Işıkoğlu Partners Avukatlık ve Danışmanlık
IŞIKOĞLU
PARTNERS
Avukatlık & Danışmanlık
25+
Uzmanlık Alanı
%100
Kesintisiz İletişim & Hizmet
%100
Şeffaflık
3
Avukat

Değerlerimiz

Öncü İlkelerimiz & Değerlerimiz
01 Tavizsiz Dürüstlük
02 Çalışkanlık
03 Mükemmelliğe Bağlılık
04 Empati
05 Müvekkil Odaklı Temsil

Avukatlarımız

Hukuki Görüşler & Makaleler

Tüm Makaleleri Gör →

İletişim

Merkez Ofis
Dragos Center Cevizli Mah. Bağdat Cad.
Dragos Center No 15
iletisim@isikoglupartners.com
+90 531 869 3827

Hukuki Danışmanlık için Randevu Alın

Işıkoğlu Partners Hukuk Kütüphanesi ve Adalet Heykeli
Biz Kimiz?

Genç, dinamik ve yenilikçi ekibimizle; geleneksel hukuk alanlarındaki uzmanlığımızı çağımızın dijital ve modern ihtiyaçlarıyla birleştiriyoruz.

Biz, tamamen genç ve dinamik bir ekip olarak kurduğumuz hukuk ofisimizde; enerjimizi, günceli yakalama becerimizi ve yenilikçi bakış açımızı müvekkillerimize en iyi şekilde yansıtmayı hedefliyoruz.

Hukukun temel taşlarını oluşturan Ticaret ve Şirketler Hukuku, Ceza Hukuku, İcra Hukuku, Gayrimenkul Hukuku, Miras Hukuku, Medeni Hukuk ve İş Hukuku gibi klasik alanlarda sağlam bir bilgi birikimi ve disiplinli bir çalışma anlayışına sahibiz. Bu alanlarda müvekkillerimize güven veren, köklü ve çözüm odaklı bir yaklaşım benimsiyoruz.

Ancak bununla yetinmiyor, çağın hızla değişen ihtiyaçlarına da aynı kararlılıkla yanıt veriyoruz. Teknolojinin, girişimciliğin ve dijital dünyanın hayatın merkezine oturduğu günümüzde; E-Ticaret Hukuku, KVKK & Veri Koruma Hukuku, Bilişim Hukuku, Startup ve Yatırım Hukuku, Kripto & Fintech Hukuku, Dijital Medya ve İnfluencer Hukuku, Oyun ve E-Spor Hukuku, Yapay Zekâ ve Teknoloji Hukuku gibi modern hukuk alanlarında da yenilikçi çözümler sunuyoruz.

Gençliğimizden aldığımız dinamizm ve teknolojiye olan hâkimiyetimiz sayesinde, geleneksel hukuk disiplinlerini modern dünyanın ihtiyaçlarıyla birleştiriyor; müvekkillerimizin karşılaşabileceği her türlü soruna yaratıcı, hızlı ve etkili hukuki çözümler üretiyoruz.

Bizim için hukuk yalnızca mevcut sorunları çözmek değil, aynı zamanda müvekkillerimizin gelecek planlarını güvenle şekillendirebilmeleri için önleyici ve yol gösterici bir güçtür. Bu nedenle hedefimiz, müvekkillerimizin yalnızca hukuki süreçlerini yönetmek değil; aynı zamanda yeni çağın sunduğu fırsatları en güvenli ve en verimli şekilde değerlendirmelerine yardımcı olmaktır.

Avukatlarımız

Öncü İlkelerimiz

01 Tavizsiz Dürüstlük
02 Çalışkanlık
03 Mükemmelliğe Bağlılık
04 Empati
05 Müvekkil Odaklı Temsil

Kariyer Fırsatları

Işıkoğlu Hukuk Bürosu, etik değerlere bağlı, disiplinli ve çözüm odaklı bir ekip kültürüne sahiptir.

Ekip üyelerimiz; işbirliği, şeffaf iletişim ve sürekli gelişim prensipleriyle çalışır.

