Işıkoğlu Partners Avukatlık ve Danışmanlık
IŞIKOĞLU
PARTNERS
Avukatlık & Danışmanlık
25+
Uzmanlık Alanı
%100
Kesintisiz İletişim & Hizmet
%100
Şeffaflık
3
Avukat

Değerlerimiz

Öncü İlkelerimiz & Değerlerimiz
01 Tavizsiz Dürüstlük
02 Çalışkanlık
03 Mükemmelliğe Bağlılık
04 Empati
05 Müvekkil Odaklı Temsil

Avukatlarımız

Hukuki Görüşler & Makaleler

Tüm Makaleleri Gör →

İletişim

Merkez Ofis
Dragos Center Cevizli Mah. Bağdat Cad.
Dragos Center No 15
iletisim@isikoglupartners.com
+90 531 869 3827

Hukuki Danışmanlık için Randevu Alın

Işıkoğlu Partners Hukuk Kütüphanesi ve Adalet Heykeli
Biz Kimiz?

Genç, dinamik ve yenilikçi ekibimizle; geleneksel hukuk alanlarındaki uzmanlığımızı çağımızın dijital ve modern ihtiyaçlarıyla birleştiriyoruz.

Biz, tamamen genç ve dinamik bir ekip olarak kurduğumuz hukuk ofisimizde; enerjimizi, günceli yakalama becerimizi ve yenilikçi bakış açımızı müvekkillerimize en iyi şekilde yansıtmayı hedefliyoruz.

Hukukun temel taşlarını oluşturan Ticaret ve Şirketler Hukuku, Ceza Hukuku, İcra Hukuku, Gayrimenkul Hukuku, Miras Hukuku, Medeni Hukuk ve İş Hukuku gibi klasik alanlarda sağlam bir bilgi birikimi ve disiplinli bir çalışma anlayışına sahibiz. Bu alanlarda müvekkillerimize güven veren, köklü ve çözüm odaklı bir yaklaşım benimsiyoruz.

Ancak bununla yetinmiyor, çağın hızla değişen ihtiyaçlarına da aynı kararlılıkla yanıt veriyoruz. Teknolojinin, girişimciliğin ve dijital dünyanın hayatın merkezine oturduğu günümüzde; E-Ticaret Hukuku, KVKK & Veri Koruma Hukuku, Bilişim Hukuku, Startup ve Yatırım Hukuku, Kripto & Fintech Hukuku, Dijital Medya ve İnfluencer Hukuku, Oyun ve E-Spor Hukuku, Yapay Zekâ ve Teknoloji Hukuku gibi modern hukuk alanlarında da yenilikçi çözümler sunuyoruz.

Gençliğimizden aldığımız dinamizm ve teknolojiye olan hâkimiyetimiz sayesinde, geleneksel hukuk disiplinlerini modern dünyanın ihtiyaçlarıyla birleştiriyor; müvekkillerimizin karşılaşabileceği her türlü soruna yaratıcı, hızlı ve etkili hukuki çözümler üretiyoruz.

Bizim için hukuk yalnızca mevcut sorunları çözmek değil, aynı zamanda müvekkillerimizin gelecek planlarını güvenle şekillendirebilmeleri için önleyici ve yol gösterici bir güçtür. Bu nedenle hedefimiz, müvekkillerimizin yalnızca hukuki süreçlerini yönetmek değil; aynı zamanda yeni çağın sunduğu fırsatları en güvenli ve en verimli şekilde değerlendirmelerine yardımcı olmaktır.

Avukatlarımız

Öncü İlkelerimiz

01 Tavizsiz Dürüstlük
02 Çalışkanlık
03 Mükemmelliğe Bağlılık
04 Empati
05 Müvekkil Odaklı Temsil

Kariyer Fırsatları

Işıkoğlu Hukuk Bürosu, etik değerlere bağlı, disiplinli ve çözüm odaklı bir ekip kültürüne sahiptir.

Ekip üyelerimiz; işbirliği, şeffaf iletişim ve sürekli gelişim prensipleriyle çalışır.

İletişim

Merkez Ofis
Dragos Center Cevizli Mah. Bağdat Cad.
Dragos Center No 15
iletisim@isikoglupartners.com
+90 531 869 3827

Hukuki Danışmanlık için Randevu Alın

Faaliyet Alanlarımız

Işıkoğlu Hukuk, ticari şirketlerden teknoloji girişimlerine, fikri mülkiyetten kripto & fintech hukuku ve yapay zeka odaklı danışmanlığa kadar geniş yelpazede uzman hukuk hizmeti sunar. Müvekkil odaklı yaklaşımımız, üstün dürüstlük ve şeffaflık ilkeleriyle her zaman kesintisiz iletişim sağlar.

