Özet
7471 sayılı Kanun ile köklü biçimde revize edilen 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun, kentsel dönüşüm süreçlerindeki karar alma, tebligat, tahliye ve satış mekanizmalarını hızlandırıcı yönde yeniden yapılandırmıştır. 2026 yılı itibarıyla uygulanan güncel sistemde; riskli yapılarda yeniden inşa ve müteahhitle anlaşma kararları için aranan eski 2/3 çoğunluk şartı kaldırılarak hisseleri oranında maliklerin salt çoğunluğu (%50+1) yeterli hale getirilmiştir. Klasik posta tebligatındaki tıkanıklıkları aşmak üzere tebligatlar yapıya asma, e-Devlet bildirimi ve muhtarlıkta 15 gün ilan usulüyle yapılmakta; 15. günün sonunda tebliğ gerçekleşmiş sayılmaktadır. Riskli yapı tespitine itiraz için 15 gün, tahliye/yıkım için en fazla 90 günlük tek süre ve idari işlemlere (riskli yapı kararı, yıkım veya hisse satışı) karşı 6306 m. 6/9 uyarınca 30 gün içinde İdare Mahkemesinde yürütmenin durdurulması talepli iptal davası açma hakkı tanınmaktadır. Bu rehberde ayrıca 2026 yılı İstanbul, Ankara ve İzmir kira yardımı tutarları ile hakkaniyete aykırı sözleşme şartlarına karşı azınlık maliklerin hakları incelenmektedir.
Bu makale son olarak 13 Kasım 2026 tarihinde güncellenmiştir. İçerik bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş yerine geçmez.
I. Giriş — 7471 Sayılı Kanun Sonrası Kentsel Dönüşümde Yeni Denge ve 2026 Uygulaması
Deprem kuşağında yer alan Türkiye'de riskli yapı stokunun yenilenmesi amacıyla yürürlüğe konulan 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun, uzun yıllar boyunca tebligatların iade dönmesi, 2/3 arsa payı çoğunluğunun sağlanamaması ve kat malikleri arasındaki şerefiye uyuşmazlıkları nedeniyle fiilen kilitlenen projelere sahne olmuştur. Kasım 2023 tarihinde yürürlüğe giren 7471 sayılı Kanun ile 6306 sayılı Kanun'da yapılan kapsamlı değişiklikler ve Kentsel Dönüşüm Başkanlığının kurulmasıyla birlikte, 2026 yılı uygulamasında dönüşüm süreçlerinin idari ve mülkiyet boyutları baştan aşağı yenilenmiştir.
Yeni yasal mimari, dönüşüm süreçlerini hızlandırmak adına karar nisabını arsa payı bazında salt çoğunluğa (%50+1) düşürürken, klasik tebligat usulü yerine e-Devlet ve muhtarlık ilanını esas almıştır. Ancak hız ve kamu yararı amacıyla getirilen bu sert mekanizmalar, bina içindeki azınlık malikler açısından mülkiyet hakkının (Anayasa m. 35) korunması ile sürelerin kaçırılmaması noktasında ciddi hukuki hassasiyet doğurmaktadır. Bu konuda ayrıntılı bilgi için Önalım (Şufa) Hakkı, Önalım Davası ve Hisseli Taşınmaz Satışı 2026 başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
Bu incelemede; Gayrimenkul Hukuku, İdare Hukuku ve Borçlar Hukuku perspektiflerinden 6306 sayılı Kanun'un 2026 yılı güncel tebligat rejimi, %50+1 salt çoğunluk kararları, azınlık hisselerinin açık artırma ile satışı, 30 günlük İdare Mahkemesi iptal davaları ve güncel mali destekler derinlemesine ele alınmaktadır.
II. Riskli Yapı Tespiti, Yapıya Asma, e-Devlet ve Muhtarlıkta 15 Gün İlan (Tebligat Usulü)
Kentsel dönüşüm sürecinin ilk hukuki adımı, maliklerden yalnızca birinin dahi Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca lisanslandırılmış kuruluşlara başvurması üzerine yapılan riskli yapı tespitidir. Tespit raporunun onaylanarak tapu kütüğünün beyanlar hanesine işlenmesinin ardından, eski sistemde tüm maliklerin yurt içi ve yurt dışı adreslerine posta tebligatı çıkarılması beklendiğinden süreç aylarca, hatta yıllarca aksamaktaydı. Bu konuda ayrıntılı bilgi için Tapu İptal ve Tescil Davası Rehberi başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.
