Özet
3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 11 ve 12. maddeleri uyarınca 30 günlük askı ilanında Kadastro Mahkemesinde açılan kadastro tespitine itiraz davaları ile tespitin kesinleşmesinden sonra Asliye Hukuk Mahkemesinde işleyen 10 yıllık hak düşürücü süre ve istisnaları; 6831 sayılı Orman Kanunu m. 2/B ile orman sınırı dışına çıkarılan 2B arazilerinde kullanıcı şerhi, 6292 sayılı Kanun kapsamında doğrudan satış başvurusu ve hak sahipliği uyuşmazlıkları; 4721 sayılı TMK m. 713 ve 3402 SK m. 14 çerçevesinde tapusuz taşınmazların 20 yıllık zilyetlikle iktisabı, sulu/kuru toprak 40-100 dönüm sınırları, hava fotoğrafı incelemeleri ve Anayasa Mahkemesi'nin TMK m. 713/2 '20 yıl önce ölmüş' ibaresini iptal eden kararı — kapsamlı hukuki inceleme.
Bu makale son olarak 13 Kasım 2026 tarihinde güncellenmiştir. İçerik bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş yerine geçmez.
I. Giriş — Kadastro Mülkiyet Rejimi, Orman Sınırları ve Zilyetlik Uyuşmazlıkları
Türkiye'de taşınmaz mülkiyet kayıtlarının omurgasını oluşturan kadastro çalışmaları, 3402 sayılı Kadastro Kanunu hükümleri uyarınca arazilerin hukuki ve geometrik sınırlarını belirleyerek tapu siciline bağlamaktadır. Ancak kırsal ve orman sınırlarına komşu alanlarda yürütülen ilk tesis kadastrosu, 2B orman kadastrosu veya sayısallaştırma/yenileme kadastrosu sırasında; mirasçılardan birinin tüm araziyi yalnızca kendi adına yazdırması, tapulu arazinin kadastro harici veya Hazine adına tescil edilmesi, 2B parsellerinde fiili kullanıcının (zilyedin) veya üzerindeki yapının (muhdesatın) tutanağa yanlış geçirilmesi gibi çok ağır mülkiyet hak kayıpları yaşanabilmektedir.
Bu uyuşmazlıklar, Gayrimenkul Hukuku, Medeni Hukuk ve kamu mülkiyeti/orman tahdidi yönüyle İdare Hukuku alanlarının teknik kurallarına tabidir. Özellikle kadastrodaki 30 günlük ve 10 yıllık hak düşürücü süreler ile Anayasa Mahkemesi'nin zilyetlikle iktisap kurallarını kökten değiştiren iptal kararı bilinmeden açılan davalar usulden reddedilmektedir.
II. 30 Günlük Askı İlanına İtiraz (3402 SK m. 11) ve 10 Yıllık Hak Düşürücü Süre (m. 12/3)
Kadastro müdürlüğünce düzenlenen kadastro tutanaklarına ve sınır krokilerine göre oluşan tespitler, 3402 sayılı Kanun m. 11 uyarınca kadastro müdürlüğünde ve ilgili mahalle/köy muhtarlığında 30 gün süreyle askı ilanına çıkarılır. Bu 30 günlük süre içinde itiraz eden hak sahibi veya Hazine, Kadastro Mahkemesinde tespitin iptali davası açar (dava açılınca tutanak kesinleşmez). Süre içinde dava açılmazsa tutanak askı süresinin bittiği gün kesinleşir ve tapu kütüğüne tescil edilir. Bu konuda ayrıntılı bilgi için Taşınmazlarda İntifa Hakkının Tesisi, Devri, Haczi ve İntifa Hakkının Sona Ermesi Davaları (TMK m. 794–822) başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
3402 sayılı Kadastro Kanunu m. 12/3:
"Bu tutanaklarda belirtilen haklara, sınırlandırma ve tespitlere ait tutanakların kesinleştiği tarihten itibaren on yıl geçtikten sonra, kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanılarak itiraz olunamaz ve dava açılamaz."