01
-

Işıkoğlu Partners

Bu uzmanlık alanındaki sözleşme, uyum ve uyuşmazlık süreçleriniz için ofisimizle iletişime geçebilirsiniz.

WhatsApp'tan Sorun İletişim Formu ile Yazın →

Diğer Uzmanlık Alanları

Bu Alandaki Makalelerimiz

Ekibimiz

Geleneksel hukuk disiplinlerindeki sağlam birikimini çağımızın dijital, finansal ve teknolojik ihtiyaçlarıyla birleştiren; müvekkil odaklı temsil, şeffaf iletişim ve titiz dosya takibi ilkeleriyle çalışan avukat kadromuz.

Öncü İlkelerimiz

01 Tavizsiz Dürüstlük
02 Çalışkanlık
03 Mükemmelliğe Bağlılık
04 Empati
05 Müvekkil Odaklı Temsil

Kariyer Fırsatları

Işıkoğlu Hukuk Bürosu, etik değerlere bağlı, disiplinli ve çözüm odaklı bir ekip kültürüne sahiptir.

Ekip üyelerimiz; işbirliği, şeffaf iletişim ve sürekli gelişim prensipleriyle çalışır.

İletişim

Merkez Ofis
Dragos Center Cevizli Mah. Bağdat Cad.
Dragos Center No 15
iletisim@isikoglupartners.com
+90 531 869 3827

Hukuki Danışmanlık için Randevu Alın

Işıkoğlu Partners Avukat

İletişim

E-Posta: iletisim@isikoglupartners.com
Telefon: +90 531 869 3827
WhatsApp'tan Sorun
AVUKAT
-

Deneyim & Pratik

    Çalışma Alanları

      Konu Başlıkları
      Toplam 1.095 Hukuki Makale & Rehber
      Yükleniyor...

      Evlatlığın ve Altsoyunun Mirasçılığı (TMK m. 500), Çifte Mirasçılık ve Evlatlık İlişkisinin Kaldırılması Davası

      4721 sayılı TMK m. 500 kapsamında evlatlığın tek yönlü çifte mirasçılığı, evlat edinenin mirasçı olamaması, m. 313 altsoy rızası ve m. 317–319 evlatlık ilişkisinin kaldırılması davası — kapsamlı hukuki rehber.

      Miras Hukuku Yazar: Av. Oğuzhan Çıngı Okuma Süresi: 11 dk (2346 kelime) Son Güncelleme: 2026-11-13

      Özet

      4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 500, evlatlık ilişkisinden doğan mirasçılığı son derece özgün ve tek yönlü çifte mirasçılık ilkesine göre düzenlemiştir. Evlatlık ve altsoyu, evlat edinene tıpkı öz çocuk gibi birinci zümre ve saklı paylı mirasçı olur; aynı zamanda kendi biyolojik (öz) ailesindeki mirasçılık haklarını da eksiksiz korur. Buna karşılık evlat edinen ve hısımları evlatlığa kesinlikle mirasçı olamazlar ve evlatlık da evlat edinenin anne-baba veya kardeş gibi üstsoy/yan soy hısımlarına mirasçı olamaz. Diğer mirasçılardan mal kaçırmak amacıyla yapılan ergin evlat edinmelerde (TMK m. 313) altsoy muvafakatinin yokluğu veya rıza eksiklikleri halinde, Aile Mahkemesinde 1 ve 5 yıllık hak düşürücü süreler içinde evlatlık ilişkisinin kaldırılması (TMK m. 317–319) davası açılabilir — kapsamlı hukuki inceleme.

      Bu makale son olarak 13 Kasım 2026 tarihinde güncellenmiştir. İçerik bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş yerine geçmez.


      I. Giriş — Tek Yönlü Çifte Mirasçılık ve Aile İçi Servet Dengeleri

      Evlat edinme kurumu yalnızca Aile Hukuku kapsamında soybağı kurmakla kalmaz; Miras Hukuku bakımından hem öz çocuklarla hem de evlat edinenin diğer akrabalarıyla doğrudan kesişen çarpıcı sonuçlar doğurur. Özellikle hiç çocuğu bulunmayan varlıklı kişilerin ileri yaşta yakın bir akrabayı, üvey çocuğu (ikinci eşin önceki evlilikten olan çocuğunu) veya uzun yıllardır yanında çalışan bir kişiyi ergin evlat edinmesi halinde, evlat edinenin kardeşleri ve yeğenleri miras dışına itilmektedir.

