Özet
Türkiye'de faaliyet gösteren çok uluslu şirketler, yabancı sermayeli yatırımlar, Ar-Ge merkezleri ve ihracatçı sanayi kuruluşları için yabancı uyruklu üst düzey yöneticilerin ve teknik uzman personelin istihdamı kritik önem taşır. 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu ve Uluslararası İşgücü Kanunu Uygulama Yönetmeliği çerçevesinde yürütülen çalışma izni başvurularında, 1 Ekim 2024'te güncellenen Çalışma İzni Değerlendirme Kriterleri ile getirilen yeni sermaye, ciro, 5 Türk istihdamı muafiyetleri ve mesleki ücret katları belirleyici olmaktadır. Çalışma izni başvurusunun reddi veya iptali işlemine karşı 30 gün içinde Bakanlığa itiraz ve akabinde İdare Mahkemesinde iptal davası açılırken; 6735 SK m. 23 uyarınca kesilen izinsiz yabancı çalıştırma idari para cezalarına karşı ise tebliğden itibaren 15 gün içinde Sulh Ceza Hakimliğine başvurulması gerekmektedir.
Bu makale son olarak 13 Kasım 2026 tarihinde güncellenmiştir. İçerik bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş yerine geçmez.
I. Giriş — Küresel Yetenek İstihdamı ve 6735 Sayılı Kanun Denetimi
Yabancı sermayeli yatırımların Türkiye operasyonlarını yönetmek üzere atanan genel müdürler, Ar-Ge ve yazılım mühendisleri, makine montaj uzmanları ve uluslararası finans/satış direktörleri için yasal çalışma izni alınması yalnızca bir insan kaynakları formalitesi değil, şirketin yönetim yetkisi ve vergi/SGK uyumu açısından vazgeçilmez bir kamu düzeni şartıdır. 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu m. 6 uyarınca, kanunlarda düzenlenen istisnalar saklı kalmak üzere çalışma izni olmaksızın bir yabancının Türkiye'de bağımlı ya da bağımsız çalışması ve çalıştırılması kesin olarak yasaktır.
Son dönemde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı (Uluslararası İşgücü Genel Müdürlüğü), hem e-İzin başvuru kriterlerini yenilemiş hem de Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ve Göç İdaresi Başkanlığı ile çapraz veri denetimlerini sıkılaştırmıştır. İş Hukuku, İdare Hukuku ve Şirketler Hukuku kesişiminde yer alan bu süreçte; yanlış meslek kodu seçimi, şirket ortağı muafiyetlerinin yanlış yorumlanması veya kısa süreli teknik destek ziyaretlerinde muafiyet bildirimi yapılmaması, şirketleri yüksek idari para cezalarıyla ve kilit yöneticilerin sınır dışı edilme (tahdit kodu) riskiyle karşı karşıya bırakmaktadır.
II. Çalışma İzni Türleri, İstisnai Çalışma İzni (m. 16) ve Şirket Ortağı Muafiyetleri
6735 sayılı Kanun m. 10 ve m. 16 kapsamında yabancı uzman personel ve yöneticiler için başvurulan başlıca izin ve muafiyet rejimleri şunlardır: Bu konuda ayrıntılı bilgi için Üst Düzey Beyaz Yaka İş Sözleşmelerinde Yıllık 270 Saat Fazla Mesainin Ücrete Dahil Olması Klozunun Geçerliliği başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu m. 10/1 ve m. 16/1:
"(m. 10/1) Başvurunun olumlu değerlendirilmesi hâlinde yabancıya, iş veya hizmet sözleşmesinin süresini aşmamak koşuluyla, gerçek veya tüzel kişiye ya da kamu kurum ve kuruluşuna ait belirli bir işyerinde... çalışmak üzere ilk başvuruda en çok bir yıl geçerli çalışma izni verilir.
(m. 16/1) Bakanlıkça belirlenen uluslararası işgücü politikasına uygun olarak; eğitim düzeyi, ücreti, mesleki deneyimi, bilim ve teknolojiye katkısı ve benzeri özellikleri itibarıyla nitelikli işgücü olarak değerlendirilen... yabancılara istisnai olarak çalışma izni verilebilir."