Kesinleşmeden sonraki rejim son derece serttir:
- Görevli Mahkeme Değişir: 30 günlük askı süresi geçip tapu oluştuktan sonra artık Kadastro Mahkemesi görevsizdir; dava taşınmazın bulunduğu yer Asliye Hukuk Mahkemesinde açılır.
- 10 Yıllık Hak Düşürücü Süre (Re'sen Gözetilir): Davacı, "bu tarla benim dedemden kalmaydı, kadastroda amcam tek başına üzerine yazdırmış" gibi kadastro öncesindeki bir zilyetlik, harici satış veya miras hakkına dayanıyorsa, tutanağın kesinleştiği günden itibaren 10 yıl içinde dava açmak zorundadır. Davalı itiraz etmese bile hakim 10 yıllık süreyi re'sen araştırıp davayı reddeder!
- Tapu Kaydına Dayanan Kişi Bakımından Önemli Fark: Eğer kadastrodan önce geçerli bir tapunuz varken o yer kadastroda yanlışlıkla başkası veya Hazine adına tespit edilmişse dahi 3402 SK m. 12/3'teki 10 yıllık hak düşürücü süre kural olarak işler (kamu malı/çift tapu istisnaları hariç).
III. 10 Yıllık Hak Düşürücü Sürenin İstisnaları: Çift Tapu, Kamu Malları ve Sonradan Doğan Sebepler
10 yıllık hak düşürücü sürenin mutlak göründüğü hallerde dahi Yargıtay içtihatları ve kanunun yapısı gereği çok önemli dört istisna bulunmaktadır; doğru stratejiyle bu istisnalar üzerinden tapu iptal davası kazanılabilmektedir: Bu konuda ayrıntılı bilgi için Tapuya Şerh Edilen Alım (İştira), Geri Alım (Vefa) ve Sözleşmesel Önalım Hakkı Davaları (TMK m. 735–736) başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
- Kadastro Sonrası Doğan Sebepler: Murisin kadastro kesinleştikten sonra ölmesi üzerine açılan muris muvazaası veya kadastro sonrası yapılan inançlı işlem / satış vaadi / vekaletin kötüye kullanılması davaları kadastro öncesi sebep olmadığından 10 yıllık hak düşürücü süreye tabi değildir!
- Çift Tapu (Mükerrer Kayıt) ve İkinci Kadastro Hali: Daha önce kadastrosu yapılarak tapuya bağlanmış bir taşınmazın sehven ikinci kez kadastroya tabi tutulması (3402 SK m. 22/1) halinde ikinci kadastro yok hükmünde olduğundan 10 yıllık hak düşürücü süre işlemez; önceki geçerli tapu maliki her zaman ikinci tapunun iptalini isteyebilir.
- Devletin Hüküm ve Tasarrufu Altındaki Yerler / Orman / Mera / Kıyı: Anayasa'nın 169. maddesi gereği ormanlar, meralar ve kıyılar özel mülkiyete konu olamadığından, Hazine veya Orman İdaresi tarafından bu nitelikteki yerlerin özel kişi adına olan tapusunun iptali için açılan davalarda 10 yıllık süre uygulanmaz (orman tahdidi kesinleşmişse tahdit iptali şartları saklıdır).
- Kamu Kurumları Arasındaki Sınır ve Paylaşım İstisnası: Özel kişi değil kamu malları veya kamu hizmetine tahsisli alanlar yönünden 3402 SK m. 12/3 hükmünün uygulanmayacağı haller özel olarak korunmuştur.