İletişim

Merkez Ofis
Dragos Center Cevizli Mah. Bağdat Cad.
Dragos Center No 15
iletisim@isikoglupartners.com
+90 531 869 3827

Hukuki Danışmanlık için Randevu Alın

Faaliyet Alanlarımız

Işıkoğlu Hukuk, ticari şirketlerden teknoloji girişimlerine, fikri mülkiyetten kripto & fintech hukuku ve yapay zeka odaklı danışmanlığa kadar geniş yelpazede uzman hukuk hizmeti sunar. Müvekkil odaklı yaklaşımımız, üstün dürüstlük ve şeffaflık ilkeleriyle her zaman kesintisiz iletişim sağlar.

01
-

Işıkoğlu Partners

Bu uzmanlık alanındaki sözleşme, uyum ve uyuşmazlık süreçleriniz için ofisimizle iletişime geçebilirsiniz.

WhatsApp'tan Sorun İletişim Formu ile Yazın →

Diğer Uzmanlık Alanları

Bu Alandaki Makalelerimiz

Ekibimiz

Geleneksel hukuk disiplinlerindeki sağlam birikimini çağımızın dijital, finansal ve teknolojik ihtiyaçlarıyla birleştiren; müvekkil odaklı temsil, şeffaf iletişim ve titiz dosya takibi ilkeleriyle çalışan avukat kadromuz.

Öncü İlkelerimiz

01 Tavizsiz Dürüstlük
02 Çalışkanlık
03 Mükemmelliğe Bağlılık
04 Empati
05 Müvekkil Odaklı Temsil

Kariyer Fırsatları

Işıkoğlu Hukuk Bürosu, etik değerlere bağlı, disiplinli ve çözüm odaklı bir ekip kültürüne sahiptir.

Ekip üyelerimiz; işbirliği, şeffaf iletişim ve sürekli gelişim prensipleriyle çalışır.

İletişim

Merkez Ofis
Dragos Center Cevizli Mah. Bağdat Cad.
Dragos Center No 15
iletisim@isikoglupartners.com
+90 531 869 3827

Hukuki Danışmanlık için Randevu Alın

Işıkoğlu Partners Avukat

İletişim

E-Posta: iletisim@isikoglupartners.com
Telefon: +90 531 869 3827
WhatsApp'tan Sorun
AVUKAT
-

Deneyim & Pratik

    Çalışma Alanları

      Konu Başlıkları
      Toplam 1.095 Hukuki Makale & Rehber
      Yükleniyor...

      Mirastan Feragat Sözleşmesi (TMK m. 528), İvazlı (Karşılıklı) Feragat ve Altsoyun Mirasçılığına Etkisi

      4721 sayılı TMK m. 528–530 uyarınca mirastan feragat sözleşmesinin resmi vasiyetname şekli (TMK m. 545), ivazlı ve ivazsız feragatin altsoya etkisi ile alacaklılara ve tenkise karşı sorumluluk — kapsamlı hukuki rehber.

      Miras Hukuku Yazar: Av. Oğuzhan Çıngı Okuma Süresi: 14 dk (2956 kelime) Son Güncelleme: 2026-11-13

      Özet

      Aile işletmelerinin veya taşınmazların tek elde toplanması, ikinci evlilik dengelerinin kurulması ya da mirasçılardan birine sağlığında peşin nakit veya malvarlığı verilerek miras hakkının tasfiye edilmesi amacıyla başvurulan mirastan feragat sözleşmesinin 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu (TMK) m. 528–530 çerçevesindeki hukuki rejimi; TMK m. 545 uyarınca noter önünde iki tanık huzurunda resmi vasiyetname şeklinde yapılma zorunluluğu ve adi yazılı feragatnamelerin kesin hükümsüzlüğü; karşılıklı (ivazlı) feragat ile karşılıksız (ivazsız) feragatin feragat edenin altsoyu (çocukları ve torunları) bakımından doğurduğu taban tabana zıt mirasçılık sonuçları (TMK m. 528/3); belirli bir kişi lehine feragatin hükümden düşmesi (TMK m. 529); tereke alacaklılarına karşı son 5 yılda alınan karşılıktan zenginleşme ölçüsünde sorumluluk (TMK m. 530) ve diğer saklı paylı mirasçıların tenkis hakları (TMK m. 573) tüm boyutlarıyla incelenmektedir.

      Bu makale son olarak 13 Kasım 2026 tarihinde güncellenmiştir. İçerik bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş yerine geçmez.