7471 sayılı Kanunla getirilen güncel 6306 sayılı Kanun düzenlemesinde, riskli yapı tespiti, tahliye-yıkım ve azınlık payı satışı dahil kritik bildirimler için 7201 sayılı Tebligat Kanunu prosedüründen ayrı, üç ayaklı hızlı bir tebligat sistemi öngörülmüştür: (1) Tespit veya karar tutanağı yapının görünür bir yerine asılır, (2) Maliklere e-Devlet Kapısı üzerinden elektronik bildirim gönderilir ve (3) İlgili mahalle muhtarlığında 15 gün süreyle ilan edilir.
Bu üçlü bildirim usulünde maliklerin hak kaybına uğramamaları için bilmeleri gereken en kritik kural şudur: Kanun uyarınca hukuki tebligat, muhtarlıkta yapılan 15 günlük ilanın son günü itibarıyla tüm maliklere yapılmış sayılır. Dolayısıyla postacının kapıya gelmemesi, malikin yurt dışında bulunması veya e-Devlet bildirimlerini kontrol etmemiş olması, 15 günlük itiraz süresinin ve 30 günlük İdare Mahkemesi dava süresinin işlemesini kesinlikle durdurmaz.
III. Riskli Yapı Tespitine 15 Günlük İtiraz Süreci ve 90 Günlük Tahliye/Yıkım Prosedürü
Riskli yapı tespit raporuna karşı malikler veya kanuni temsilcileri, muhtarlık ilanının sona erdiği 15. günden itibaren işlemeye başlayan 15 gün içinde yapının bulunduğu yerdeki Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğüne (veya yetki devredilmişse belediyeye) itiraz edebilirler. İtirazlar, üniversitelerin inşaat mühendisliği bölümlerinden öğretim üyelerinin de yer aldığı Teknik Heyet tarafından incelenir.
Riskli yapı tespiti itiraz edilmeksizin veya itirazın reddi üzerine kesinleştikten sonra yapının tahliyesi ve yıktırılması aşamasına geçilir. 7471 sayılı Kanun ile 6306 sayılı Kanun m. 5'te yapılan değişiklikle önceki karmaşık ek süre uygulamaları sadeleştirilmiş ve maliklere tahliye ve yıkım için doksan günden (90 gün) fazla olmamak üzere tek ve kesin bir süre verilmesi kuralı getirilmiştir.
İdare tarafından tanınan bu azami 90 günlük süre içinde yapı maliklerce tahliye edilmez ve yıktırılmazsa, mülki idare amirinin izniyle yapının elektrik, su ve doğalgaz abonelikleri kesilir ve kolluk kuvveti desteğiyle bina zorla tahliye edilerek idarece resen yıktırılır (yıkım masrafları maliklerden arsa payları oranında tahsil edilir). Kiracıların veya sınırlı ayni hak sahiplerinin bu idari tahliye işlemine karşı ayrıca süre uzatımı talep etme imkanı kanunda öngörülmemiştir.
IV. 2/3 Yerine %50+1 Salt Çoğunluk Kararı (6306 s. K. m. 6/1): Arsa Payı Hesabı ve Kapsamı
7471 sayılı Kanunun mülkiyet ilişkileri açısından yarattığı en büyük dönüşüm, 6306 sayılı Kanun m. 6/1'de yer alan karar yeter sayısının değiştirilmesidir. Önceki dönemde riskli yapı yıktırıldıktan sonra arsa haline gelen taşınmazın nasıl değerlendirileceğine (parsellerin tevhit edilmesine, münferit veya birleştirilerek yapı yaptırılmasına, kat karşılığı inşaat veya hasılat paylaşımı sözleşmesi imzalanmasına) sahip oldukları hisseleri oranında maliklerin en az üçte iki (2/3) çoğunluğu ile karar verilebiliyordu.
6306 sayılı Kanun m. 6/1 (7471 s. K. ile Değişik İlke): "Üzerindeki bina yıkılarak arsa hâline gelen taşınmazlarda daha önce kurulmuş olan kat irtifakı veya kat mülkiyeti, ilgililerin muvafakatleri aranmaksızın Başkanlığın talebi üzerine ilgili tapu müdürlüğünce resen terkin edilerek, önceki vasfı ile değerlemede bulunularak veya maliklerin sahip oldukları hisseleri oranında paydaşların salt çoğunluğu (%50+1) ile karar verilir."
Güncel düzenleme gereğince bu kararlar artık hisseleri oranında maliklerin salt çoğunluğu (%50+1) ile alınmaktadır. Hesaplamada dikkat edilmesi gereken hayati nokta, çoğunluğun kişi (bağımsız bölüm) sayısına göre değil, tapudaki arsa payı toplamının yarısından fazlasına göre belirlenmesidir. Örneğin 10 daireli bir apartmanda büyük dükkan veya çatı katı sahibi 4 malik toplam arsa payının %51'ini elinde tutuyorsa, diğer 6 daire malikinin muhalefetine rağmen salt çoğunluk kararını tek başına alabilir.