IV. 2B Orman Arazileri (6831 SK m. 2/B ve 6292 SK): Kullanıcı Şerhi, Satış ve Kadastro (Ek m. 4)
6831 sayılı Orman Kanunu'nun 2/B maddesi, bilim ve fen bakımından orman niteliğini 31.12.1981 tarihinden önce tamamen kaybetmiş ve tarım veya yerleşim alanına dönüşmüş yerlerin orman sınırları dışına çıkarılarak Hazine adına tescil edilmesini düzenler. Bu yerler uygulamada "2B arazisi" olarak anılır. 2B arazilerinin kadastrosu ise 3402 sayılı Kanun'un Ek 4. maddesi uyarınca yapılır ve tapunun beyanlar hanesine parselin fiili kullanıcısının adı ile üzerindeki muhdesatın (ev, ahır, meyve ağacı vb.) kime ait olduğu yazılır.
6292 sayılı Orman Köylülerinin Kalkınmalarının Desteklenmesi ve Hazineye Ait Tarım Arazilerinin Değerlendirilmesi Hakkında Kanun uyarınca bu beyanlar hanesinde "kullanıcı" veya "muhdesat sahibi" olarak görünen kişilere (veya bunların kanuni/akdi haleflerine), arazinin rayiç bedelinin belirli bir yüzdesi üzerinden doğrudan Hazine'den satın alma (tapusunu alma) hakkı tanınmıştır. 2B uygulamalarında en sık karşılaşılan iki dava türü vardır:
- Kullanıcı / Muhdesat Şerhinin Düzeltilmesi Davası: Ek 4 kadastrosunda taşınmazı fiilen kullanan gerçek zilyet yerine komşunun veya sadece bir mirasçının adı beyanlar hanesine yazılmışsa, Hazine ve lehine şerh yazılan kişi hasım gösterilerek Asliye Hukuk (veya askı süresindeyse Kadastro) Mahkemesinde "kullanıcı ve muhdesat şerhinin düzeltilmesi / tespiti" davası açılır. Not: 3402 SK Ek m. 4 uyarınca yapılan kullanım kadastrosu tutanakları da 30 günlük askı ilanına tabi olup kesinleşmesinden sonra yine 10 yıllık süre ve genel ispat kuralları gündeme gelir.
- 6292 Sayılı Kanun Kapsamında Hak Sahipliği ve İdari İşlemin İptali: Başvuru süresinin kaçırılması veya Milli Emlak / Çevre ve Şehircilik Müdürlüğünün 2B satış başvurusunu reddetmesi üzerine idari yargıda (İdare Mahkemesinde) 60 gün içinde iptal davası açılır; ayrıca satış bedeline (rayiç tespitine) karşı mevzuattaki itiraz mekanizmaları işletilir.
V. Kazandırıcı Zamanaşımıyla Mülkiyet Kazanımı (TMK m. 713) ve AYM'nin Kritik İptal Kararı
Tapu sicilinde hiç kaydı bulunmayan (tapusuz) bir taşınmazı yıllardır işleyip ekip biçen veya evini kuran kişi, olağanüstü kazandırıcı zamanaşımı (TMK m. 713) yoluyla adına tapu tescili davası açabilir:
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 713/1–2:
"(1) Tapu kütüğünde kayıtlı olmayan bir taşınmazı davasız ve aralıksız olarak yirmi yıl süreyle ve malik sıfatıyla zilyetliğinde bulunduran kişi, o taşınmazın tamamı, bir parçası veya bir payı üzerindeki mülkiyet hakkının tapu kütüğüne tesciline karar verilmesini isteyebilir.
