullara uyan dijital mal/hizmetler gibi. Her ambalaj açılması cayma hakkını kaldırmaz. Cep telefonu, akıllı saat, tablet ve bilgisayar sırf bu ürünlerden olduğu için genel cayma hakkının dışında değildir. Cayma istisnası, ayıplı mal haklarını kendiliğinden yok etmez.


Sürenin uzaması her ön bilgilendirme eksikliğinin aynı sonucu değildir: cayma hakkı konusunda gereği gibi bilgilendirilmemiş tüketici normal on dört günle bağlı olmaz; hak normal cayma süresinin bitiminden bir yıl sonra sona erer. Bu süre içinde eksik cayma bilgilendirmesi giderilirse on dört günlük süre bilgilendirmenin yapıldığı gün başlar. Bildirim ve ispat belgeleri korunmalıdır.



V. Ayıplı Mal Teslimi ve Tüketicinin Seçimlik Hakları


İnternet üzerinden verilen siparişlerde teslim edilen ürünün; ambalajında, etiketinde, tanıtma ve kullanma kılavuzunda yer alan özelliklere sahip olmaması veya vaat edilen işlevleri yerine getirmemesi durumunda "ayıplı mal" kavramı gündeme gelmektedir. Ayıplı mal, tüketicinin üründen beklediği faydayı azaltan veya ortadan kaldıran her türlü maddi, hukuki veya ekonomik eksikliktir.


6502 sayılı Kanun'un 8. ve devamı maddelerine göre, teslim edilen malın ayıplı olması halinde tüketicinin dört adet seçimlik hakkı bulunmaktadır. Bu haklar şunlardır:


  1. Sözleşmeden Dönme: Satılanı iade etmeye hazır olduğunu bildirerek ödenen bedelin tamamının iadesini talep etme.

  2. Satış Bedelinden Tenzilat Talebi: Malı muhafaza ederek ayıp oranında satış bedelinden tenzilat (indirim) yapılmasını isteme.

  3. Ücretsiz Onarım İstemesi: Aşırı bir masraf gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını talep etme.

  4. Misliyle Değişim: İmkân varsa, satılanın ayıpsız bir misli ile değiştirilmesini isteme.


6502 m.11 kapsamında seçimlik hakların kendi koşulları vardır. Onarım/değişimde aşırı masraf, imkân ve orantısız güçlük değerlendirilir. Üretici/ithalatçıya karşı kanundaki onarım ve değişim sorumluluğu ile satıcıdan bedel iadesi aynı değildir. Garanti belgesi kuralları, ayıplı maldan sorumluluk ve zamanaşımı ayrı incelenir; garanti bulunmaması tek başına kanuni ayıp haklarını ortadan kaldırmaz. Her arızada bütün taraflardan koşulsuz aynı talep istenemez.



VI. Kredi Kartı İşlemlerinde Ters İbraz (Chargeback) Süreci


Kartla ödenen teslim edilmeme, iptal/iade veya yetkisiz işlem gibi sorunlarda kartı çıkaran finansal kuruluşa harcama itirazı yapılabilir. Ters ibraz, kart sistemi kurallarıyla bankalar arasında yürütülen bir süreçtir. Her olayda en hızlı yol veya otomatik para iadesi değildir; havale/EFT bu kart mekanizmasıyla aynı işlem değildir.


İşlem numarası, kart ekstresi, beklenen teslim tarihi, sipariş ve satıcıyla yazışmaları bankanın resmî başvuru kanalından iletin; başvuru numarası alın. Teslim edilmeme, ayıp/iptal ve size ait olmayan işlem farklı itiraz nedenleridir. Bankalar belge isteyebilir; talebe zamanında cevap verilmesi ve gerçek nedenin doğru belirtilmesi önemlidir.