- Süreli, Süresiz ve Turkuaz Kart: Süreli çalışma izni ilk yıl 1 yıl, aynı işverende ilk uzatmada en fazla 2 yıl, sonraki uzatmalarda 3 yıla kadar verilir. Türkiye'de uzun dönem ikamet izni veya en az 8 yıl kanuni çalışma izni olan yabancılar süresiz çalışma iznine; yüksek nitelikli yatırımcı, bilim insanı ve Ar-Ge uzmanları ise süresiz çalışma ve aile ikamet hakkı tanıyan Turkuaz Kart programına başvurabilir.
- Şirket Ortaklarının Durumu (6735 SK m. 13/6 ve Yönetmelik m. 48): Uygulamada sıkça karıştırılan konu yabancı şirket ortaklarıdır. Anonim şirketlerin Türkiye'de ikamet etmeyen yönetim kurulu üyeleri ile diğer şirketlerin (örneğin limited şirketlerin) müdür/yönetici sıfatı taşımayan diğer ortakları çalışma izni muafiyeti kapsamındadır (ancak bildirim şartları ve 90 günlük sınırlar takip edilmelidir). Buna karşılık limited şirket müdürü olan yabancı ortaklar ile Türkiye'de ikamet eden A.Ş. yönetim kurulu üyesi ortaklar mutlaka çalışma izni almak zorundadır!
- Kısa Süreli Montaj, Bakım ve Eğitim Muafiyeti: Yurt dışından ithal edilen fabrika makinesinin kurulumu, bakımı, onarımı veya operatör eğitimi için gelen yabancı teknik uzmanlar belirli gün sınırları (yılda toplam 3 ayı geçmemek üzere) içinde çalışma izni muafiyeti başvurusunu e-Muafiyet sistemi üzerinden alarak vize/ikamet kurallarına uygun şekilde yasal olarak görev yapabilir; bildirim yapılmaksızın fabrikada fiilen çalışmaları izinsiz çalıştırma sayılır!
III. Güncel Değerlendirme Kriterleri: 5 Türk İstihdamı, Sermaye/Ciro ve Ücret Katları
Yabancı çalışanın Türkiye'deki şirket adına izin alabilmesi için şirketin ve personelin Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından belirlenen Çalışma İzni Değerlendirme Kriterlerini (1 Ekim 2024 tarihinde kapsamlı biçimde güncellenerek mali, sektörel ve istihdam eşikleri yeniden düzenlenen yeni kriterler) karşılaması zorunludur:
- 5 Türk Vatandaşı İstihdamı Kuralı ve Muafiyetler: Klasik kural uyarınca çalışma izni talep edilen her bir yabancı için işyerinde en az 5 Türk vatandaşının sigortalı olarak çalışıyor olması gerekir. Ancak yeni kriterlerde yüksek net satış/ihracat hacmine sahip işletmeler, bilişim ve ileri teknoloji şirketleri, Ar-Ge ve tasarım merkezleri ile nitelikli yabancı yatırımların ilk yıl başvurularında (ve belirli ciro eşiğini aşan şirketlerde belirli sayıda kilit yabancı personel için) 5 Türk vatandaşı istihdamı şartından esneklik veya muafiyet tanınmaktadır.
- Mali Yeterlilik (Ödenmiş Sermaye, Net Satış ve İhracat) Kriteri: Yeni kriterler şirketin gerçek ve aktif bir ticari yapı olduğunu doğrulamak için ödenmiş sermaye (örneğin yeni kuruluşlar veya mevcut şirketler için yükseltilen ödenmiş sermaye alt sınırı), bir önceki yıl net satış tutarı veya ihracat hacmi gibi objektif finansal eşikleri esas almaktadır.