      Öte yandan kanun koyucu evlatlığın biyolojik bağını mirasçılık yönünden koparmamış; bununla birlikte evlat edinenin yalnızca maddi çıkar sağlamak için evlat edinmesinin önüne geçmek üzere mirası tek yönlü bırakmıştır. Bu yönüyle TMK m. 500 ve TMK m. 317–319 hükümleri yüksek malvarlıklı aile uyuşmazlıklarında stratejik öneme sahiptir.

      Temel Hukuki Çerçeve: Evlatlık ve altsoyu, evlat edinene öz çocuk gibi (birinci zümre ve saklı paylı) mirasçı olurken kendi biyolojik ailesine mirasçılığını da korur (TMK m. 500). Ancak evlatlık, evlat edinenin anne-baba veya kardeşlerine mirasçı olamaz; evlat edinen de asla evlatlığa yasal mirasçı olamaz. Usule ve rıza şartlarına aykırı evlat edinmelerde ise öğrenmeden itibaren 1 yıl ve her halde 5 yıl içinde Aile Mahkemesinde evlatlık ilişkisinin kaldırılması davası açılabilir.

      II. TMK m. 500 Kuralları: Evlatlığın ve Altsoyunun Mirasçılığı ile Saklı Payı

      4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 500. maddesi evlatlık ilişkisinin miras hukuku boyutunu üç temel cümlede açıklar: Bu konuda ayrıntılı bilgi için Mirasta Denkleştirme (İade) Davası (TMK m. 669–675) ve Sağlararası Karşılıksız Kazandırmaların Terekeye İadesi başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.

      4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 500:
      "Evlâtlık ve altsoyu, evlât edinene kan hısmı gibi mirasçı olurlar. Evlâtlığın kendi ailesindeki mirasçılığı da devam eder.
      Evlât edinen ve hısımları, evlâtlığa mirasçı olmazlar."

      Bu açık düzenlemenin doğurduğu hukuki sonuçlar şunlardır: Bu konuda ayrıntılı bilgi için Vasiyetnamenin Tenfizi Görevlisi (TMK m. 550–556): Yetkileri, Tereke Yönetimi ve Görevden Alınması Davası başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.

      • Birinci Zümre ve Saklı Paylı Mirasçılık: Evlatlık, evlat edinenin altsoyu (öz çocukları) varsa onlarla eşit pay alır; öz çocuk yoksa birinci zümrenin tek mirasçısı olarak evlat edinenin anne-babasını, kardeşlerini ve yeğenlerini mirastan tamamen dışlar (eğer sağ kalan eş varsa eş 1/4, evlatlık 3/4 alır). Ayrıca evlatlık, TMK m. 506/1 uyarınca yasal miras payının yarısı (1/2) oranında saklı pay sahibidir.
      • Evlatlığın Altsoyunun Kök Yoluyla Halefiyeti: Evlatlık, evlat edinenden önce ölmüşse, evlatlığın kendi öz çocukları (evlat edinenin evlatlık yoluyla torunları) halefiyet ilkesiyle evlatlığın yerine geçerek evlat edinene mirasçı olurlar.
      • Öz (Biyolojik) Ailede Mirasçılığın Devamı (Çifte Mirasçılık): Evlatlık nüfus kaydı nakledilmiş olsa dahi biyolojik anne-babası, kardeşleri ve büyükanne-büyükbabası öldüğünde onlara kan hısmı olarak mirasçı olmaya devam eder.