Ters ibrazda işlemin niteliği, sunulan belgeler ve kart kuruluşunun kuralları değerlendirilir; sorumluluk ve geri ödeme bunun sonucuna bağlıdır. Satıcının her belge eksikliği müşteriye aynı gün kesin iade demek değildir. Başka bir yoldan iade alınırsa bankaya bildirilerek mükerrer tahsil önlenmelidir.

İtiraz süresiyle incelemenin sonuçlanma süresi farklıdır. BKM kılavuzu, nedenine göre beklenen teslim, iade belgesi veya işlemin karta yansıma tarihinden hesaplanan en fazla 120 günlük süreleri; karta yansımadan itibaren 540 günlük dış sınır içinde açıklar. Bu, her işlemde 540 gün beklenebileceği veya sonucun 120 günde kesinleşeceği anlamına gelmez. Bankaya gecikmeden başvurup somut işlem için uygulanacak güncel süreyi teyit edin; tüketici ve dava sürelerini de ayrıca izleyin.



VII. Savcılık Şikayet Süreci ve Ceza Hukuku Boyutu


İnternet üzerinden gerçekleştirilen işlemlerin dolandırıcılık kastıyla yapılması, konuyu yalnızca özel hukuk uyuşmazlığı olmaktan çıkararak ceza hukukunun ilgi alanına sokmaktadır. Tüketici, ödeme yapmasına rağmen karşısında hiçbir muhatap bulamıyor, engelleniyor veya açıkça kandırıldığını anlıyorsa, vakit kaybetmeksizin Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunmalıdır.


CMK m.158 kapsamında suç ihbarı/şikâyeti savcılığa veya kolluğa yazılı ya da tutanağa geçirilmek üzere sözlü yapılabilir. Olayın sırası, URL/hesap adı, ödeme bilgisi, bildiğiniz kişiler ve kendi hukuka uygun kayıtlarınız aktarılmalıdır. Kutu açma videosu yararlı olabilir; bulunmaması başvuru hakkını kaldırmaz. Hesap sahibini kesin fail olarak değil, araştırılabilecek bilgi olarak belirtin.


Savcılık delil ve banka/teknik kayıtların adli usulle araştırılmasını sağlar; iddianame için kanuni şartlar gerekir. 25 Aralık 2025 değişikliği sonrasında yeni nitelikli dolandırıcılık dosyalarında görev asliye ceza mahkemesindedir. Önceden ağır cezada görülmekte olan dosyalar için geçiş hükmü ve HSK görevlendirmesi ayrıca uygulanır. Ceza kararının maddi olgulara etkisi ile hukuk hâkiminin kusur/zarar değerlendirmesi TBK m.74 çerçevesinde ayrıdır; ceza kararı bütün tazminatı otomatik belirlemez.



VIII. Tüketici Hakem Heyeti ve Mahkemesi Başvuruları


Cayma, ayıp ve bedel iadesi uyuşmazlığı dolandırıcılık soruşturmasıyla birlikte de bulunabilir. Başvuru yolu tüketici işlemi olup olmadığına, gerçek muhataba ve talep değerine göre belirlenir. Karşı taraf sahte kimlik kullanıyorsa kimliğin ve paranın kime gittiğinin araştırılması önemlidir. Kişiler arasındaki her satışa tüketici hakem heyeti görevi uygulanmaz.


2026 yılında 186.000 TL’nin altındaki tüketici uyuşmazlıklarında hakem heyetine başvuru gerekir; 186.000 TL dâhil ve üzerindeki tüketici taleplerinde mahkeme yolu ve kanuni arabuluculuk istisnaları değerlendirilir. Heyete e-Devlet/TÜBİS üzerinden ücretsiz başvurulabilir. Karar tarafları bağlar ve İİK’nin ilamların yerine getirilmesi hükümleriyle icra edilebilir. Karara tebliğden itibaren iki hafta içinde tüketici mahkemesinde itiraz edilebilir; itiraz icrayı kendiliğinden durdurmaz, mahkemenin tedbir kararı ayrıdır.