(2) Aynı koşullar altında, maliki tapu kütüğünden anlaşılamayan veya yirmi yıl önce (hakkında gaiplik kararı verilmiş) bir kimse adına kayıtlı bulunan taşınmazın tamamının veya bölünmesinde sakınca olmayan bir parçasının zilyedi de, o taşınmazın tamamı, bir parçası veya bir payı üzerindeki mülkiyet hakkının tapu kütüğüne tesciline karar verilmesini isteyebilir."
| Kazanım / İtiraz Yolu | Dayanak Kanun | Görevli Mahkeme ve Hasım | Hak Düşürücü Süre / Zilyetlik Süresi |
|---|---|---|---|
| Askı İlanında Kadastro İtirazı | 3402 SK m. 11, m. 25 | Kadastro Mahkemesi (Lehine tespit yapılana) | Askı ilanından itibaren 30 günlük hak düşürücü süre |
| Kadastro Sonrası Tapu İptal | 3402 SK m. 12/3 | Asliye Hukuk Mahkemesi (Tapu malikine) | Kesinleşmeden itibaren 10 yıllık hak düşürücü süre |
| 2B Kullanıcı / Muhdesat Şerhi | 3402 SK Ek m. 4 ve 6292 SK | Kadastro (askıda) / Asliye Hukuk (Hazine + lehine şerh olana) | Askıda 30 gün; kesinleşmeden sonra 10 yıl / hak sahipliği şartları |
| Tapusuz Taşınmazda Zamanaşımı | TMK m. 713/1 ve 3402 SK m. 14 | Asliye Hukuk Mahkemesi (Hazine + ilgili kamu tüzel kişisine) | Dava tarihine kadar kesintisiz 20 yıl malik sıfatıyla zilyetlik |
VI. 3402 SK m. 14–17: 40/100 Dönüm Sınırı, İmar-İhya ve Eski Hava Fotoğrafı Analizi
Tapusuz bir taşınmazı 20 yıl boyunca malik sıfatıyla (ekerek, dikerek, etrafını çevirip sahiplenerek) kullandığını iddia eden davacının önündeki en ciddi iki teknik engel miktar sınırı ve memleket haritası/hava fotoğrafı incelemesidir:
- 40 Dönüm (Sulu) / 100 Dönüm (Kuru) Toprak Sınırı (3402 SK m. 14): Tapusuz taşınmazların belgesiz zilyetlikle iktisabında aynı çalışma alanı (köy/mahalle) sınırları içinde bir kişinin ve mirasçılarının kazanabileceği toplam arazi miktarı sulu toprakta 40 dönümü (40.000 m²), kuru toprakta ise 100 dönümü (100.000 m²) aşamaz. Mahkeme tapu ve kadastro müdürlüklerinden davacının ve kök mirasbırakanının aynı bölgede daha önce zilyetlikle ne kadar yer tescil ettirdiğini mutlaka araştırır.
- İmar ve İhya (3402 SK m. 17): Tarıma elverişli olmayan ham, taşlık veya çalılık bir arazinin büyük emek ve masrafla tarıma elverişli tarla/bahçe haline getirilip (imar ve ihya edilip) o tarihten itibaren 20 yıl boyunca kullanılması gerekir (ancak orman tahdit sınırı içi, mera, yaylak, kışlak ve devletin hüküm ve tasarrufu altındaki kayalık/kumsal yerler asla imar-ihya ve zilyetlikle kazanılamaz!).
- Hava Fotoğrafları ve Ziraat/Jeodezi Bilirkişileri: Tanıkların "burası 40 yıldır bizim" demesi tek başına mahkemeyi ikna etmeye yetmez! Mahkeme Harita Genel Müdürlüğü'nden dava tarihinden en az 20 yıl öncesine (örneğin 1955–2005 dönemine) ait stereoskopik hava fotoğraflarını ve memleket haritalarını getirtir. Uzman jeodezi/fotogrametri ve ziraat bilirkişileri hava fotoğrafları üzerinde arazi üzerinde tarımsal sürüm izi, sınır (hadd/çit) veya orman örtüsü olup olmadığını bilimsel olarak tespit eder. Ayrıca TMK m. 713/4 uyarınca yerel gazetede ve mahallinde 3 ay süreyle ilan yapılması zorunludur.