      III. İki Keskin Sınır: Evlat Edinenin Mirasçı Olamaması ve Hısımlara Mirasçılık Yasağı

      Uygulamada en çok yanlış anlaşılan nokta, evlatlığın sanki her bakımdan biyolojik çocuk gibi ailenin tüm fertlerine mirasçı olacağının veya evlat edinenin de evlatlığa mirasçı olacağının düşünülmesidir. Oysa TMK m. 500 iki kesin sınır koymuştur:

      Miras İlişkisi Yönü Öz Çocuk Evlatlık (TMK m. 500)
      Anne / Baba / Evlat Edinene Mirasçılık Evet (1. zümre, 1/2 saklı pay) Evet (evlat edinene öz çocuk gibi 1. zümre, 1/2 saklı pay)
      Biyolojik Ailesine Mirasçılık Evet (1. zümre) Evet (Çifte Mirasçılık) — biyolojik ailesine mirasçılığı da devam eder.
      Evlat Edinenin Anne-Babasına / Kardeşine (Dede/Amca) Mirasçılık Evet (kök yoluyla dedeye/halaya mirasçı olur) HAYIR! Evlat edinen önce ölmüş olsa bile evlatlık, evlat edinenin anne-babasına veya kardeşlerine kök yoluyla mirasçı OLAMAZ.
      Evlat Edinenin Evlatlığa Yasal Mirasçılığı Evet (anne-baba çocuğa mirasçı olur) HAYIR! TMK m. 500/2 gereği evlat edinen ve hısımları evlatlığa yasal mirasçı olamazlar (sadece evlatlık vasiyetnameyle isterse tasarruf oranını bırakabilir).

      Bu kuralın büyük aile holdingleri veya büyükbabadan toruna kalan miraslarda çok önemli bir yansıması vardır: Örneğin dede sağ iken oğlu ölmüş, fakat oğlunun daha önce evlat edindiği bir çocuğu varsa; dede vefat ettiğinde bu evlatlık dedenin mirasına "oğlunun yerine geçerek" ortak olamaz! Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'na göre evlatlık ilişkisi yalnızca evlat edinen ile evlatlık (ve altsoyu) arasında sınırlı bir hukuki bağ kurar; evlat edinenin üstsoy ve yan soy hısımlarına sirayet etmez.


      IV. Ergin Kişilerin Evlat Edinilmesi (TMK m. 313), Altsoy Muvafakati ve Muvazaa İddiaları

      Yüksek malvarlıklı kişilerde miras hukuku stratejisi olarak sıklıkla başvurulan yol ergin (18 yaşını doldurmuş) kişilerin evlat edinilmesidir. Örneğin ikinci eşin önceki evliliğinden olan çocuğuna veya aileye yakın bir üçüncü kişiye miras bırakmak (veya saklı paylı mirasçı oluşturarak kardeşlerin miras hakkını tamamen ortadan kaldırmak) amacıyla ergin evlat edinme davaları açılmaktadır.

      Ancak 4721 sayılı TMK m. 313 ergin evlat edinmeyi çok sıkı koşullara bağlamıştır:

      • Altsoyun Açık Muvafakati Zorunludur: TMK m. 313/1 uyarınca evlat edinenin öz altsoyu (çocukları veya torunları) varsa, ergin bir kişinin evlat edinilebilmesi için altsoyun tamamının açık rızası (muvafakati) şarttır! Altsoy rıza vermezse ergin kişi evlat edinilemez.
      • Altsoy Yoksa Aranan Özel Şartlar: En az 5 yıldır bedensel/zihinsel engeli nedeniyle sürekli yardıma muhtaç olma ya da küçükken en az 5 yıl boyunca bakılıp gözetilmiş olma yahut haklı diğer sebeplerin bulunması ve evlat edinilenle en az 5 yıldan beri aile halinde birlikte yaşanmış olması aranır.
      • Kardeşlerin Muvafakati Aranmaz: Evlat edinenin çocuğu (altsoyu) yoksa, miras hakkı etkilenecek olan kardeşlerin veya yeğenlerin rızası aranmaz! Bu nedenle çocuğu olmayan bir kişinin kardeşlerinden mirasını tamamen uzaklaştırmak için şartları oluştuğunda başvurduğu ergin evlat edinme işlemlerinde, kardeşler daha sonra yalnızca TMK m. 313'teki 5 yıllık bakım/birlikte yaşama şartının sahte beyanlarla (muvazaalı olarak) sağlandığını veya ehliyetsizliği öne sürerek evlatlık ilişkisinin kaldırılmasını tartışabilmektedir.