- Meslek Koduna Göre Asgari Ücret Katları: Bakanlık, yerli işgücü piyasasını korumak ve düşük ücretle vasıflı kadro ikamesini önlemek için yabancıya ödenecek brüt ücretin, yürürlükteki brüt asgari ücretin belirli katlarından az olmamasını şart koşar: Üst düzey yöneticiler ve pilotlar için en yüksek kat (5 katı düzeyinde), birim/şube müdürleri ile mühendis ve mimarlar için orta-üst kat (3 ila 4 katı bandı), uzmanlık gerektiren diğer meslekler için ise tanımlanan katlar esas alınır.
| İşlem / Yaptırım Türü | Yasal Dayanak | İtiraz / Dava Süresi | Görevli Yargı / Başvuru Mercii |
|---|---|---|---|
| Çalışma İzni Başvurusunun Reddi veya İptali | 6735 SK m. 9, m. 15, m. 21 | Reddin/iptalin tebliğinden itibaren 30 gün idari itiraz; ardından 60 gün iptal davası. | Önce Bakanlık (e-İzin İtiraz); ret üzerine yetkili İdare Mahkemesi. |
| İzinsiz Yabancı Çalıştırma İdari Para Cezası | 6735 SK m. 23/5 (a) ve (b), 5326 SK m. 27 | Ceza kararının tebliğinden itibaren 15 gün (hak düşürücü süre). | Sulh Ceza Hakimliği (İdari yargıda açılırsa görevden reddedilir!). |
| Sınır Dışı (Deport) ve Tahdit Kodu İşlemi | 6458 SK m. 54/1-ğ, m. 53/3 | Sınır dışı kararının tebliğinden itibaren 7 gün (kesin ve kısa süre!). | İdare Mahkemesi (7 günlük sürede açılan dava sınır dışını kendiliğinden durdurur). |
IV. Çalışma İzni Reddi ve İptaline Karşı 30 Günlük İdari İtiraz ve İptal Davası
Çalışma izni veya uzatma başvurusu Bakanlıkça reddedilen ya da mevcut çalışma izni iptal edilen işveren veya bağımsız çalışan yabancı, 6735 SK m. 21 uyarınca kararın tebliğinden itibaren 30 gün içinde e-İzin sistemi üzerinden Bakanlığa gerekçeli itirazda bulunabilir. İtiraz dilekçesine; eksik görülen SGK dökümleri, bilanço/ihracat beyannameleri, diploma denklik/tercüme belgeleri veya işin "istisnai nitelikli uzmanlık" gerektirdiğine dair sözleşme ve özgeçmiş kanıtları eklenmelidir. Bu konuda ayrıntılı bilgi için Genel Müdür, CEO ve Üst Düzey Yöneticilerin İşe İade ve Fazla Mesai Davaları: "İşveren Vekili" Kriteri ve Kendi Mesaisini Belirleme Kuralı başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
Bakanlığın itirazı reddetmesi halinde, ret işleminin tebliğinden itibaren 60 gün içinde yetkili İdare Mahkemesinde (genellikle işlemi tesis eden Bakanlığın bulunduğu Ankara İdare Mahkemelerinde) iptal ve yürütmenin durdurulması davası açılır. Burada önemli bir usul ayrıntısı şudur: İsteğe bağlı 30 günlük Bakanlık itirazının ardından 60 günlük idari dava süresi işlemeye devam eder veya ilk ret kararından itibaren doğrudan 60 gün içinde dava açılabilir; ancak Bakanlığa yapılan zorunlu/kanuni itiraz yolunun tüketilmesi Danıştay tarafından sıkı incelendiğinden öncelikle 30 günlük sistem itirazının eksiksiz belgelerle yapılması stratejik önem taşır.
V. İzinsiz Çalıştırma İdari Para Cezaları (6735 SK m. 23) ve Sınır Dışı / Masraf Rücuu
SGK denetmenleri, iş müfettişleri veya kolluk kuvvetleri tarafından yapılan işyeri denetimlerinde çalışma izni olmaksızın çalıştığı tespit edilen her bir yabancı için hem işverene hem de yabancının kendisine 6735 sayılı Kanun m. 23 kapsamında her yıl yeniden değerleme oranıyla artırılan ağır idari para cezaları kesilir. Bu fiilin tekrarı halinde cezalar bir kat artırılarak uygulanır. Üstelik şirketler açısından mali risk sadece para cezasıyla sınırlı değildir:
- 6458 SK m. 54/1-ğ Sınır Dışı ve Tahdit Kodu: İzinsiz çalıştığı tespit edilen yabancı hakkında Valilik/İl Göç İdaresi tarafından derhal sınır dışı etme (deport) kararı ve Türkiye'ye giriş yasağı tahdit kodu tesis edilir. Kilit yabancı müdür veya teknik uzmanın sınır dışı edilmesi şirketin operasyonlarını kilitleyebilir; bu nedenle sınır dışı tebliğinden itibaren 7 gün içinde İdare Mahkemesinde iptal davası açılarak deport işleminin durdurulması zorunludur!