VII. 3402 SK m. 22/2-a Yenileme (Sayısallaştırma) Kadastrosu ve Yüzölçümü Farkı Davaları
Eski tarihli klasik kadastro paftalarının teknik olarak yetersiz kalması, koordinat sistemine uymaması veya sınır ihtilafları doğurması sebebiyle Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü tarafından sıkça 3402 sayılı Kanun m. 22/2-a kapsamında yenileme (sayısallaştırma) kadastrosu yapılmaktadır. Bu işlemde yeni bir mülkiyet tespiti yapılmaz; yalnızca eski harita sınırları güncel uydu/koordinat sistemine geçirilir. Ancak uygulamada komşular arasında duvar/sınır kaymaları ve parselin tapuda yazan yüzölçümünün küçülmesi şikayetleri yaşanmaktadır.
Yenileme kadastrosu sonuçları da 30 gün askı ilanına çıkarılır. İtirazı olan malik 30 gün içinde Kadastro Mahkemesinde, süre geçtikten sonra ise 10 yıllık süre içinde Asliye Hukuk Mahkemesinde (kadastro öncesi mülkiyet sebebiyle değil, ölçüm ve tersimat/sınır aplike hatasının düzeltilmesi veya 3402 SK m. 41 yüzölçümü düzeltmesine itiraz davası şeklinde) hakkını arayabilir.
VIII. Yargıtay HGK, 1., 8., 16. ve 20. Hukuk Dairelerinin Yerleşik İçtihat İlkeleri
Yargıtay 16. ve 8. Hukuk Daireleri, Yerleşik İçtihat İlkesi (10 Yıllık Hak Düşürücü Süre):
"3402 sayılı Kadastro Kanunu m. 12/3'te düzenlenen 10 yıllık süre hak düşürücü nitelikte olup mahkemece davanın her aşamasında re'sen gözetilir. Kadastro tespitinden önceki miras, harici satış veya zilyetlik sebebine dayanılarak kesinleşme tarihinden itibaren 10 yıl geçtikten sonra açılan tapu iptal ve tescil davaları esasa girilmeden reddedilmelidir."
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, Yerleşik İçtihat İlkesi (Hava Fotoğrafları ve Orman/Mera İncelemesi):
"TMK m. 713 uyarınca kazandırıcı zamanaşımıyla tescil davalarında yalnızca yerel bilirkişi ve tanık beyanlarıyla yetinilemez. Taşınmazın öncesinin orman, mera veya kamu malı olup olmadığı; en eski tarihli memleket haritaları, amenajman planları ve dava tarihinden 20 yıl öncesine ait stereoskopik hava fotoğrafları üzerinde orman, ziraat ve fen bilirkişilerince yapılan inceleme ile denetlenmelidir."
Yargıtay 8. ve 20. Hukuk Daireleri, Yerleşik İçtihat İlkesi (2B Kullanıcı Şerhi - 3402 SK Ek m. 4):
"6831 sayılı Kanun'un 2/B maddesi uyarınca orman sınırları dışına çıkarılan yerlerde yapılan kullanım kadastrosunda, fiili kullanıcının tespiti için 31.12.2011 tarihinden önceki fiili zilyetlik ve ekonomik kullanım durumu ile muhdesatın kime ait olduğu keşifte araştırılır. Hazine bu davalarda yasal hasım olarak yer almalıdır."