Kanunun lafzında geçen "bina yıkılarak arsa haline gelen taşınmazlarda" ifadesine rağmen, uygulamada binanın henüz fiilen yıkılmadığı ancak riskli yapı tespitinin kesinleştiği aşamada dahi malikler toplantısı yapılarak salt çoğunlukla müteahhit sözleşmesinin imzalandığı görülmektedir. Yargıtay ve Danıştay denetimi açısından salt çoğunlukla alınan kararın ve yükleniciyle imzalanan kat karşılığı inşaat sözleşmesinin tüm paydaşlara eşit ve şeffaf koşullarla sunulmuş olması geçerlilik şartıdır.
V. Katılmayan Azınlık Hisselerinin Açık Artırma ile Satışı Usulü ve Rayiç Değer Tespiti
Salt çoğunluk (%50+1) ile alınan karar ve anlaşma şartlarını içeren sözleşme teklifi, karara katılmayan veya imzalamayan azınlık maliklere noter vasıtasıyla veya 7471 sayılı Kanunla getirilen muhtarlıkta 15 gün ilan (ve e-Devlet/yapıya asma) usulüyle bildirilir. Bu bildirimde azınlık malike teklifi incelemesi ve karara katılması için 15 günlük kesin bir süre verilir; süre içinde anlaşma sağlanmazsa paylarının satılacağı ihtar edilir.
15 günlük süre içinde salt çoğunluk kararına iştirak etmeyen azınlık maliklerin arsa payları, Kentsel Dönüşüm Başkanlığı veya ilgili il müdürlüğü/belediye nezdindeki kıymet takdir komisyonu tarafından Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) lisanslı değerleme kuruluşlarına tespit ettirilen rayiç değerden az olmamak üzere, anlaşma sağlayan diğer paydaşlara açık artırma usulüyle satılır. Satışın yeri ve saati, hissesi satılacak malike e-Devlet Kapısı üzerinden ve muhtarlıkta 15 gün süreyle ilan edilerek duyurulur.
Açık artırmada anlaşma sağlayan paydaşlardan alıcı çıkmazsa; satış teklifi Kentsel Dönüşüm Başkanlığına, kamuya veya riskli yapının dönüştürülmesi amacıyla diğer üçüncü kişilere/isteklilere açılabilmektedir. Elde edilen satış bedeli hissesi satılan malik adına açılacak banka hesabına bloke edilerek tapuda mülkiyet alıcı adına tescil edilir; ancak hisse üzerindeki ipotek, haciz veya intifa hakkı gibi takyidatlar tapudan düşülerek doğrudan bankadaki satış bedeli üzerine aktarılır.
| Kentsel Dönüşüm Aşaması (6306 s. K.) | Yasal Süre / Nisap (2026) | Tebligat ve Başvuru Usulü | Sürenin Kaçırılması Sonucu |
|---|---|---|---|
| Riskli Yapı Tespitine İtiraz | 15 gün | Muhtarlıkta 15 gün ilanın son gününden itibaren İl Müdürlüğüne/Belediyeye. | Riskli yapı statüsü kesinleşir ve yıkım/tahliye süreci başlar. |
| Yapının Tahliyesi ve Yıkımı | En fazla 90 gün (tek süre) | Yapıya asma, e-Devlet bildirimi ve muhtarlık ilanı ile kesin süre verilir. | Elektrik/su/doğalgaz kesilir; kolluk eşliğinde zorla tahliye ve resen yıkım yapılır. |
| Yeniden İnşa / Müteahhit Kararı | %50+1 (Arsa payı salt çoğunluğu) | Usulüne uygun çağrılı malikler toplantısı ve kararın noter/muhtarlık ilanı. | 15 gün içinde katılmayan azınlık maliklerin payları açık artırmayla satışa çıkarılır. |
| İdare Mahkemesi İptal Davası | 30 gün (6306 m. 6/9) | Tebliğden (muhtarlık 15. gün) itibaren İdare Mahkemesinde YD talepli dava. | Hak düşürücü süre geçer ve idari işlemin iptali davası süre aşımından reddedilir. |
| Kira Yardımı Başvurusu | 1 yıl (tahliye/yıkımdan itibaren) | e-Devlet veya Kentsel Dönüşüm İl Müdürlüğüne resmi başvuru. | Hak düşürücü 1 yıllık süre dolarsa geçmişe dönük kira yardımı ödenmez. |
VI. Hakkaniyete Aykırı Sözleşme Koşullarına ve Şerefiye Adaletsizliğine Karşı Azınlık Hakları
Uygulamada en sık karşılaşılan mağduriyetlerden biri, %50+1 arsa payını elinde bulunduran çoğunluk maliklerin müteahhitle anlaşırken kendi dairelerine daha yüksek metrekare, iyi cephe veya ekstra otopark tahsis edip azınlıkta kalan daire maliklerine daha küçük/değersiz bağımsız bölümler dayatması ya da müteahhit lehine tek taraflı ağır cezai şartlar içeren bir kat karşılığı inşaat sözleşmesini imzaya zorlamasıdır.