- Konaklama, Sağlık ve Dönüş Masraflarının İşverenden Tahsili (m. 23/9): İzinsiz çalışan yabancının ve varsa eş ve çocuklarının Geri Gönderme Merkezi konaklama giderleri, ülkelerine dönüş seyahat masrafları ve gerektiğinde sağlık harcamaları doğrudan işverenden 6183 sayılı Kanun hükümleri uyarınca tahsil edilir.
- Hukuka Aykırı Denetim Tutanaklarına Karşı Savunma: İşyerinde yalnızca ticari toplantıya katılan yabancı grup şirketi yöneticisinin, bir makine tedarikçi temsilcisinin veya müşterinin "fiilen iş gördüğü / çalıştığı" varsayımıyla tutulan hatalı tutanaklarda; kişinin yurt dışı bordrosu, giriş-çıkış tarihleri, şirkette fiili iş/ücret ilişkisi bulunmadığı ve yalnızca iş ziyareti veya kısa süreli teknik toplantı kapsamında bulunduğu kanıtlanarak ceza iptal ettirilebilir.
VI. İkili Yargı Yolu Ayrımı: İdari Para Cezalarına 15 Gün İçinde Sulh Ceza Hakimliği İtirazı
Uygulamada avukatların ve muhasebe birimlerinin en sık yaptığı öldürücü usul hatası, izinsiz yabancı işçi çalıştırma cezasına karşı İdare Mahkemesinde 60 günlük sürede dava açmaya kalkmaktır. Oysa 6735 sayılı Kanun m. 23/10 ve 5326 sayılı Kabahatler Kanunu m. 27 uyarınca, Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü (İŞKUR) tarafından verilen 6735 SK idari para cezaları idari yargının değil adli yargıdaki Sulh Ceza Hakimliğinin görev alanına girer ve itiraz süresi yalnızca 15 gündür! 60 günlük idari dava süresi beklendiği anda 15 günlük itiraz süresi kesinleşerek düşer ve şirketin itiraz hakkı tamamen yanar. Bu nedenle cezanın tebliğ edildiği gün derhal Sulh Ceza Hakimliğine başvurulmalıdır.
VII. Danıştay 10. Dairesi ve Bölge İdare Mahkemelerinin Yerleşik İçtihat İlkeleri
Çalışma izni reddi/iptali ve idari yaptırımlara ilişkin yüksek yargı organlarının yerleşik yaklaşımı şu ilkelerde somutlaşmıştır:
Danıştay 10. Dairesi ve Bölge İdare Mahkemeleri, Yerleşik İçtihat İlkesi (Takdir Yetkisinin Sınırı ve Ölçülülük):
"6735 sayılı Kanun kapsamında Bakanlığa tanınan uluslararası işgücü politikasına göre çalışma izni değerlendirme yetkisi sınırsız ve keyfi değildir. Başvurucu şirketin tüm mali, istihdam ve ücret kriterlerini sağlamasına, yabancı personelin teknik uzmanlığının belgelenmesine rağmen somut, denetlenebilir bir gerekçe ortaya konulmadan soyut ifadelerle izin talebinin reddedilmesi hukuka aykırıdır."
Danıştay 10. Dairesi, Yerleşik İçtihat İlkesi (Kısıtlayıcı Kriterler ve İdari İstikrar):
"Çalışma izni uzatma başvurularında yabancı çalışanın ilk izni aldığı dönemdeki mevzuat gereklerini yerine getirip yasal olarak SGK primlerinin ödendiği ve vergi yükümlülüklerinin ifa edildiği durumlarda, sonradan oluşan küçük veya giderilebilir teknik eksiklikler sebebiyle bildirimsiz ve süresiz biçimde çalışma izninin iptal edilmesi ölçülülük ilkesine aykırı düşer."