      V. 01.01.2002 Öncesi Evlat Edinme Sözleşmeleri ve Miras Hakkı Kayıtları (4722 SK m. 17)

      743 sayılı eski Türk Kanunu Medenisi'nin 257. maddesi, evlat edinme sözleşmesine "evlatlığın miras hakkının kaldırılmasına" ilişkin şart konulmasına izin veriyordu. 4721 sayılı TMK ise bu imkanı tamamen kaldırmıştır. Peki 2002 yılından önce noter sözleşmesiyle "mirasçı olamayacağı" yazılarak evlat edinilen bir kişi, evlat edinenin 2002'den (örneğin 2026 yılında) vefat etmesi halinde mirasçı olabilir mi? 4722 sayılı Yürürlük Kanunu m. 17 uyarınca mirasçılık ölüm tarihindeki kanuna (yeni TMK'ya) tabi olsa da, Yargıtay kararlarında söz konusu kaydın içerik ve şekline göre mirastan feragat sözleşmesi (TMK m. 528) hükmünde sayılıp sayılmayacağı somut noter senedinin lafzı üzerinden özenle incelenmektedir.


      VI. Evlatlık İlişkisinin Kaldırılması Davası (TMK m. 317–319), Hak Düşürücü Süreler ve Görevli Mahkeme

      Evlatlık ilişkisi kurulduktan sonra kanuni şartların ihlal edildiği anlaşılırsa ilgililer Aile Mahkemesinde evlatlık ilişkisinin kaldırılması (iptali) davası açabilirler:

      4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 317, m. 318 ve m. 319:
      "(m. 317) Yasal sebep bulunmaksızın rıza alınmamışsa, rızası alınması gereken kişiler, küçüğün menfaati bunun sonucunda ağır biçimde zedelenmeyecekse, hâkimden evlâtlık ilişkisinin kaldırılmasını isteyebilirler.
      (m. 318) Evlât edinme esasa ilişkin diğer noksanlıklardan biriyle sakatsa, Cumhuriyet savcısı veya her ilgili evlâtlık ilişkisinin kaldırılmasını isteyebilir...
      (m. 319) Dava hakkı, evlâtlık ilişkisinin kaldırılması sebebinin öğrenilmesinden başlayarak bir yıl ve her hâlde evlât edinme işleminin üzerinden beş yıl geçmekle düşer."

      Bu maddelerin uygulamada açtığı çok kritik kapılar vardır: Evlat edinenin ölümünden sonra altsoy veya miras hakkı ihlal edilen kardeşler/ilgililer (esasa ilişkin noksanlıklar yönünden TMK m. 318 uyarınca "her ilgili" sıfatıyla!) 5 yıllık hak düşürücü süre henüz dolmamışsa ve iptal sebebini yeni öğrenmişlerse öğrendikleri tarihten itibaren 1 yıl içinde Aile Mahkemesinde evlatlık ilişkisinin kaldırılması davası açabilirler! Bu dava görülürken veraset ilamının iptali veya miras paylaşım davasında bekletici mesele yapılır.

      Hak Düşürücü Süre ve Ehliyetsizlik Farkı: TMK m. 319'daki 1 ve 5 yıllık hak düşürücü süreler kesin nitelikte olup hakim tarafından re'sen dikkate alınır. Ancak evlat edinenin işlem tarihinde tamamen ayırt etme gücünden yoksun (tam ehliyetsiz) olması halinde kararın yokluk veya kesin hükümsüzlük kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceği ayrıca yüksek yargı denetimine konu edilmektedir.

      VII. Yargıtay 2., 8., 14. ve 7. Hukuk Dairelerinin Yerleşik İçtihat İlkeleri

      Evlatlığın mirasçılığı ve evlatlık ilişkisinin kaldırılması davalarında Yargıtay Hukuk Dairelerinin yerleşik karar ilkeleri şunlardır:

      Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ve 14. / 7. Hukuk Dairesi, Yerleşik İçtihat İlkesi (Hısımlara Mirasçılık Sınırı):
      "TMK m. 500 uyarınca evlatlık yalnızca evlat edinenin mirasçısıdır; evlat edinenin anne-babası, kardeşleri veya diğer kan hısımlarının mirasçısı olamaz. Evlat edinen, kendi anne-babasından önce vefat etmişse evlatlık halefiyet yoluyla evlat edinenin yerine geçerek üstsoyuna mirasçı olamaz."
      Yargıtay 2. / 8. Hukuk Dairesi, Yerleşik İçtihat İlkesi (TMK m. 318 ve m. 319 İlgililerin Dava Hakkı):
      "Ergin evlat edinmede altsoyun rızasının alınmaması veya 5 yıllık birlikte yaşama/bakım şartının gerçekte gerçekleşmediği hallerde, mirastan hak kaybına uğrayan yasal mirasçılar TMK m. 318 gereğince 'ilgili' sıfatıyla ve TMK m. 319'daki 1 yıllık ve 5 yıllık hak düşürücü süreler dolmadan Aile Mahkemesinde evlatlık ilişkisinin kaldırılması davası açabilirler."