      I. Giriş — Mirasın Sağlığında Tasfiyesi ve Aile İçi Servet Planlaması

      Aile hukuku ve servet yönetimi pratiğinde mirasbırakanların en sık karşılaştığı ihtiyaçlardan biri, henüz hayattayken çocuklarından birine veya ikinci evlilikteki eşine belirli bir nakit bedel, konut ya da ticari işletme sermayesi ödeyerek o kişinin gelecekteki miras ve saklı pay haklarını kesin biçimde kapatmaktır. Örneğin babasının sanayi şirketini devralmak istemeyen ve nakit bedel alarak yurtdışına yerleşen bir evladın ileride diğer kardeşlerle miras paylaşımında fabrika hisseleri üzerinde hak iddia etmemesi ya da ikinci eşin malvarlığı dengesi için nakit güvenceyle mirastan çekilmesi istendiğinde, tek başına vasiyetname yazmak yetmez; çünkü saklı paylar (TMK m. 506) tek taraflı vasiyetnameyle ortadan kaldırılamaz.

      İşte tam bu noktada 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 528–530. maddelerinde düzenlenen mirastan feragat sözleşmesi, tarafların özgür iradesiyle saklı pay dahil tüm mirasçılık hakkının ortadan kaldırılmasına imkan veren temel Miras Hukuku ve Medeni Hukuk sözleşmesidir. Ancak uygulamada çok sık yapılan şekil hataları (noterde adi imza onayı veya el yazılı taahhütname almak) ve ivazlı/ivazsız ayrımının gözden kaçırılması sebebiyle sözleşmeler ölümden sonra geçersiz sayılmakta veya altsoy mirasçılar tarafından açılarak aile içi planı altüst etmektedir. Konunun saklı pay boyutları için Tenkis Davası: Saklı Pay ve Hesaplama, vasiyet şekil şartları için de Vasiyetname Türleri ve Geçerlilik Şartları rehberlerimize bakabilirsiniz.

      Temel Hukuki Çerçeve: Mirastan feragat sözleşmesi, mirasbırakan ile muhtemel mirasçı arasında mutlaka noterde resmi vasiyetname şeklinde (iki tanık huzurunda) yapılmalıdır (TMK m. 545). Karşılık alınarak (ivazlı) yapılan feragat, aksi sözleşmede açıkça kararlaştırılmadıkça feragat edenin altsoyunu da miras dışı bırakır; buna karşılık karşılıksız (ivazsız) feragat yalnızca feragat edeni bağlar, altsoyun mirasçılığını ortadan kaldırmaz (TMK m. 528/3).

      II. Mirastan Feragat Sözleşmesinin Tanımı ve Olumsuz Miras Sözleşmesi Niteliği (TMK m. 528)

      Miras sözleşmeleri olumlu (mirasçı atama veya belirli mal bırakma) ya da olumsuz nitelikte olabilir. Mirastan feragat sözleşmesi, olumsuz miras sözleşmesi niteliğinde iki taraflı ve ölüme bağlı bir tasarruftur. 4721 sayılı TMK m. 528 hükmü şu şekildedir: Bu konuda ayrıntılı bilgi için Miras Ortaklığına Tereke Temsilcisi Atanması (TMK m. 640/3) ve Şirket Hisselerinin/Terekenin Yönetimi başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.

      4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 528:
      "Mirasbırakan, bir mirasçısı ile karşılıksız veya bir karşılık sağlanarak mirastan feragat sözleşmesi yapabilir.
      Feragat eden, mirasçılık sıfatını kaybeder.
      Bir karşılık sağlanarak mirastan feragat, sözleşmede aksi öngörülmedikçe feragat edenin altsoyu için de sonuç doğurur."

      Bu sözleşmeyle muhtemel mirasçı, mirasbırakanın ölümünde doğacak miras hakkından tamamen veya kısmen (örneğin yalnızca saklı payından veya belirli bir taşınmaz üzerindeki hakkından) vazgeçer. Sözleşme mirasbırakanın sağlığında yapılır ancak mirasçılık sıfatının kaybı mirasbırakanın ölümü anında kesin hüküm doğurur. Feragat eden kişi hem yasal mirasçılık sıfatını hem de saklı pay korumasını kaybettiğinden, artık terekenin borçlarından da sorumlu olmaz ve mirasın reddi beyanında bulunmasına gerek kalmaz (TMK m. 530'daki istisnai alacaklı sorumluluğu saklıdır). Bu konuda ayrıntılı bilgi için Evlatlığın ve Altsoyunun Mirasçılığı (TMK m. 500), Çifte Mirasçılık ve Evlatlık İlişkisinin Kaldırılması Davası başlıklı makalemizi inceleyebilirsiniz.