Kabahatler Hukuku ve Sulh Ceza Uygulaması İlkesi (İzinsiz Çalışma Tespiti):
"6735 SK m. 23 uyarınca izinsiz yabancı çalıştırma cezası uygulanabilmesi için yabancının işyerinde fiilen bağımlı bir iş ilişkisi içinde çalıştığının, yalnızca şüphe veya varsayımla değil somut delillerle (ücret ödemesi, iş organizasyonuna dahil olma, süreklilik arz eden görev icrası) tespit edilmesi zorunludur; grup şirketi denetimi veya kısa süreli ticari görüşme amacıyla işyerinde bulunma izinsiz çalışma sayılmaz."
VIII. Pratik Uygulama: 6735 SK m. 23 İzinsiz Çalıştırma Para Cezasına İtiraz Dilekçesi Taslağı
İşyerinde ticari toplantı veya kurumsal denetim amacıyla bulunan yurt dışı ana şirket temsilcisinin "izinsiz çalıştığı" gerekçesiyle kesilen idari para cezasına karşı 15 gün içinde Sulh Ceza Hakimliğine sunulacak itiraz dilekçesi taslağı aşağıdadır:
İTİRAZ DİLEKÇESİ TASLAĞI — BİLGİLENDİRME VE İNCELEME AMAÇLIDIR
NÖBETÇİ SULH CEZA HAKİMLİĞİ'NE
(6735 Sayılı Kanun m. 23 ve 5326 Sayılı Kabahatler Kanunu m. 27 Uyarınca İdari Para Cezasına İtiraz Dilekçesidir)
| İTİRAZ EDEN | : [Şirket Unvanı A.Ş., MERSİS No, Vergi Dairesi/No, Adres] |
| VEKİLİ | : Av. [Adı Soyadı, Baro Sicil No, Adres] |
| KARŞI TARAF | : T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı — [İl] Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü (İŞKUR) |
| TEBLİĞ TARİHİ | : ../../2026 (15 Günlük Yasal Süre İçindedir) |
| KONU | : İtiraz eden şirkete ../../2026 tarih ve [Sayı] sayılı idari yaptırım kararı ile 6735 sayılı Kanun m. 23 uyarınca uygulanan [Tutar] TL tutarındaki "çalışma izni bulunmayan yabancıyı çalıştırma" idari para cezasının hukuka ve maddi gerçeğe aykırılığı nedeniyle İPTALİ talebidir. |
AÇIKLAMALAR :
1. Maddi Olay ve Hatalı Denetim Tutanağı: İtiraz eden müvekkil şirketin üretim tesisinde ../../2026 tarihinde yapılan denetim sırasında, şirketin yurt dışındaki ana ortağı [Yabancı Şirket Unvanı] bünyesinde çalışan [Ülke] vatandaşı [Adı Soyadı] yönetim kurulu toplantısına ve kalite incelemesine iştirak etmekteyken denetim memurlarınca işçi olarak çalıştığı varsayılarak tutanak tutulmuştur (Ek-1: İdari Yaptırım Kararı ve Denetim Tutanağı).
2. Bağımlı Çalışma ve Ücret İlişkisinin Bulunmaması: Kabahatler Kanunu ve 6735 sayılı Kanun uyarınca idari para cezası uygulanabilmesi için yabancının Türkiye'deki işyerinde fiilen iş görme edimi altına girmesi ve çalışma ilişkisi kurulması gerekir. İlgili kişi 2 gün önce ticari vize ile Türkiye'ye giriş yapmış olup dönüş uçak bileti ve otel rezervasyonu yalnızca 3 günlük iş ziyareti kapsamındadır; müvekkil şirketten hiçbir ücret, huzur hakkı veya menfaat almamakta ve yurt dışı ana şirketin bordrolu çalışanı olarak ticari görüşme amacıyla tesiste bulunmaktadır (Ek-2: Pasaport Giriş Kaydı, Dönüş Bileti, Yurt Dışı Bordro ve Toplantı Davet Yazısı).