Uyuşmazlık Çözüm Mercii

Başvuru Şartı ve Süreç

Kararın Niteliği

Tüketici Hakem Heyeti

2026: 186.000 TL’nin altındaki tüketici uyuşmazlığı. Ücretsiz TÜBİS/e-Devlet başvurusu.

Bağlayıcıdır ve ilamların icrası hükümleriyle uygulanır; tebliğden itibaren iki haftada mahkemeye itiraz mümkündür.

Tüketici Mahkemesi

2026: 186.000 TL dâhil ve üzeri; tüketici işlemi ve 73/A’daki dava şartı/istisnalar kontrol edilir.

Yargı kararıdır; para ilamlarında kural olarak kesinleşme aranmaz, özel istisnalar saklıdır.


Tüketici mahkemesinde dava şartı arabuluculuk, 7251 sayılı Kanunla getirilen 6502 m.73/A’ya dayanır. Hakem heyetinin görev alanı, heyet kararına itiraz ve maddede sayılan diğer istisnalar ayrıdır. İstisna dışındaki mahkeme davasında önceden usulünce arabuluculuğa başvurulması gerekir. Son tutanak, süre ve doğru talep/taraflar kontrol edilmelidir; ceza başvurusu bu dava şartının yerine geçmez.



IX. Aracı Hizmet Sağlayıcıların (Pazaryerlerinin) Hukuki Sorumluluğu


Günümüzde tüketiciler, bağımsız web siteleri yerine çoğunlukla aracı hizmet sağlayıcı olarak tanımlanan büyük pazar yeri platformları (Hepsiburada, Trendyol, N11, Amazon vb.) üzerinden alışveriş yapmaktadır. Aracı hizmet sağlayıcıların, platformları üzerinden satış yapan üçüncü kişi satıcıların eylemlerinden ne derece sorumlu olduğu hususu, bilişim hukuku ve ticaret hukuku disiplinleri açısından önemli bir tartışma konusudur.


6563 m.9’daki genel kural, diğer kanunların getirdiği sorumlulukları kaldırmaz. Elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcı, sunulan içeriğin hukuka aykırılığından haberdar olduğunda içeriği gecikmeksizin yayımdan kaldırıp ilgili kamu kurumlarına bildirmelidir. Bu, tüketicinin platform dışında her siteye erişim engeli koydurabildiği anlamına gelmez; 6502’deki özel ön bilgilendirme, kayıt ve ödeme yükümlülükleri ayrıca uygulanır.


6502 m.48 ve Yönetmelik, platformda bildirim/talep sistemi, kayıt, ön bilgilendirme ve koşullarıyla bedel tahsili/teslim/cayma sorumluluklarını ayrı düzenler. Örneğin satıcı adına tahsil edilen bedelin platformda bulunduğu dönem ve bedelin teslim/ifadan sonra aktarılması önemlidir. Platform kaynaklı bilgi eksikliği, kendi kampanyası ve reklam uyumu da farklı sorumluluk nedenleridir. Platformun her satıcı fiilinden koşulsuz sorumlu veya bedeli aktardığı her durumda bütün sorumluluktan kurtulmuş olduğu söylenemez; işlem ve ilgili hüküm ayrı incelenir.



X. Maddi ve Manevi Tazminat Talepleri


İnternet dolandırıcılığı sonucunda zarara uğrayan kişiler, ödedikleri bedelin iadesi dışında, haksız fiil hükümlerine dayanarak maddi ve manevi tazminat taleplerinde de bulunabilirler. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 49. maddesi uyarınca kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.


Maddi zarar, uygun nedensellik, sorumluluk dayanağı ve gerçek ödeme/masraflarla belirlenir; ana para, faiz ve giderler iki kez tahsil edilemez. TBK m.58’de manevi tazminat için kişilik hakkı ihlali ve diğer koşullar gerekir; yalnız alışverişin yarattığı üzüntü/stres her olayda yeterli değildir. CMK sürecinde genel bir şahsi hak davasıyla bütün özel hukuk tazminatı karara bağlanmaz; uygun tüketici veya hukuk yolu ayrıca izlenir. Adli para cezası da mağdura bedel iadesi değildir.