Azınlık maliklerin kanunen açık artırmayla hisselerinin satılması tehdidi karşısında hakkaniyete aykırı sözleşmeleri imzalamaya mecbur kalmaması için yargı mercileri iki aşamalı denetim mekanizması uygulamaktadır: İlk olarak, 6306 sayılı Kanun Uygulama Yönetmeliği ve Danıştay içtihatları uyarınca salt çoğunluk kararının hukuken geçerli sayılabilmesi için, çoğunlukla alınan kararın ve inşaat sözleşmesi şartlarının tüm maliklere eşit ve objektif şerefiye paylaşımı ilkelerine uygun olması, azınlık maliklerin mülkiyet hakkını orantısız biçimde zedelememesi gerekir.
İkinci olarak, çoğunluğun kendi çıkarına kurguladığı adaletsiz bir arsa payı paylaşımına veya rayicin çok altında belirlenmiş açık artırma kıymet takdirine karşı azınlık malikler hem İdare Mahkemesinde satış işleminin iptalini talep edebilir hem de sözleşme hukukuna ilişkin şerefiye adaletsizlikleri ve muvazaa iddiaları yönünden Asliye Hukuk Mahkemesinde tespit/iptal/uyarlama davası açabilirler. Ayrıca arsa payı oranlarının mevcut daire değerleriyle açıkça orantısız olduğu binalarda KMK m. 3 uyarınca arsa payının düzeltilmesi davası gündeme gelebilmektedir.
VII. 6306 s. K. m. 6/9 Uyarınca 30 Günlük İdare Mahkemesi İptal Davası ve Yürütmenin Durdurulması
6306 sayılı Kanun uyarınca idare tarafından tesis edilen her türlü icrai işlem (riskli yapı tespitine yapılan itirazın reddi, tahliye ve yıkım kararı, açık artırmayla hisse satışına onay ve ihale kararı, riskli alan/rezerv yapı alanı kararları) idari yargının denetimine tabidir. Ancak maliklerin dava açarken düşebileceği en büyük tuzak, genel idari yargılama süresini (60 gün) esas almaktır.
6306 sayılı Kanun m. 6/9: "Bu Kanun uyarınca tesis edilen idari işlemlere karşı tebliğ tarihinden itibaren otuz gün içinde 6/1/1982 tarihli ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu uyarınca dava açılabilir."
Bu özel hüküm nedeniyle İdare Mahkemesinde iptal davası açma süresi kesin olarak 30 gündür ve mahkemece re'sen gözetilir. Sürenin başlangıcı ise yukarıda açıklanan üçlü tebligat sisteminde muhtarlıktaki 15 günlük ilanın bittiği son gündür (veya riskli yapı itirazının reddi kararının tebliğ edildiği tarihtir).
Diğer hayati husus ise Yürütmenin Durdurulması (YD) talebidir. Kanunun ilk dönemlerindeki yürütmeyi durdurma yasağı Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilmiş bulunduğundan, günümüzde malikler 2577 sayılı İYUK m. 27 uyarınca yürütmenin durdurulmasını talep edebilirler. Dava açılması tek başına yıkımı veya hisse satış ihalesini durdurmaz; mutlaka dilekçede işlemin açıkça hukuka aykırı olduğu ve bina yıkıldığı/hisse satıldığı takdirde telafisi güç ve imkansız zarar doğacağı somut bilirkişi/değerleme itirazlarıyla ortaya konularak acilen YD kararı istenmelidir.
VIII. 2026 Yılı Kentsel Dönüşüm Kira Yardımları (İstanbul, Ankara, İzmir), Faiz ve Mali Destekler
6306 sayılı Kanun m. 5 uyarınca riskli yapıların anlaşma ile tahliye edilmesi halinde maliklere, kiracılara ve sınırlı ayni hak sahiplerine Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (Kentsel Dönüşüm Başkanlığı) tarafından kira yardımı ve banka kredilerinde faiz desteği sağlanmaktadır. 2026 yılı itibarıyla büyükşehirlerde uygulanan güncel kira yardımı tutarları il gruplarına göre şu şekildedir:
- İstanbul (1. Grup İl): Konut maliklerine aylık 8.000 TL (en fazla 18 ay boyunca, riskli alanlarda 48 aya kadar), kiracılara tek seferde taşınma/kira desteği olarak 16.000 TL (aylık tutarın 2 katı), sınırlı ayni hak sahiplerine ise tek seferde 40.000 TL ödenmektedir.