      III. Resmi Şekil Şartı (TMK m. 545): Noterde İki Tanık Zorunluluğu ve Geçersiz Belgeler

      Uygulamada mirastan feragat davalarının %80'inden fazlası şekil eksikliğinden dolayı iptal edilmektedir! Taraflar çoğu zaman bir avukat bürosunda veya kendi aralarında bilgisayar çıktısı bir protokol imzalamakta, hatta bazıları notere gidip sadece "imza tasdiki (onaylama)" yaptırarak tek taraflı feragatname vermektedir. Oysa TMK m. 545 son derece emredicidir:

      4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 545:
      "Miras sözleşmesinin geçerli olması için resmi vasiyetname şeklinde düzenlenmesi gerekir.
      Sözleşmenin tarafları, arzularını resmi memura aynı zamanda bildirirler ve düzenlenen sözleşmeyi memurun ve iki tanığın önünde imzalarlar."

      Bu emredici şekil şartının dört temel sonucu vardır: (1) Mirasbırakan ile feragat eden aynı anda noterde (resmi memur önünde) hazır bulunmalıdır; feragat edenin tek taraflı gidip noterde feragatname vermesi veya ayrı zamanlarda imza atması sözleşmeyi kesin hükümsüz (yok/batıl) kılar! (2) Mutlaka TMK m. 536'daki yasaklara uyan (mirasbırakanın ve feragat edenin yakın akrabası olmayan, okuryazar ve fiil ehliyetine sahip) iki tanık işlemde baştan sona hazır bulunmalıdır. (3) İşlem noterlikçe "onaylama" değil, doğrudan "düzenleme şeklinde" resmi senet olarak hazırlanmalıdır. (4) Mirasbırakan açısından bizzat temsil yasağı geçerlidir; mirasbırakanın vekaletname ile temsilci göndererek feragat sözleşmesi yapması mümkün değildir (feragat eden ise özel yetkili temsilci veya yasal temsilci/kayyım izniyle işlem yapabilir).

      Şekil şartına aykırı yapılmış adi yazılı bir belge "mirastan feragat sözleşmesi" olarak hiçbir hüküm doğurmaz; ancak bu geçersiz belgeye güvenerek para veya taşınmaz verilmişse, mirasbırakanın ölümünden sonra verilen tutarın sebepsiz zenginleşme veya denkleştirme kapsamında değerlendirilmesi gündeme gelebilir.


      IV. İvazlı (Karşılıklı) İle İvazsız Feragat Farkı ve Altsoyun Mirasçılığına Etkisi

      Mirastan feragatin en hayati hukuki ayrımı, feragat edenin bu vazgeçme karşılığında mirasbırakandan bir malvarlığı değeri (nakit, taşınmaz, şirket hissesi, gelir) alıp almadığına göre yapılır. Bu ayrım yalnızca tarafları değil, feragat edenin çocuklarını ve torunlarını (altsoyunu) doğrudan etkiler:

      Karşılaştırma Kriteri İvazlı (Karşılıklı) Feragat (TMK m. 528/3) İvazsız (Karşılıksız) Feragat (TMK m. 528/1–3) TMK m. 677 Miras Payı Devri (Farklı Kurum)
      Zaman ve Taraflar Mirasbırakan sağken, muris ile mirasçı arasında yapılır. Mirasbırakan sağken, muris ile mirasçı arasında yapılır. Ölümden sonra (açılmış miras için) mirasçılar arasında yapılır.
      Şekil Şartı Noterde resmi vasiyetname şekli (iki tanıklı - TMK m. 545). Noterde resmi vasiyetname şekli (iki tanıklı - TMK m. 545). Mirasçılar arasında adi yazılı şekil yeterlidir (üçüncü kişiyle noter).
      Altsoya (Çocuklara) Etkisi Sözleşmede aksi yazılmadıkça altsoyu da miras dışı bırakır! Sözleşmede aksi yazılmadıkça altsoy mirasçı olmaya devam eder! Devreden mirasçının kendi payına yöneliktir.
      Alacaklı ve Tenkis Riski Son 5 yıldaki ivazdan alacaklılara (TMK m. 530) ve tenkise (m. 573) tabidir. Karşılık alınmadığı için tenkis veya iade borcu doğmaz. Tereke borçlarından sorumluluk mirasçıda kalmaya devam eder.