XI. İnternet Alışverişlerinde Alınması Gereken Önleyici Tedbirler


Hukuki yollar mağduriyet sonrasında devreye girse de, temel yaklaşım zararın doğmasını engellemek olmalıdır. İnternet alışverişlerinde tüketicilerin alması gereken başlıca önleyici tedbirler şunlardır:


  • Satıcı ve alan adı kontrolü: Ticari unvan/kimlik, adres ve iletişim bilgisini bağımsız kanallardan karşılaştırın. ETBİS’te kayıt bulunması sitenin güvenli olduğunun, Bakanlığın satışı onayladığının veya bedelin garanti altında olduğunun kanıtı değildir. Logoya ya da satıcının kendi gösterdiği karekoda tek başına güvenmeyin.

  • Kart güvenliği: Uygunsa düşük limitli sanal kart ve işlem bildirimleri riskin azaltılmasına yardımcı olabilir; hiçbir yöntem her dolandırıcılığı önlemez. Şüpheli işlemi bankanın uygulamasından veya bağımsız doğrulanan telefonundan gecikmeden bildirin.

  • HTTPS ve doğrulama: HTTPS bağlantının şifrelenmesine ilişkindir; sitenin gerçek satıcıya ait veya dürüst olduğunu kanıtlamaz. Banka onay ekranında tutar/işyeri bilgisini okuyun; şifre ve doğrulama kodunu arayan kişilere vermeyin. 3D Secure kullanılması ürünün teslim edileceğini garanti etmez veya mal/hizmet itiraz hakkını ortadan kaldırmaz.

  • Ödeme alıcısı: Sipariş/fatura ile hesap sahibinin uyumunu bağımsız olarak kontrol edin. Şahıs işletmesinin kişi adına hesabı bulunabilir; sırf kişi adı tek başına dolandırıcılık kanıtı değildir. Açıklanamayan alıcı değişikliği veya yalnız mesajla bildirilen yeni hesapta satıcının doğrulanmış iletişim kanalını kullanın; emin olmadan ödeme yapmayın.


Tüketicilerin bu dijital hijyen kurallarına riayet etmesi, bilişim sistemleri üzerinden gerçekleşen suçların önlenmesinde idari tedbirler kadar büyük önem arz etmektedir.



XII. Sonuç


İnternet alışverişlerinde karşılaşılan dolandırıcılık vakaları ve tüketici hakları bağlamında yapılan bu kapsamlı değerlendirme neticesinde aşağıdaki temel sonuçlara ulaşılmıştır:


  1. Mesafeli sözleşmede kural olarak on dört günlük cayma vardır; kapsam, istisna, bildirim ve iade başlangıçları ayrıca incelenir. Ayıplı mal hakları caymadan farklıdır.

  2. Kart harcamasına itiraz, satıcıya talep ve ceza başvurusu ayrı süreçlerdir. Süre ve belge koşulları takip edilir; ters ibraz kesin veya en hızlı iade garantisi değildir.

  3. Suç teşkil eden, özellikle bilişim sistemlerinin araç olarak kullanıldığı dolandırıcılık eylemlerinde (TCK m. 158/1-f), vakit kaybedilmeksizin Cumhuriyet Başsavcılıklarına veya siber suçlarla mücadele birimlerine ihbarda bulunulmalıdır.

  4. 2026’da 186.000 TL altındaki tüketici uyuşmazlığında hakem heyeti yolu kullanılır. Heyet mahkeme değildir; bağlayıcı kararına iki hafta içinde mahkemede itiraz edilebilir.