      VIII. Pratik Uygulama: TMK m. 317–318 Evlatlık İlişkisinin Kaldırılması (İptali) Dava Dilekçesi

      Muvazaalı veya rıza eksikliğiyle gerçekleştirilen bir evlat edinme işleminin kaldırılması için Aile Mahkemesine sunulacak dava dilekçesi örneği aşağıdadır:

      DAVA DİLEKÇESİ TASLAĞI — BİLGİLENDİRME VE İNCELEME AMAÇLIDIR

      [YETKİLİ] NÖBETÇİ AİLE MAHKEMESİ HÂKİMLİĞİ'NE
      (4721 sayılı TMK m. 317–319 Uyarınca Evlatlık İlişkisinin Kaldırılması ve Bekletici Mesele Taleplidir)


      DAVACILAR: [Yasal Mirasçıların / Altsoyun / İlgililerin Adı Soyadı, TCKN, Adresleri]
      VEKİLİ: Av. [Adı Soyadı, Baro Sicil No, Adresi]
      DAVALILAR: [Evlat Edinen (veya Diğer Mirasçılar) ile Evlatlık Adı Soyadı, TCKN, Adresi]
      DAVA KONUSU: [Aile Mahkemesi] tarafından ../../2023 tarihinde verilen [Esas/Karar] sayılı ergin evlat edinme kararının, TMK m. 313'te aranan altsoy muvafakati ve 5 yıllık fiili bakım/aile birliği şartlarının yokluğu nedeniyle TMK m. 317–318 uyarınca KALDIRILMASINA (İPTALİNE) karar verilmesi talebidir.

      AÇIKLAMALAR :

      1. Davacıların Hukuki Menfaati ve Süre: Davacılar, ../../2026 tarihinde vefat eden muris [Adı Soyadı]'nın yasal mirasçılarıdır (Ek-1: Nüfus Kaydı). Murisin ölümünün ardından alınan veraset ilamında davalının muris tarafından ../../2023 tarihinde ergin olarak evlat edinildiği yeni öğrenilmiş olup TMK m. 319'daki 1 yıllık ve 5 yıllık hak düşürücü süreler içindeyiz.

      2. Esasa İlişkin Noksanlık ve Rıza Eksikliği (TMK m. 313, 317–318): Ergin evlat edinme kararının verildiği dosyada murisin altsoyu olan davacıdan açık muvafakat alınmadığı (ve/veya davalı ile muris arasında kanunda aranan en az 5 yıllık aile halinde birlikte yaşama ve bakım şartının gerçeğe aykırı beyanlarla tesis edildiği, tamamen mirasçıların haklarını bertaraf etmek amacıyla muvazaalı işlem yapıldığı) MERNİS ikamet kayıtlarıyla sabittir (Ek-2).

      3. Miras Dosyasında Bekletici Mesele Talebi: İşbu davanın sonucu muris terekesinin mirasçılarını doğrudan belirleyeceğinden [Sulh Hukuk/Asliye Hukuk] nezdindeki miras dosyalarında bekletici mesele yapılması gerekmektedir.


      SONUÇ VE İSTEM :

      Yukarıda arz edilen nedenlerle; TMK m. 317 ve m. 318 uyarınca davalı ile muris arasındaki evlatlık ilişkisinin kaldırılmasına (iptaline), kararın kesinleşmesiyle nüfus kütüğündeki kaydın terkinine ve yargılama giderlerinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep ederiz.