      Örneğin A şahsının iki çocuğu B ve C vardır; B'nin de iki çocuğu (torunlar T1 ve T2) bulunmaktadır. Eğer B, babası A ile karşılığında 10 milyon TL nakit alarak (ivazlı) tam mirastan feragat sözleşmesi yapar ve sözleşmede altsoya dair özel bir istisna yazılmazsa; A vefat ettiğinde yalnızca B değil, B'nin çocukları olan torunlar T1 ve T2 de dedelerinin mirasından pay alamaz ve tüm miras C'ye kalır! Buna karşılık B hiçbir bedel almadan (ivazsız) babasının mirasından feragat ederse ve sözleşmede aksi yazılmamışsa; A vefat ettiğinde B mirasçı sayılmaz ama TMK m. 495 kök halefiyeti devreye girer ve B'nin çocukları (torunlar T1 ve T2) babalarının yerine geçerek dedelerinin mirasından B'nin payını alırlar! Bu nedenle hem ivazlı hem ivazsız sözleşmelerde altsoyun durumunun açık bir cümleyle yazılması şarttır.


      V. Belirli Bir Kişi Lehine Feragat ve Feragatin Hükümden Düşmesi (TMK m. 529)

      4721 sayılı TMK m. 529, feragat edenin aslında yalnızca belirli bir aile bireyinin (örneğin diğer kardeşinin veya annesinin) miras payını artırmak düşüncesiyle feragat etmesi halinde yaşanabilecek istenmeyen sürprizleri önler. Buna göre mirastan feragat sözleşmesi belli bir kişi lehine yapılmış olup da o kişi herhangi bir sebeple (örneğin muristen önce ölmesi, mirası reddetmesi veya mirastan yoksun kalması yüzünden) mirasçı olamazsa, feragat kendiliğinden hükümden düşer ve feragat eden kişi mirasçılık sıfatını geri kazanır!

      Eğer mirastan feragat sözleşmesinde belirli bir kişi lehine yapıldığı açıkça belirtilmemişse, kanun gereği en yakın ortak kökün altsoyu lehine yapılmış sayılır; bunların da hiçbiri mirasçı olamazsa feragat yine hükümden düşer (TMK m. 529/2). Örneğin çocuksuz bir eş diğer eşin kardeşleri değil yalnızca kendi annesi pay alsın diye belirli kişi lehine feragat etmişse ve o kişi muristen önce vefat etmişse, feragat geçersiz hale gelir ve eş tekrar mirasçı olur.


      VI. Tereke Alacaklılarına Karşı Sorumluluk (TMK m. 530) ve Saklı Paylı Mirasçıların Tenkis Hakkı (TMK m. 573)

      Mirasbırakanın borca batık olduğu durumlarda çocuklarından birine sağlığında ivazlı feragat adı altında nakit para veya değerli bir taşınmaz verip miras dışı bırakması, tereke alacaklılarını zarara uğratabilir. Aynı şekilde diğer kardeşlerin saklı payını aşacak tutarda bir ivaz ödenmesi de diğer mirasçıları mağdur edebilir. Kanun koyucu bu iki tehlikeyi TMK m. 530 ve m. 573 ile çözmüştür:

      • Tereke Alacaklılarına Karşı 5 Yıllık Sorumluluk (TMK m. 530): Mirasın açıldığı anda tereke borçlarını karşılayamıyorsa ve borçlar mirasçılar tarafından da ödenmiyorsa; mirastan ivazlı feragat eden kişi ve onun mirasçıları, alacaklılara karşı mirasbırakanın ölümünden önceki beş yıl içinde kendisinden almış oldukları karşılıktan, mirasın açılması anındaki zenginleşmeleri ölçüsünde sorumlu olurlar!
      • Diğer Mirasçıların Tenkis Hakkı ve İade Seçeneği (TMK m. 573): İvazlı feragat karşılığında ödenen bedel diğer mirasçıların saklı payını zedeliyorsa, tenkis davası açılabilir. Ancak TMK m. 573 uyarınca yalnızca feragat edenin saklı payını aşan kısım tenkise tabi tutulur. Ayrıca tenkis davasıyla karşılaşan feragat eden kişi dilerse aldığı ivazın tamamını terekeye geri vererek paylaşmaya (mirasçı olarak) katılma hakkına sahiptir (TMK m. 573/2).