Özetle, dijital çağın getirdiği kolaylıklar beraberinde riskleri de taşımaktadır. Tüketicilerin yasal haklarını bilmeleri, alışveriş öncesinde gerekli araştırmaları yapmaları ve mağduriyet durumunda hangi hukuki yollara başvuracaklarını kavramaları, zararların asgari düzeye indirilmesi açısından zaruridir.


Bu makale yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup hukuki danışmanlık niteliğinde değildir. Somut hukuki sorunlarınızda Işıkoğlu Hukuk Bürosu olarak yanınızdayız. Hemen Sorun Makalede yer alan bilgiler, yayın tarihi itibarıyla yürürlükteki mevzuata dayanmakta olup, mevzuat değişiklikleri nedeniyle güncelliğini yitirebilir.




İlgili Makaleler











Kaynaklar ve Referanslar





Hukuki inceleme: 21 Ekim 2026. Olay, ödeme, teslim ve bildirim tarihleriyle gerçek muhatap ve başvuru yolu birlikte belirlenmelidir.


Bu makale bilgilendirme amaciyla hazirlanmistir. Hukuki danismanlik yerine gecmez.

Sıkça Sorulan Sorular


1. Kargo paketinden sipariş ettiğimden farklı bir ürün çıkarsa ne yapmalıyım?


Sipariş, paket, kargo ve ödeme kayıtlarını saklayın; satıcıya uyuşmazlığı ve seçtiğiniz talebi yazılı/kalıcı veri saklayıcısıyla bildirin. Ayıplı malda 6502 m.11 haklarının koşulları; mesafeli satışta cayma ise ayrı değerlendirilir. Hile şüphesinde savcılığa/kolluğa başvurabilirsiniz. Video olmaması hakkı kaldırmaz; yalnız farklı ürün çıkması da failin suçunu kendiliğinden kesinleştirmez.


2. Cayma hakkı süresi kaç gündür ve hangi durumlarda geçerlidir?


Kural on dört gündür; malda teslim, hizmette sözleşmenin kurulması esas alınır ve teslimden önce de cayılabilir. Kapsam/istisnalar ve cayma konusunda bilgilendirme eksikliği ayrıca incelenir. Malın geri gönderilmesi için bildirimden başlayan on dört gün ile satıcının geri ödeme süresinin başlangıcı aynı şey değildir. Teslim edilmiş malda belirtilen taşıyıcıya geri teslim; başka taşıyıcıda satıcıya ulaşma iade süresi için önemlidir.


3. Sosyal medya üzerinden yapılan alışverişlerde dolandırıldım, haklarım nelerdir?


Ticari/mesleki satıcıyla tüketici işlemi koşulları varsa cayma ve ayıp hakları gündeme gelebilir; her özel ikinci el satış aynı değildir. Kart ödemesinde bankaya harcama itirazı, havalede bankaya derhal bildirim ve uygun hukuki başvuru ayrı yollardır. Hile şüphesinde savcılık/kolluk da araştırma yapabilir. Havaleyi geri çağırma veya icra takibi kendiliğinden kesin iade sağlamaz; muhatap ve talep dayanağı belirlenmelidir.


4. Ters ibraz (Chargeback) başvurusu ne kadar sürede sonuçlanır?


Her başvurunun 45–120 günde sonuçlanacağına ilişkin genel bir garanti yoktur. BKM kılavuzundaki 120 günlük itiraz başlangıçları ve 540 günlük dış sınır, incelemenin bitiş süresi değildir. Kart sistemi, itiraz nedeni ve belgeler önemlidir; bankaya gecikmeden başvurup uygulanacak güncel süreyi ve başvuru numarasını alın. Başka tüketici/dava sürelerinin durduğunu varsaymayın.