- Ankara, İzmir, Bursa ve Antalya (2. Grup İller): Konut maliklerine aylık 6.500 TL, kiracılara tek seferde 13.000 TL, sınırlı ayni hak sahiplerine tek seferde 32.500 TL kira yardımı verilmektedir.
Kira yardımından yararlanabilmek için kritik şart, riskli yapının tahliye edildiği veya yıktırıldığı tarihten itibaren en geç 1 yıl içinde e-Devlet üzerinden veya ilgili Kentsel Dönüşüm Müdürlüğüne başvurulmasıdır; bu 1 yıllık süre hak düşürücüdür. Ayrıca konut malikleri aynı anda hem kira yardımı hem de faiz destekli kentsel dönüşüm kredisinden birlikte yararlanamaz; tercih edilen destek türü başvuru sırasında belirlenir. İstanbul özelinde yürütülen kentsel dönüşüm hibe ve kredi destek programında ise hak sahiplerine hibe ve uzun vadeli kredi destek paketleri ayrıca sunulmaktadır.
Destek başvurularında hak sahiplerinin tapu kayıtlarındaki hisse oranları, tahliye sonrası yeni ikamet adresi beyanları ve riskli yapı yıkım belgesinin sisteme işlenme tarihleri idari incelemede esas alınmaktadır. Sürecin hak kaybı yaşanmadan tamamlanabilmesi için tahliye veya kira sözleşmesi fesih bildirimlerinin noter yahut e-Devlet kayıtlarıyla tevsik edilmesi ve mevzuatta öngörülen bir yıllık başvuru süresinin geçirilmemesi önem taşır.
IX. Yüklenici Seçiminde İnşaat Tamamlama Teminatı ve Kat Karşılığı Sözleşme Güvenceleri
Kentsel dönüşümde maliklerin karşılaştığı en ağır özel hukuk riski, yıkım sonrasında yüklenici firmanın finansal krize girerek inşaatı yarım bırakmasıdır. Özellikle %50+1 çoğunlukla müteahhit seçilirken, sadece en yüksek metrekareyi vadeden yükleniciye değil; mali yeterliliği güçlü ve 6306 sayılı Kanun kapsamındaki teminat mekanizmalarını sunan firmalara yönelmek gerekir.
6306 sayılı Kanun Uygulama Yönetmeliği uyarınca yapı ruhsatı alınmadan önce müteahhidin bina tamamlama sigortası yaptırması veya idareye/maliklere yapı maliyetinin belirli oranında kesin banka teminat mektubu yahut hakediş esaslı ilerleme teminatı sunması şart koşulmaktadır. Buna ek olarak arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinde; müteahhidin kendi payına düşen dairelerin tapu devirlerinin inşaatın fiziki tamamlanma aşamalarına (kaba inşaat, cephe, iskan aşamalarına) bağlanması (kademeli kat irtifakı devri), aksi halde erken devredilen daireleri satın alan üçüncü kişilere karşı (TMK m. 1023 iyiniyetli iktisap riski!) maliklerin arsasını kaybetmesinin önlenmesi bakımından hayati önem taşır.
Sözleşmede ayrıca gecikme halinde aylık rayiç kira bedelinden az olmamak kaydıyla cezai şart, kira ödemelerinin inşaat bitene kadar kesintisiz süreceğine dair düzenleme ve yüklenicinin üst üste belirli süre inşaatı durdurması halinde %50+1 malik iradesiyle sözleşmeden dönme/haklı fesih yetkisi açıkça tanımlanmalıdır.
X. Pratik Uygulama: Yürütmenin Durdurulması Talepli Kentsel Dönüşüm İptal Davası Dilekçesi
Salt çoğunluk toplantısına usulüne uygun çağrı yapılmadan, hakkaniyete aykırı sözleşme şartları dayatılarak veya rayiç değerin çok altında bir kıymet takdiriyle azınlık hissesinin açık artırmayla satışına karar verilen malikin İdare Mahkemesinde açacağı 30 günlük iptal davası dilekçesi örneği aşağıdadır:
İDARE MAHKEMESİ DAVA DİLEKÇESİ TASLAĞI — BİLGİLENDİRME AMAÇLIDIR
NÖBETÇİ İDARE MAHKEMESİ BAŞKANLIĞI'NA
(2577 Sayılı İYUK m. 27 Uyarınca Yürütmenin Durdurulması Taleplidir — 6306 m. 6/9 Süreli İş)
| DAVACI | : [Azınlık Malik Adı Soyadı, TCKN, Adresi] |
| VEKİLİ | : Av. [Adı Soyadı, Baro Sicil No, Adresi] |
| DAVALI İDARE | : [Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı / Kentsel Dönüşüm Başkanlığı / İlgili İl Müdürlüğü] |
| DAVA KONUSU | : [İl, İlçe, Mahalle, Ada/Parsel] sayılı taşınmazdaki müvekkile ait [Bağımsız Bölüm / Arsa Payı] hissesinin 6306 sayılı Kanun m. 6/1 uyarınca açık artırma usulüyle satışına ilişkin ../../2026 tarihli ve [Sayı] sayılı Satış İşleminin / Kıymet Takdirinin İPTALİ ve öncelikle YÜRÜTMENİN DURDURULMASI talebidir. |
| TEBLİĞ TARİHİ | : ../../2026 (Muhtarlıkta 15 günlük ilanın son günü / e-Devlet bildirim tarihi — 30 günlük süre içindedir.) |
AÇIKLAMALAR :
1. Usulsüz Çağrı ve Şeffaf Teklif Sunulmaması: Müvekkilin [Oran] arsa payına sahip olduğu taşınmazda %50+1 çoğunluk tarafından alınan karara ve müteahhit sözleşmesine ilişkin toplantı çağrısı usulüne uygun yapılmamış, müvekkile incelenebilir nihai kat karşılığı inşaat sözleşmesi ile bağımsız bölüm paylaşım listesi 15 günlük inceleme süresi tanınarak eksiksiz tebliğ edilmemiştir.