      VII. Mirastan Feragat Sözleşmesinden Dönme, İptal ve Miras Payı Devri (TMK m. 677) Farkı

      Mirastan feragat sözleşmesi tek taraflı bir vasiyetname değil, iki taraflı bağlayıcı bir sözleşmedir; dolayısıyla mirasbırakan tek başına keyfi biçimde sözleşmeden dönemez. Ancak taraflar her zaman yazılı bir anlaşmayla (ikale) sözleşmeyi ortadan kaldırabilirler (TMK m. 546/1 — dikkat: miras sözleşmesinin ikale ile ortadan kaldırılması adi yazılı şekille yapılabilir, ancak yeni hükümler konulacaksa tekrar resmi şekil gerekir). Ayrıca ivazlı feragatte mirasbırakan sözleşmede taahhüt ettiği ivazı (parayı veya taşınmazı) sağlığında hiç ödemez veya vermezse, feragat eden kişi TBK genel hükümleri uyarınca sözleşmeden dönebilir (TMK m. 547).

      Çok sık karıştırılan bir diğer nokta ise TMK m. 677'dir: Mirasbırakan henüz sağken mirasçıların kendi aralarında (murisin katılımı olmadan) yaptıkları "gelecekteki miras payımı kardeşime devrettim" sözleşmeleri TMK m. 678 uyarınca kesin hükümsüzdür! Sağlığında geçerli olan tek işlem, murisin bizzat taraf olduğu resmi şekilli mirastan feragat sözleşmesidir (TMK m. 528); miras payının mirasçılar arasında serbestçe devri ise ancak murisin ölümünden sonra (açılmış miras üzerinde) yapılabilir (TMK m. 677).

      Sağlık Raporu ve Noter Şekli Uyarısı: İleri yaştaki mirasbırakanlarla yapılan ivazlı mirastan feragat sözleşmelerinde, murisin vefatından sonra diğer mirasçıların "ehliyetsizlik (hukuki işlem ehliyetinin bulunmadığı)" iddiasıyla iptal davası açmasını önlemek için işlem günü tam teşekküllü devlet/üniversite hastanesinden (veya adli tıp kriterlerine uygun) hukuki ehliyet (akıl sağlığı) raporu alınarak noter dosyasına eklenmesi uygulamada koruyucu önlem olarak öne çıkmaktadır.

      VIII. Yargıtay 14. / 7. Hukuk Dairesi ve HGK'nın Yerleşik İçtihat İlkeleri

      Mirastan feragat sözleşmelerinin geçerliliği, şekil şartı ihlalleri, altsoya etkisi ve tenkis ihtilaflarında Yargıtay'ın yerleşik karar ilkeleri şu şekildedir:

      Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, Yerleşik İçtihat İlkesi (TMK m. 545 Resmi Şekil Şartı):
      "Mirastan feragat sözleşmesi ölüme bağlı bir miras sözleşmesi olup geçerliliği TMK m. 545 uyarınca resmi vasiyetname şeklinde (noter ve iki tanık huzurunda tarafların aynı anda arzularını bildirmeleriyle) düzenlenmesine bağlıdır. Adi yazılı protokoller, tek taraflı noter onaylı feragatnameler veya tanıkların bulunmadığı işlemler kesin hükümsüz olup mirasçılık sıfatını ortadan kaldırmaz."
      Yargıtay 14. / 7. Hukuk Dairesi, Yerleşik İçtihat İlkesi (İvazlı Feragatte Altsoyun Durumu):
      "TMK m. 528/3 uyarınca bir karşılık sağlanarak yapılan (ivazlı) mirastan feragat sözleşmesinde aksi açıkça öngörülmedikçe feragat, feragat edenin altsoyunu da kapsar ve çocukları da mirasçı olamaz. Buna karşılık karşılıksız (ivazsız) feragatte altsoya sirayet edeceğine dair açık sözleşme hükmü yoksa feragat edenin altsoyu yasal mirasçı olmaya devam eder."
      Yargıtay 14. Hukuk Dairesi, Yerleşik İçtihat İlkesi (TMK m. 678 Açılmamış Mirasta Sözleşme Yasağı):
      "Mirasbırakan sağ iken ve katılmaksızın mirasçıların kendi aralarında miras paylarından feragat veya miras paylarını devir amacıyla yaptıkları sözleşmeler TMK m. 678 gereğince batıl olup mirasbırakanın ölümünden sonra dahi hüküm doğurmaz."