IX. Pratik Uygulama: 3402 SK m. 12 / TMK m. 713 Uyarınca Tapu İptal ve Tescil Dava Dilekçesi
DAVA DİLEKÇESİ TASLAĞI — BİLGİLENDİRME VE İNCELEME AMAÇLIDIR
NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ'NE
(3402 SK m. 12 Kapsamında Kadastro Öncesi Hakka / TMK m. 713 Zilyetliğe Dayalı Tapu İptal ve Tescil ve İhtiyati Tedbir Taleplidir)
| DAVACI | : [Adı Soyadı, TCKN, Adresi] |
| VEKİLİ | : Av. [Adı Soyadı, Baro Sicil No, Adresi] |
| DAVALILAR | : 1. [Maliye Hazinesi'ne İzafeten İl Defterdarlığı / Malmüdürlüğü] 2. [İlgili Büyükşehir/İlçe Belediye Başkanlığı — TMK m. 713/3 uyarınca] / [Tapu Kayıt Maliki] |
| DAVA DEĞERİ | : [Keşifte Belirlenecek Harca Esas Değer] TL |
| DAVA KONUSU | : [İl, İlçe, Köy/Mahalle, Ada, Parsel] sayılı taşınmazın (kadastro tespitinin kesinleştiği ../../2019 tarihinden itibaren 10 yıllık hak düşürücü süre içinde açılan davada) Hazine / davalı adına olan tapu kaydının iptali ile 20 yılı aşkın kesintisiz ve malik sıfatıyla zilyetlik ve kadastro öncesi hak sebebiyle davacı adına tescili (veya tescil harici bırakılan alanın TMK m. 713/1 uyarınca davacı adına tapuya tescili) talebidir. |
AÇIKLAMALAR :
1. Dava konusu [İl, İlçe, Mahalle/Köy, Mevkii] sınırları içinde bulunan [Metrekare] m² yüzölçümlü tarım arazisi, ../../1995 yılından bu yana (30 yılı aşkın süredir) davacı müvekkil ve kök murisi tarafından etrafı taş duvarla çevrili olarak kesintisiz, davasız, aralıksız ve malik sıfatıyla zeytinlik/tarla olarak ziraat yapılmak suretiyle kullanılmaktadır.
2. Bölgede ../../2019 tarihinde kesinleşen kadastro çalışmasında söz konusu parsel, murisin kadastro ekibine belge sunamaması sebebiyle sehven Hazine adına (veya tescil harici boşluk olarak) bırakılmıştır. Kadastro tespitinin kesinleşme tarihi olan ../../2019 üzerinden henüz 10 yıllık hak düşürücü süre (3402 SK m. 12/3) dolmamıştır.
3. Dava konusu yer orman tahdit sınırları dışında olup mera, yaylak, kışlak veya kıyı niteliğinde değildir; 3402 SK m. 14'te öngörülen 40/100 dönümlük miktar sınırının altında kalmaktadır. Taşınmaz üzerindeki 20 yılı aşkın tarımsal zilyetlik, 1995–2005–2020 yıllarına ait stereoskopik hava fotoğrafları ve mahalli tanık beyanlarıyla sabit olacaktır.
SONUÇ VE İSTEM :
Yukarıda arz edilen nedenlerle; TMK m. 713/4 uyarınca yasal 3 aylık gazete ve mahalli ilanların yaptırılmasına, Harita Genel Müdürlüğü'nden eski tarihli hava fotoğraflarının celbine, mahallinde orman, ziraat ve harita bilirkişileri eşliğinde keşif icrasına; yargılama sonucunda taşınmazın davalı Hazine adına olan tapu kaydının iptali ile (veya tescil harici alanın) 3402 SK m. 12, 14 ve TMK m. 713/1 uyarınca DAVACI ADINA TAPUYA TESCİLİNE karar verilmesini arz ve talep ederiz.
Davacı Vekili
Av. [Adı Soyadı]
İmza
X. Kadastro, 2B ve Zilyetlik Davası Öncesi Teknik ve Hukuki Kontrol Listesi
- Kadastro Kesinleşme Tarihini Sorgulayın: Tapu ve Kadastro Müdürlüğü'nden kesinleşmiş kadastro tutanağı örneğini alarak askı başlangıç/bitiş ve kesinleşme tarihini gün bazında hesaplayın (10 yıl dolmuşsa istisnaları kontrol edin).
- Orman Tahdit Haritası ve Mera Sorgulaması Yapın: Parselin 6831 SK kapsamındaki orman sınırları, 2B sınırları veya mera/yaylak tahsis alanı içinde kalıp kalmadığını harita mühendisiyle çakıştırın.