      Davacılar Vekili
      Av. [Adı Soyadı]
      İmza


      IX. Evlatlık İlişkisi Bulunan Terekelerde Hukuki Kontrol Listesi

      1. Soybağı ve Zümre Kontrolü: Nüfus aile kayıt tablosunda evlatlık kaydı varsa evlat edinenin terekesine 1. zümreden katıldığı, ancak evlat edinenin anne-baba veya kardeşlerinin terekesine katılamayacağı kontrol edilir.
      2. Eski Kanun Sözleşmesi İncelemesi: Evlat edinme 01.01.2002 öncesinde yapılmışsa noter sözleşmesinde mirasçılıkla ilgili feragat veya kısıtlama kaydı bulunup bulunmadığı denetlenir.
      3. Evlat Edinme Dosyasının Celbi: Ergin evlat edinme mevcutsa mahkeme dosyasındaki rıza tutanakları, ikamet kayıtları ve doktor sağlık raporları incelenir.
      4. 1 ve 5 Yıllık Hak Düşürücü Süreler: Evlatlık ilişkisinin kaldırılması düşünülen hallerde karar tarihinden itibaren 5 yıl ve öğrenmeden itibaren 1 yıl geçip geçmediği hesaplanır.
      5. Tenkis ve Tasarruf Oranı: Evlatlığın öz çocuklarla aynı şekilde 1/2 saklı paya sahip olduğu gözetilerek vasiyetname tasarımları buna göre yapılır.

      X. Sonuç

      TMK m. 500 ile şekillenen evlatlık mirasçılığı, aile hukuku ve miras hukukunun en özgün kesişim alanlarından biridir:

      1. Tek Yönlü Çifte Mirasçılık Geçerlidir: Evlatlık hem kendi öz ailesine hem de evlat edinene mirasçı olur; buna karşılık evlat edinen kesinlikle evlatlığa yasal mirasçı olamaz.
      2. Üstsoy ve Yan Soya Geçmez: Evlat edinenin anne-babası, kardeşleri veya dede/büyükanne mirasında evlatlık kök yoluyla mirasçı kabul edilmez.
      3. Rıza ve Esas Eksikliği 5 Yıl İçinde İptale Konudur: Ergin evlat edinmede altsoy muvafakatinin alınmaması veya sahte/noksan koşullarla evlat edinilmesi halinde, Aile Mahkemesinde 1 ve 5 yıllık hak düşürücü süreler içinde evlatlık ilişkisinin kaldırılması davası açılabilir.

      Bu makale yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup hukuki danışmanlık niteliğinde değildir. Somut hukuki sorunlarda uzman bir avukata danışılması tavsiye edilir. Makalede yer alan bilgiler, yayın tarihi itibarıyla yürürlükteki mevzuata dayanmakta olup, mevzuat değişiklikleri nedeniyle güncelliğini yitirebilir.



      İlgili Makaleler

      SIKÇA SORULAN SORULAR

      Uygulamada Kritik Sorular ve Yanıtları

      Evet. TMK m. 500 uyarınca evlatlık ve altsoyu, evlat edinene kan hısmı (öz çocuk) gibi birinci zümreden mirasçı olurlar ve yasal miras paylarının yarısı (1/2) oranında saklı paya sahiptirler.

      Evet, alabilir. TMK m. 500/1'in ikinci cümlesi gereğince evlatlığın kendi biyolojik ailesindeki mirasçılığı da devam eder. Bu nedenle evlatlık çifte mirasçılık hakkına sahiptir.

      Hayır, kesinlikle olamaz. TMK m. 500/2 gereğince evlat edinen ve hısımları evlatlığa yasal mirasçı olamazlar; miras evlatlığın kendi eşine, altsoyuna veya biyolojik ailesine kalır. (Ancak evlatlık sağlığında vasiyetnameyle tasarruf oranını bırakabilir.)

      Hayır. Yargıtay içtihatlarına göre evlatlık yalnızca evlat edinen şahsına mirasçı olur; evlat edinen daha önce ölmüş olsa dahi evlatlık onun anne-babasına, kardeşlerine veya diğer akrabalarına kök yoluyla mirasçı olamaz.

      Evet. Altsoy rızasının alınmaması veya TMK m. 313'teki 5 yıllık bakım/birlikte yaşama şartlarının gerçeğe aykırı olması gibi esasa ilişkin noksanlıklarda, miras hakkı etkilenen ilgililer TMK m. 317–319 uyarınca öğrenmeden itibaren 1 yıl ve işlemden itibaren 5 yıl içinde Aile Mahkemesinde evlatlık ilişkisinin kaldırılmasını isteyebilirler.

      Hayır. TMK m. 313/1 gereğince evlat edinenin öz altsoyu varsa ergin bir kişinin evlat edinilebilmesi için altsoyunun açık muvafakati (rızası) zorunludur.

      Bu makale yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup hukuki danışmanlık niteliğinde değildir. Her somut olay kendine özgü koşullar içerdiğinden, bireysel hukuki değerlendirme için mutlaka bir avukata başvurulması tavsiye edilir.