      IX. Pratik Uygulama: İvazlı Mirastan Feragat Sözleşmesi Kritik Kloz Örneği ve İptal/Tenkis Analizi

      Noterlikçe düzenleme şeklinde tanzim edilecek bir İvazlı Mirastan Feragat Sözleşmesinde yer alması gereken zorunlu hukuki unsurlar ve altsoy/alacaklı riskini yöneten örnek metin şablonu aşağıdadır (dikkat: bu metin mutlaka noterde iki tanık huzurunda resmi senet olarak düzenlenmelidir):

      RESMİ SÖZLEŞME KLOZ TASLAĞI (TMK m. 528 & m. 545) — BİLGİLENDİRME AMAÇLIDIR

      DÜZENLEME ŞEKLİNDE İVAZLI MİRASTAN FERAGAT SÖZLEŞMESİ
      (Noter Huzurunda ve İki Tanık Önünde Aynı Anda İrade Açıklaması İle Düzenlenir)


      MİRASBIRAKAN: [Adı Soyadı, TCKN, Adresi — İşlem Günü Tam Teşekküllü Akıl Sağlığı Raporlu]
      FERAGAT EDEN: [Mirasçı Adı Soyadı, TCKN, Adresi]
      TANIKLAR (TMK m. 536): 1. [Tanık Adı Soyadı, TCKN] — 2. [Tanık Adı Soyadı, TCKN] (Akraba Olmayan, Okuryazar)

      TEMEL SÖZLEŞME KLOZLARI :

      Madde 1 — İvaz (Karşılık) ve Ödeme Teyidi: Mirasbırakan [Adı Soyadı], Feragat Eden mirasçısı [Adı Soyadı]'ya işbu mirastan feragat sözleşmesinin karşılığı (ivazı) olarak [Banka Adı] üzerinden [Tutar] TL nakdi [ve/veya İl/İlçe/Ada/Parsel sayılı taşınmazın mülkiyetini] işbu sözleşmenin imzasıyla birlikte peşinen ve eksiksiz olarak devretmiş/ödemiş; Feragat Eden de belirtilen ivazı tam olarak aldığını ikrar ve kabul etmiştir.

      Madde 2 — Tam Mirastan ve Saklı Paydan Feragat: Feragat Eden, aldığı bu karşılık mukabilinde Mirasbırakanın vefatı halinde doğacak tüm yasal mirasçılık hakkından, saklı payından, tenkis ve denkleştirme haklarından tamamen, kayıtsız ve şartsız olarak feragat ettiğini; Mirasbırakanın vefatı üzerine tereke paylaşımında hiçbir hak ve alacak talebinde bulunmayacağını beyan ve kabul eder.

      Madde 3 — Altsoya Etkisi ve Lehine Feragat Kuralı (TMK m. 528/3 & m. 529): İşbu feragat karşılık sağlanarak (ivazlı) yapılmış olup TMK m. 528/3 uyarınca Feragat Edenin mevcut ve ileride doğacak altsoyunu (çocukları ve torunlarını) da kapsar; altsoyu da Mirasbırakanın mirasçısı olamaz. İşbu feragat belirli tek bir kişi lehine değil, Mirasbırakanın hayatta kalan diğer tüm yasal ve atanmış mirasçıları lehine (genel nitelikte) yapılmış olup diğer mirasçıların tamamı mirasçı olamadığı istisna dışında hüküm ifade etmeye devam eder.

      Madde 4 — Okuma ve Tanık Beyanı (TMK m. 545): Taraflar bu arzularını aynı anda noter huzurunda sözlü ve yazılı olarak açıklamışlar; düzenlenen metni okuyup kendi iradelerine tam uygun olduğunu iki tanık huzurunda beyan ederek birlikte imzalamışlardır.