- AYM TMK m. 713/2 İptalini Göz Önünde Tutun: Taşınmaz halen yaşayan veya ölmüş bir gerçek kişi adına tapulu ise yalnızca "20 yıllık zilyetliğe" dayanarak tescil davası açılamayacağını bilin.
- Aynı Çalışma Alanındaki 40/100 Dönüm Kotasını Denetleyin: Davacının veya kök murisinin daha önce zilyetlikle edindiği parsellerin toplam yüzölçümünü tapu müdürlüğünden araştırın.
- TMK m. 713/3 Kamu Tüzel Kişilerini Eksiksiz Hasım Gösterin: Zilyetlik davasında Hazine'nin yanı sıra ilgili Belediye Başkanlığı veya Köy Tüzel Kişiliğini de davaya dahil ederek usul reddini önleyin.
XI. Sonuç
Kadastro tespitine itiraz, 2B kullanıcı şerhi uyuşmazlıkları ve kazandırıcı zamanaşımıyla mülkiyet kazanımı davaları, Türk gayrimenkul hukukunun en teknik süre ve belge rejimlerinden birine sahiptir:
- Kadastro tutanaklarına karşı askı ilanındaki 30 gün içinde Kadastro Mahkemesinde, kesinleşmeden sonraki 10 yıllık hak düşürücü süre içinde (3402 SK m. 12/3) Asliye Hukuk Mahkemesinde dava açılabilir.
- Anayasa Mahkemesi'nin TMK m. 713/2'deki "20 yıl önce ölmüş" ibaresini iptal etmesi sonrasında, mirasçısı bilinen ölü kişilerin tapulu arazileri artık zilyetlikle iktisap edilemez.
- Tapusuz arazilerde 20 yıllık kesintisiz malik sıfatıyla zilyetliğin ispatında eski tarihli hava fotoğrafları, 40/100 dönüm miktar sınırı ve orman/mera dışılığı belirleyici unsurlardır.
Bu makale yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup hukuki danışmanlık niteliğinde değildir. Somut hukuki sorunlarda uzman bir avukata danışılması tavsiye edilir. Makalede yer alan bilgiler, yayın tarihi itibarıyla yürürlükteki mevzuata dayanmakta olup, mevzuat değişiklikleri nedeniyle güncelliğini yitirebilir.
Kaynaklar ve Referanslar
- 3402 sayılı Kadastro Kanunu (m. 11, 12, 14, 17, 22, Ek m. 4)
- 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu (TMK m. 713)
- 6292 sayılı Orman Köylülerinin Kalkınmalarının Desteklenmesi Hakkında Kanun (2B)
- Anayasa Mahkemesi Kararı (E. 2009/58, K. 2011/52 — TMK m. 713/2 İptali)
- Yargıtay HGK, 8. HD, 16. HD ve 20. HD Kadastro İçtihatları
Bu makale 2026-11-13 tarihinde güncellenmiştir. İçerik bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez.