3. Kaldı Ki Yabancı Ortağa / Ziyaretçiye İlişkin Muafiyet ve Şüphe İlkesi: Cezalandırma hukukunda varsayım üzerinden yaptırım uygulanamaz. İdari yaptırım tutanağında şahsın herhangi bir tezgah, bilgisayar veya üretim faaliyetinde aktif çalıştığına dair somut delil ortaya konulmamıştır.
SONUÇ VE İSTEM :
Yukarıda arz edilen nedenlerle; 5326 sayılı Kanun m. 27 uyarınca süresinde yapılan itirazımızın KABULÜ ile [İl] Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü'nün ../../2026 tarih ve [Sayı] sayılı [Tutar] TL tutarındaki idari para cezası kararının İPTALİNE ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep ederiz.
İtiraz Eden Vekili
Av. [Adı Soyadı]
İmza
IX. Yabancı Personel İstihdam Eden Şirketler İçin Uyum Kontrol Listesi
Çalışma izni retleri ve 6735 SK m. 23 idari cezalarından korunmak için İK ve hukuk departmanlarının izlemesi gereken temel adımlar şunlardır:
- Sektörel Değerlendirme Kriteri Ön Kontrolü: Başvuru öncesi şirketin ödenmiş sermayesi, son yıl cirosu/ihracatı ve Türk çalışan SGK sayısı e-İzin kriterleriyle eşleştirilmelidir.
- Unvan ve Ücret Katsayısı Uyumu: Sözleşmedeki brüt ücret, seçilen SGK meslek kodunun gerektirdiği asgari ücret katının (yönetici, mühendis, uzman) kesinlikle altında bırakılmamalıdır.
- Uzatma Başvurularında 60 Gün Öncelik Takvimi: Süreli çalışma izni bitmeden önceki son 60 gün içinde (süre dolmadan) mutlaka uzatma başvurusu yapılmalıdır; izin bittikten sonra yapılan başvurular ilk başvuru sayılır.
- Kısa Süreli Montaj/Eğitimlerde e-Muafiyet: Yurt dışından gelen teknik servis veya yönetici ekiplerinin çalışma muafiyeti kapsamına girip girmediği giriş öncesi kontrol edilip gerekirse e-Muafiyet alınmalıdır.
- Ret ve Cezada Yargı Mercii Ayrımı: İzin reddi/iptalinde 30 gün içinde Bakanlık itirazı ve 60 gün içinde İdare Mahkemesi; m. 23 para cezasında ise tebliğden itibaren 15 gün içinde Sulh Ceza Hakimliği yolu kullanılmalıdır.
X. Sonuç
6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu, nitelikli yabancı yönetici ve uzman istihdamını kolaylaştıran istisnai mekanizmalar sunarken, kriterlere aykırı başvurulara ve izinsiz çalışmaya karşı çok sert mali ve göç hukuku yaptırımları öngörmektedir:
- Güncel Değerlendirme Kriterleri Esastır: Şirketin sermaye/ciro ölçeği, 5 Türk istihdamı muafiyetleri ve mesleki ücret katları başvuru öncesinde eksiksiz doğrulanmalıdır.
- Yargı Yolları Karıştırılmamalıdır: İzin ret/iptali 30 günlük Bakanlık itirazı sonrası İdare Mahkemesinde, para cezası itirazı 15 gün içinde Sulh Ceza Hakimliğinde, olası sınır dışı kararı ise 7 gün içinde İdare Mahkemesinde görülür.
Bu makale yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup hukuki danışmanlık niteliğinde değildir. Somut hukuki sorunlarda uzman bir avukata danışılması tavsiye edilir. Makalede yer alan bilgiler, yayın tarihi itibarıyla yürürlükteki mevzuata dayanmakta olup, mevzuat değişiklikleri nedeniyle güncelliğini yitirebilir.