      Av. Oğuzhan Çıngı
      Gayrimenkul ve kira hukuku, iş hukuku, miras, borçlar, icra-iflas, tüketici ve ceza hukuku uyuşmazlıklarında dava takibi ve önleyici danışmanlık yürütmektedir.
      1136 sayılı Avukatlık Kanunu ve TBB meslek kuralları çerçevesinde genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmış ve Işıkoğlu Partners Hukuk Bürosu tarafından incelenmiştir.
      İletişim
      Merkez Ofis
      Dragos Center Cevizli Mah. Bağdat Cad.
      Dragos Center No 15
      iletisim@isikoglupartners.com
      +90 531 869 3827

      Hukuki Danışmanlık için Randevu Alın

      Hukuki Hesaplama Araçları

      4857 sayılı İş Kanunu, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, 492 sayılı Harçlar Kanunu ve güncel AAÜT/Arabuluculuk tarifeleri çerçevesinde hazırlanan interaktif hukuki hesaplama araçları.

      Ana Sayfa › Hesaplama Araçları › Hesaplama
      Hukuki Hesaplama Aracı

      Hukuk Hukuki Kontrol: Işıkoğlu Partners Güncel Mevzuat: 2026 Yürürlük Parametreleri

      Diğer Hukuki Hesaplama Araçları

      International Legal Practice in Istanbul, Türkiye

      Işıkoğlu Partners advises foreign corporations, venture-backed technology companies, digital platforms and cross-border investors across corporate formation, M&A, CMB crypto/FinTech licensing, KVKK data protection, commercial debt recovery and international arbitration.

      Direct Counsel via WhatsApp (+90 531 869 3827) Email: iletisim@isikoglupartners.com
      Multilingual Legal Counsel & Sworn Interpreter Coordination (Notary · Title Deed · Trade Registry · Courts)
      Our Istanbul team provides direct English-speaking legal representation alongside accredited sworn interpreter coordination in Russian (Русский), Arabic (العربية), German (Deutsch), Persian, French and 12 additional languages for powers of attorney, real estate closings, company formation, banking/MASAK compliance and court proceedings.

      Core International Practice Areas

      Turkish Law Guides in English (46 Publications)

      Comprehensive statutory and case-law guides prepared by our Istanbul legal team for international investors, corporations and foreign nationals.

      English Legal Desk › Practice Area
      International Legal Practice

      Istanbul, Türkiye Turkish Practice Page: Faaliyet Alanları →
      Hukuki Geçerlilik & Uyum Testleri

      Tahliye taahhütnamesi geçerliliği, KVKK ve VERBİS kayıt yükümlülüğü, e-ticaret ETBİS/İYS uyumu, işçi haklı fesih şartları, şirket ortaklık sözleşmesi ve yabancı yatırımcı uygunluk kriterlerini ilgili kanun maddelerine göre adım adım kontrol edin.

      Uyum Testi

      Hukuk Hukuki İnceleme: Işıkoğlu Partners

      Diğer Hukuki Uyum & Geçerlilik Testleri

      Hukuk & Ticaret Terimleri Sözlüğü (A–Z)

      Türk hukuku, ticari sözleşmeler, icra-iflas, gayrimenkul, miras, iş hukuku, girişim sermayesi ve teknoloji hukukunda en sık karşılaşılan kavramların kanun dayanaklı tanımları ve uygulama rehberleri.

      Ana Sayfa › Hukuk Sözlüğü › Hukuk Terimi
      Hukuk Terimi
      Hukuk Kanuni Dayanak: - İnceleyen: Işıkoğlu Partners
      KISA HUKUKİ TANIM ÖZETİ

      Aynı Alandaki Diğer Hukuk Terimleri

      Yüksek Mahkeme & Kurul Emsal Karar İncelemeleri

      Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kurulları, Hukuk ve Ceza Daireleri, Danıştay, Anayasa Mahkemesi, Kişisel Verileri Koruma Kurulu ve Rekabet Kurulunun iş dünyasını ve bireyleri doğrudan ilgilendiren yerleşik içtihat ilkeleri.

      Emsal Karar İncelemesi
      Hukuk Merci: Yüksek Mahkeme Künye: İçtihat Analiz: Işıkoğlu Partners
      YERLEŞİK HUKUKİ İLKE ÖZETİ

      ISTANBUL · TÜRKİYE
      International Legal Practice

      WhatsApp (+90 531 869 3827) iletisim@isikoglupartners.com

      Legal Guide

      WhatsApp'tan Sorun