İlgili Makaleler
-
Zorunlu Geçit Hakkı (TMK m. 747) ve Zorunlu Mecra (Su, Elektrik, Doğalgaz) İrtifakı Kurulması Davası
4721 sayılı TMK m. 747 zorunlu geçit hakkı ve m. 744-745 zorunlu mecra (su, elektrik, doğalgaz) irtifakı kurulması... -
Bağımsız ve Sürekli Üst Hakkı (İnşaat Hakkı) Sözleşmeleri (TMK m. 826–836) ve Ticari Gayrimenkul Yatırımları
4721 sayılı TMK m. 826-836 uyarınca bağımsız ve sürekli üst hakkı (inşaat hakkı) sözleşmeleri; 30-100 yıl sınırı,... -
Devre Mülk ve Devre Tatil Sözleşmelerinden Cayma Hakkı (6502 SK m. 50), Tapu İptali ve Bedel İadesi Davaları
6502 sayılı TKHK m. 50 ve 7392 sayılı Kanun kapsamında devre tatil ve devre mülk sözleşmelerinden 14 günlük cayma... -
Emlakçı (Taşınmaz Ticareti) Komisyon Sözleşmesi, Yer Gösterme Belgesi, Cayma Cezası ve Aradan Çıkarılma Davaları
6098 sayılı TBK m. 520-525 simsarlık sözleşmesi ve Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik kapsamında yetki belgesi,... -
Taşkın Yapı (TMK m. 725) ve Kendi Malzemesiyle Başkasının Arazisine Haksız İnşaatta Temliken Tescil Davası
4721 sayılı TMK m. 725 taşkın yapı ve m. 722-724 haksız inşaatta temliken tescil davası; 15 günlük itiraz süresi,...
Uygulamada Kritik Sorular ve Yanıtları
3402 sayılı Kanun m. 12/3 gereğince kadastrodan önceki zilyetlik veya miras sebeplerine dayanılarak kesinleşme tarihinden itibaren 10 yıl geçtikten sonra kural olarak dava açılamaz. Ancak kadastro sonrası doğan sebepler (örneğin kadastro sonrası ölüm nedeniyle muris muvazaası veya inanç sözleşmesi), ikinci kadastro (çift tapu) hali ve devletin hüküm/tasarrufu altındaki orman/mera/kıyı davaları bu 10 yıllık sürenin istisnasıdır.
Hayır, sadece zilyetliğe dayanarak alamazsınız. TMK m. 713/2'de yer alan 'yirmi yıl önce ölmüş' kişiye ait tapulu taşınmazın zilyetlikle kazanılabileceğine dair kural, Anayasa Mahkemesi'nin E. 2009/58, K. 2011/52 sayılı kararıyla iptal edilmiştir. Mirasçıları belirlenebilen tapulu bir yer artık olağanüstü zamanaşımıyla kazanılamaz.
3402 sayılı Kanun Ek m. 4 uyarınca yapılan kullanım kadastrosunda askı ilanı süresindeyse (30 gün) Kadastro Mahkemesinde, askı kesinleşmişse Asliye Hukuk Mahkemesinde Maliye Hazinesi ve lehine şerh yazılan kişiyi davalı göstererek kullanıcı/muhdesat şerhinin düzeltilmesi ve tespiti davası açmanız gerekir.
Hayır, yeterli değildir. Yargıtay içtihatlarına göre mahkeme Harita Genel Müdürlüğü'nden dava tarihinden en az 20 yıl öncesine ait hava fotoğraflarını ve memleket haritalarını getirtmek, ayrıca orman ve ziraat bilirkişileriyle taşınmazın tarımsal imar-ihyaya konu olup olmadığını ve orman/mera dışında kaldığını bilimsel olarak tespit ettirmek zorundadır.
3402 sayılı Kadastro Kanunu m. 14 uyarınca belgesiz zilyetlikle bir çalışma alanı (köy/mahalle) içinde kazanılabilecek toplam arazi sınırı sulu arazide 40 dönüm (40.000 m²), kuru arazide 100 dönüm (100.000 m²) ile sınırlandırılmıştır.
Sayısallaştırma ve yenileme kadastrosu sonuçlarına karşı 30 günlük askı ilan süresi içinde Kadastro Mahkemesinde itiraz davası açabilirsiniz. Süre kaçırıldıysa kesinleşme sonrası genel mahkemede ölçüm/tersimat hatasının düzeltilmesi veya devletin sorumluluğu kapsamında değerlendirme yapılması gerekir.
Bu makale yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup hukuki danışmanlık niteliğinde değildir. Her somut olay kendine özgü koşullar içerdiğinden, bireysel hukuki değerlendirme için mutlaka bir avukata başvurulması tavsiye edilir.