2. Hakkaniyete Aykırı Dağıtım ve Mülkiyet Hakkı İhlali: Çoğunluk malikleri tarafından imzalanan sözleşmede müvekkile mevcut bağımsız bölümünün konumu ve arsa payıyla açıkça orantısız, şerefiye değeri çok düşük bir daire tahsis edilmiş; buna rağmen anlaşma koşullarının tüm malikler için eşit ve adil olup olmadığı davalı İdarece denetlenmeden satış süreci başlatılmıştır.
3. Rayiç Değerin Altında Kıymet Takdiri ve Yürütmenin Durdurulması Zarureti: Satışa esas alınan bedel, aynı sokak ve mahalledeki emsal arsa/daire değerlerinin %40 altında belirlenmiş olup açıkça hukuka aykırıdır. İhalenin gerçekleşmesi halinde müvekkilin mülkiyeti tapudan üçüncü kişilere/paydaşlara geçeceğinden Anayasa m. 35 mülkiyet hakkı bakımından telafisi imkansız zarar doğacaktır. İYUK m. 27 uyarınca ivedilikle yürütmenin durdurulması kararı verilmesi zorunludur.
SONUÇ VE İSTEM :
Yukarıda arz edilen nedenlerle; dava konusu açık artırma satış işleminin öncelikle teminatsız olarak YÜRÜTMESİNİN DURDURULMASINA, keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılarak işlemin İPTALİNE, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı İdareye yükletilmesine karar verilmesini vekaleten arz ve talep ederiz.
Davacı Vekili
Av. [Adı Soyadı]
XI. Kat Malikleri ve Azınlık Hissedarlar İçin 6306 Sayılı Kanun Risk Kontrol Listesi
Kentsel dönüşüm sürecine giren bir apartman veya sitede hak sahiplerinin hak düşürücü süreleri kaçırmadan mülkiyetlerini korumak adına şu beş adımı izlemesi gerekir:
- e-Devlet ve Muhtarlık Takibi: Taşınmaz riskli yapı sürecine girdiği andan itibaren haftalık olarak e-Devlet Kentsel Dönüşüm bildirimleri ile mahalle muhtarlığındaki askı ilanları kontrol edilmelidir (tebligat ilanın 15. gününde kesinleşir).
- 30 Günlük İdare Mahkemesi Süresinin Hesaplanması: Riskli yapı tespitine itirazın reddi veya açık artırmayla satış kararı bildirildiğinde 60 gün değil 6306 m. 6/9 uyarınca 30 günlük süre işlediği unutulmamalıdır.
- Salt Çoğunluk (%50+1) ve Şerefiye Kontrolü: Yapılan toplantı tutanaklarında arsa payı hesaplamasının tapu kayıtlarıyla örtüştüğü ve dağıtım projesinin objektif şerefiye değerlemesine dayandığı doğrulanmalıdır.
- Müteahhit Sözleşmesinde Kademeli Tapu Devri ve Tamamlama Teminatı: İnşaat yarım kalma riskine karşı kademeli kat irtifakı devri ve banka teminat mektubu / bina tamamlama sigortası şart koşulmalıdır.
- Kira Yardımı İçin 1 Yıllık Başvuru Penceresi: Bina tahliye edilip yıkıldıktan sonra 1 yıllık hak düşürücü süre dolmadan e-Devlet veya Müdürlük başvurusu yapılarak kira desteği güvence altına alınmalıdır.