Kaynaklar ve Referanslar
- 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu (m. 6, 10, 13, 16, 21, 23)
- 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (m. 53, 54)
- 5326 sayılı Kabahatler Kanunu (m. 27 İtiraz Yolu)
- T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Uluslararası İşgücü Genel Müdürlüğü — Çalışma İzni Değerlendirme Kriterleri
Bu makale 2026-11-13 tarihinde güncellenmiştir. İçerik bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez.
İlgili Makaleler
-
Doğum İzni ve Analık Hakları 2026
4857 sayılı İş Kanunu m.74 kapsamında doğum izni kaç gün 2026 hakları, analık izni süresi, süt izni, ücretsiz izin,... -
Uzaktan Çalışma Hukuki Haklar ve Yükümlülükler
4857 sayılı İş Kanunu m.14 ve Uzaktan Çalışma Yönetmeliği kapsamında uzaktan çalışma koşulları, evden çalışma hakları,... -
Uzaktan Çalışma: İş Hukuku Düzenlemeleri
4857 sayılı İş Kanunu m.14 ve Uzaktan Çalışma Yönetmeliği kapsamında uzaktan çalışma iş hukuku hakları, sözleşme... -
SGK Hizmet Tespit Davası ve Sigortasız Çalışma
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu m.86 uyarınca hizmet tespit davası şartları, sigortasız... -
Asıl İşveren – Alt İşveren (Taşeron) İlişkisinde Muvazaa Denetimi, İş Müfettişi Raporuna 30 İş Gününde İtiraz ve Müteselsil Sorumluluk
4857 sayılı İş Kanunu m. 2/6-7 ve m. 3 ile Alt İşverenlik Yönetmeliği kapsamında asıl işveren-alt işveren ilişkisinde...
Uygulamada Kritik Sorular ve Yanıtları
Kural olarak her yabancı için 5 Türk istihdamı aransa da, 1 Ekim 2024'te güncellenen Çalışma İzni Değerlendirme Kriterleri kapsamında belirli ciro/net satış veya ihracat eşiğini aşan şirketler, Ar-Ge/tasarım merkezleri ile ileri teknoloji ve bilişim alanındaki nitelikli uzmanlar için 5 Türk vatandaşı istihdamı muafiyeti ve istisnaları uygulanmaktadır.
6735 SK m. 13/6 ve Yönetmelik m. 48 uyarınca anonim şirketlerin Türkiye'de ikamet etmeyen yönetim kurulu üyeleri ile limited şirketlerin müdür sıfatı taşımayan ortakları çalışma izninden muaftır. Ancak limited şirket müdürü olan yabancı ortaklar ile Türkiye'de ikamet eden A.Ş. yönetim kurulu üyelerinin çalışma izni alması zorunludur.
6735 sayılı Kanun m. 21 uyarınca ret veya iptal kararının tebliğinden itibaren 30 gün içinde e-İzin sistemi üzerinden Bakanlığa gerekçeli itiraz edilebilir. İtirazın reddedilmesi halinde ise tebliğden itibaren 60 gün içinde İdare Mahkemesinde iptal ve yürütmenin durdurulması davası açılabilir.
6735 SK m. 23 uyarınca verilen idari para cezalarına karşı İdare Mahkemesine değil, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu m. 27 gereğince tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde cezanın kesildiği yer Sulh Ceza Hakimliğine itiraz edilmelidir.
Evet, 6458 sayılı Kanun m. 54/1-ğ gereğince çalışma izni olmadan çalıştığı tespit edilen yabancılar hakkında sınır dışı kararı ve giriş yasağı kodu uygulanabilir; ayrıca konaklama ve dönüş masrafları işverenden tahsil edilir. Sınır dışı kararına karşı tebliğden itibaren 7 gün içinde İdare Mahkemesinde dava açılması gerekir.
Hayır. Çalışma izni başvurusu yapılmış olması tek başına çalışma hakkı vermez; Bakanlık tarafından izin onaylanıp SGK işe giriş bildirimi yapılmadan yabancının fiilen çalıştırılması 6735 SK m. 23 kapsamında izinsiz çalıştırma sayılır.
Bu makale yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup hukuki danışmanlık niteliğinde değildir. Somut hukuki sorunlarda uzman bir avukata danışılması tavsiye edilir.