5. Aracı e-ticaret platformlarının satıcının dolandırıcılığından sorumluluğu var mıdır?


Her satıcı fiilinden koşulsuz sorumlu değillerdir; ancak 6502 m.48’deki ön bilgilendirme, bildirim sistemi, kayıt, kendi kampanyası ve koşullarıyla tahsil/teslim/cayma sorumlulukları vardır. 6563 m.9 uyarınca haberdar oldukları hukuka aykırı içeriği gecikmeksizin yayımdan kaldırma ve bildirme yükümlülüğü de ayrıca değerlendirilir. Ödemenin kimde kaldığı ve hangi yükümlülüğün ihlal edildiği incelenmelidir.


6. Tüketici Hakem Heyetine başvuru zorunlu mudur?


2026’da 186.000 TL’nin altındaki tüketici uyuşmazlıklarında hakem heyetine başvuru gerekir; 186.000 TL dâhil ve üzerinde tüketici mahkemesi yolu değerlendirilir. 6502 m.73/A’daki dava şartı arabuluculuk ve istisnaları ayrıca kontrol edilir; heyet kararına itiraz bu zorunluluğun dışındadır. Heyet kararına tebliğden itibaren iki hafta içinde tüketici mahkemesinde itiraz edilebilir.


7. İnternet dolandırıcılığı şikayetimi nereye yapmalıyım?


CMK m.158 uyarınca Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluğa yazılı ya da tutanağa geçirilmek üzere sözlü ihbar/şikâyet yapılabilir. Olay sırası, tarih, URL, ödeme ve kendi hukuka uygun yazışmalarınızı sunun. Bütün delillerin elinizde olması veya mutlaka video/dilekçe hazırlamanız başvuru önkoşulu değildir. Failin kimliğini bilmiyorsanız bilinen bilgileri aktarın; banka hesap sahibini kesin suçlu ilan etmeyin.


8. Garanti ve ayıplı mal kapsamında haklarım nelerdir?


Garanti belgesi ile 6502’deki ayıplı mal sorumluluğu farklıdır. Teslimden itibaren kural olarak iki yıllık ayıp zamanaşımı, daha uzun süre/ikinci el ve ağır kusurla veya hileyle gizleme gibi özel hükümlerle birlikte incelenir. Bedel iadesi/indirim, onarım ve imkân varsa değişimin koşulları vardır; üretici/ithalatçının onarım-değişim sorumluluğu bütün haklar için otomatik aynı değildir. Her kullanım arızası teslimdeki ayıp sayılmaz.


9. Sahte bir internet sitesi üzerinden kredi kartı bilgilerim çalındı, ne yapmalıyım?


Bankanın doğrulanmış kanalından derhal kart güvenliğini sağlayın, kart/erişimin durdurulmasını ve şüpheli işlemlere itirazı isteyin; başvuru kaydını koruyun. Şifre veya onay kodunu arayanlara vermeyin. Savcılık/kolluğa olay ve kayıtlarla başvurabilirsiniz; suçun hukuki niteliğini adli merciler belirler. Bankaya bildirim veya ceza başvurusu otomatik bedel iadesi değildir.


10. Satıcı iade kargo ücretini tüketiciden talep edebilir mi?


Caymada ön bilgilendirmede belirtilen taşıyıcıyla iadede tüketici masraftan sorumlu tutulamaz. Taşıyıcı hiç belirtilmemişse de iade masrafı yüklenemez; belirtilen taşıyıcının tüketicinin bulunduğu yerde şubesi yoksa satıcı bedelsiz alımı sağlamalıdır. Platform kaynaklı eksik bilgilendirmenin sorumluluğu ayrıca düzenlenir. Ayıplı maldaki seçimlik hakkın masrafları ise 6502 m.11/6 uyarınca hakkı yerine getiren tarafa aittir; bu yol cayma kargosuyla karıştırılmamalıdır.


Bu makale yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her somut olay kendine özgü koşullar içerdiğinden, bireysel hukuki değerlendirme için Işıkoğlu Hukuk Bürosu ile iletişime geçmenizi tavsiye ederiz. Hemen Sorun


Bu makale bilgilendirme amaciyla hazirlanmistir. Hukuki danismanlik yerine gecmez.

bottom of page