Özellikle yurt dışında yaşayan veya kirada oturduğu başka adreslerde bulunan maliklerin, komşuları veya bir vekil aracılığıyla apartman kapısı ve muhtarlık duyurularını düzenli izlememesi sıkça arsa paylarının elden çıkmasına neden olmaktadır.
Doğru teknik raporlama (bağımsız inşaat mühendisi ve SPK lisanslı gayrimenkul değerleme desteği) ile desteklenen idari itiraz ve iptal davaları ise mülk sahiplerinin hakkaniyetli bir kentsel dönüşüm sözleşmesine kavuşmasını sağlamaktadır.
XII. Sonuç
7471 sayılı Kanun ile güncellenen 6306 sayılı Kanun rejimi, 2026 yılı uygulamasında kentsel dönüşüm kararlarını hızlandıran ancak maliklerin hukuki süreler konusunda azami dikkat göstermesini gerektiren sıkı bir çerçeve sunmaktadır. Çalışmanın öne çıkan sonuçları şunlardır:
- %50+1 Arsa Payı Çoğunluğu Esastır: Eski 2/3 kuralı kalkmış olup tapudaki arsa paylarının salt çoğunluğu (%50+1) ile müteahhit ve yeniden yapım kararı alınabilmektedir.
- Tebligat Muhtarlıkta 15. Günde Kesinleşir: Yapıya asma, e-Devlet bildirimi ve muhtarlıkta 15 gün ilan usulüyle tebligat tamamlandığından fiziki posta beklenmemektedir.
- İdare Mahkemesi Davası 30 Güne Tabidir: Kanun kapsamındaki tüm idari işlemlere karşı 6306 m. 6/9 uyarınca 30 gün içinde yürütmenin durdurulması talepli iptal davası açılmalıdır.
- Azınlık Hakları ve 2026 Destekleri Günceldir: Hakkaniyete aykırı sözleşmelere karşı yargısal denetim yolu açık olup, malik ve kiracılar için 2026 yılı güncel kira yardımları 1 yıl içinde başvurularak alınabilmektedir.
Kentsel dönüşüm sürecinin hem hukuki süreler hem de inşaat sözleşmesi güvenceleri bakımından uzman avukatlık ve teknik değerleme desteğiyle yürütülmesi, mülkiyet hakkı kayıplarının önüne geçecektir.
Bu makale yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup hukuki danışmanlık niteliğinde değildir. Somut hukuki sorunlarda uzman bir avukata danışılması tavsiye edilir. Makalede yer alan bilgiler, yayın tarihi itibarıyla yürürlükteki mevzuata dayanmakta olup, mevzuat değişiklikleri nedeniyle güncelliğini yitirebilir.
Kaynaklar ve Referanslar
- 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun (7471 sayılı Kanunla Değişik)
- 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu (İYUK m. 27 Yürütmenin Durdurulması)
- 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu ve 6098 sayılı TBK (Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmeleri)
- T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı — Kentsel Dönüşüm Başkanlığı (2026 Kira Yardımları)
- Danıştay İlgili Daireleri ve Anayasa Mahkemesi İçtihatları
Bu makale 2026-11-13 tarihinde güncellenmiştir. İçerik bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez.
İlgili Makaleler
-
Kira Tespit Davası ve Kira Belirleme 2026
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.344 ve m.345 kapsamında kira tespit davası ve kira belirleme şartları, 5 yıllık... -
Kira Tespit Davası Dilekçesi Örneği 2026
2026 yılı güncel kira tespit davası dilekçe örneği, kira bedelinin tespiti, TÜFE sınırı, emsal kira araştırması, TBK... -
Gayrimenkulde İnançlı İşlem (İnanç Sözleşmesi) Nedeniyle Tapu İptal ve Tescil Davası: Yazılı Delil Başlangıcı ve Yargıtay İBK Kriterleri
05.02.1947 tarihli ve 20/6 sayılı Yargıtay İBK uyarınca gayrimenkulde inançlı işlem (inanç sözleşmesi) nedeniyle tapu... -
Kentsel Dönüşüm: Hukuki Süreç ve Haklar
6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında riskli yapı tespiti, %50+1 salt... -
Kiracı Tahliye Davası: Şartlar ve Süreç
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu kapsamında kiracı tahliye davası şartları, ihtiyaç nedeniyle tahliye, 10 yıllık uzama...
Uygulamada Kritik Sorular ve Yanıtları
7471 sayılı Kanunla değişen 6306 sayılı Kanun m. 6/1 uyarınca yeniden inşa, müteahhitle anlaşma veya satış kararları için maliklerin kişi sayısına göre değil, sahip oldukları arsa payları toplamının salt çoğunluğu (%50+1) aranır. Örneğin bir apartmanda 10 daireden yalnızca 4'ünün maliki toplam arsa payının %51'ine sahipse salt çoğunluk sağlanmış sayılır. Karar ve anlaşma şartları toplantıya katılmayan azınlık maliklere bildirilerek 15 gün inceleme süresi tanınır.
Güncel 6306 sayılı Kanun sisteminde riskli yapı tespiti, tahliye-yıkım ve satış duyurularına ilişkin bildirimler yapının görünür yerine asılır, e-Devlet Kapısı üzerinden gönderilir ve ilgili mahalle muhtarlığında 15 gün süreyle ilan edilir. Hukuken tebligat, muhtarlıktaki 15 günlük ilanın son günü itibarıyla maliklere yapılmış sayılır. Posta tebligatı yapılmadığı veya e-Devlet'e bakılmadığı yönündeki itirazlar yasal sürelerin işlemesini durdurmaz.
Riskli yapı tespit raporuna karşı malikler veya kanuni temsilcileri, muhtarlıktaki 15 günlük ilanın sona erdiği tarihten itibaren 15 gün içinde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğüne (veya yetkili belediyeye) itiraz edebilirler. Yapının riskli olduğu kesinleştikten sonra ise 6306 sayılı Kanun m. 5 uyarınca maliklere binanın tahliyesi ve yıktırılması için 90 günden fazla olmamak üzere tek ve kesin bir süre tanınır; süre sonunda elektrik, su ve doğalgaz kesilerek kolluk eşliğinde tahliye ve yıkım yapılır.
Salt çoğunlukla alınan karar ve sözleşme teklifi azınlık malike noter veya muhtarlıkta 15 gün ilan yoluyla bildirildikten sonra 15 gün içinde katılım sağlanmazsa satış süreci başlar. İdare tarafından kıymet takdir komisyonu aracılığıyla SPK lisanslı uzmanlara belirlettirilen rayiç değerden az olmamak üzere, azınlık maliklerin arsa payları açık artırma usulüyle anlaşan diğer paydaşlara satılır. Anlaşan paydaşlar almazsa paylar Başkanlığa, kamuya veya diğer isteklilere satılabilir ve bedel malik adına banka hesabına yatırılır.
6306 sayılı Kanunun 6. maddesinin 9. fıkrası uyarınca Kanun kapsamında tesis edilen tüm idari işlemlere (riskli yapı itirazının reddi, yıkım kararı, açık artırma satış işlemi vb.) karşı tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde İdare Mahkemesinde iptal davası açılmalıdır. Genel idari yargıdaki 60 günlük süre burada uygulanmaz ve 30 günlük hak düşürücü süre mahkemece re'sen dikkate alınır. Ayrıca dava açmak yıkımı veya satışı otomatik durdurmadığından dilekçede mutlaka İYUK m. 27 uyarınca yürütmenin durdurulması istenmelidir.
Salt çoğunluk kararı ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi tüm kat maliklerine arsa payları ve şerefiye değerleri oranında eşit, objektif ve hakkaniyete uygun şartlar sunmak zorundadır. Çoğunluğun kendine avantaj sağlayıp azınlığa küçük veya değersiz bağımsız bölüm ayırması halinde, azınlık malikler hem açık artırma satış işleminin iptali için İdare Mahkemesine başvurabilir hem de sözleşme hükümlerinin hakkaniyete ve TMK m. 2 dürüstlük kuralına aykırılığı nedeniyle adli yargıda tespit/uyarlama veya arsa payı düzeltimi davası açabilir.
2026 yılı Bakanlık düzenlemelerine göre riskli yapılarda konut maliklerine aylık olarak İstanbul'da 8.000 TL, Ankara, İzmir, Bursa ve Antalya'da ise 6.500 TL kira yardımı en fazla 18 ay boyunca ödenmektedir. Kiracılara ise aylık tutarın iki katı olan tek seferlik taşınma desteği olarak İstanbul'da 16.000 TL, Ankara ve İzmir'de 13.000 TL peşin ödeme yapılır. Kira yardımı için yapının tahliye veya yıkım tarihinden itibaren en geç 1 yıl içinde e-Devlet veya İl Müdürlüğüne başvurulması şarttır.
Hayır, 6306 sayılı Kanun Uygulama Yönetmeliği uyarınca aynı bağımsız bölüm için hem kira yardımından hem de faiz destekli krediden eşzamanlı olarak yararlanılamaz; hak sahibinin bu iki destekten birini tercih etmesi gerekir. Bununla birlikte Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından İstanbul özelinde yürütülen hibe ve kredi destek programı gibi özel düzenlemeler kapsamında öngörülen mali destek paketleri kendi başvuru koşulları dahilinde ayrıca değerlendirilebilmektedir.
Bu makale yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her somut olay kendine özgü koşullar içerdiğinden, bireysel hukuki değerlendirme için mutlaka bir avukata başvurulması tavsiye edilir.