      X. Mirasbırakan ve Mirasçılar İçin Feragat Sözleşmesi Güvenlik Kontrol Listesi

      Miras planlamasında geçersizlik davalarıyla karşılaşmamak için mirastan feragat sözleşmesi düzenlenmeden önce şu beş adım kontrol edilmelidir:

      1. Noterde İki Tanık ve Aynı Anda İmza (TMK m. 545): Notere başvurulurken işlemin "imza onaylama" değil, iki tanık eşliğinde "düzenleme şeklinde resmi vasiyetname / miras sözleşmesi" usulüyle yapılacağı özellikle teyit edilmelidir.
      2. Tanık Yasaklarının Denetimi (TMK m. 536): Tanıkların mirasbırakanın veya feragat edenin eşi, altsoyu, üstsoyu, kardeşleri veya bunların eşleri olmamasına mutlak surette dikkat edilmelidir.
      3. İvaz Ödemesinin Banka Dekontuyla Belgelendirilmesi: İvazlı feragatte kararlaştırılan bedel elden nakit verilmemeli, açıklamasında sözleşme tarih ve yevmiye numarasına atıf yapan banka havalesi veya tapu resmi senediyle kayıt altına alınmalıdır (aksi halde ivaz ödenmediği gerekçesiyle TMK m. 547 dönme davası açılabilir).
      4. Altsoya Etkinin Sözleşmeye Açıkça Yazılması: Karşılıksız feragatte altsoy da devre dışı bırakılmak isteniyorsa veya ivazlı feragatte altsoyun korunması arzu ediliyorsa bu durum sözleşmede tereddütsüz bir cümleyle belirtilmelidir.
      5. Ehliyet Raporu Alınması: Özellikle 65 yaş üstü mirasbırakanlarda işlem günü alınan tam teşekküllü sağlık raporu, ileride açılabilecek ehliyetsizlik sebebiyle iptal davalarına karşı en güçlü savunmadır.

      XI. Sonuç

      Mirastan feragat sözleşmesi, aile içi malvarlığı aktarımında saklı pay engellerini hukuka uygun biçimde aşmayı sağlayan son derece etkili bir sözleşme aracıdır. Ancak sıkı şekil şartlarına uyulmadığında vefat sonrasında tamamen geçersiz kalma riski taşır. İncelemenin temel sonuçları şunlardır:

      1. Resmi Vasiyetname Şekli Zorunludur (TMK m. 545): İki tarafın aynı anda noter ve iki tanık önünde imzalamadığı adi yazılı belgeler ve tek taraflı feragatnameler batıldır.
      2. İvaz Ayrımı Altsoyun Kaderini Belirler (TMK m. 528/3): İvazlı feragat aksi yazılmadıkça altsoyu da miras dışı bırakırken, ivazsız feragatte altsoy mirasçı kalmaya devam eder.
      3. Belirli Kişi Lehine Feragat Şarta Bağlıdır (TMK m. 529): Lehine feragat edilen kişi mirasçı olamazsa feragat hükümden düşer; genel feragatte ise kök mirasçılığı gözetilir.
      4. Alacaklı ve Tenkis Sınırları Vardır (TMK m. 530 & m. 573): İvazlı feragat diğer mirasçıların saklı payını aşıyorsa saklı payı aşan kısım tenkis edilebilir ve tereke borçlarından 5 yıllık zenginleşme sorumluluğu doğabilir.

      Sağlam bir servet planlaması için sözleşme metninin hem TMK şekil kurallarına hem de aile içi malvarlığı dengesine uygun olarak uzman hukuki denetim altında hazırlanması büyük önem taşır.

      Bu makale yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup hukuki danışmanlık niteliğinde değildir. Somut hukuki sorunlarda uzman bir avukata danışılması tavsiye edilir. Makalede yer alan bilgiler, yayın tarihi itibarıyla yürürlükteki mevzuata dayanmakta olup, mevzuat değişiklikleri nedeniyle güncelliğini yitirebilir.


      Kaynaklar ve Referanslar

      Bu makale 2026-11-13 tarihinde güncellenmiştir. İçerik bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez.


      İlgili Makaleler

      SIKÇA SORULAN SORULAR

      Uygulamada Kritik Sorular ve Yanıtları

      Hayır, geçerli değildir. 4721 sayılı TMK m. 545 uyarınca mirastan feragat sözleşmesinin geçerli olabilmesi için mirasbırakan ile feragat edenin aynı anda noter ve iki tanık huzurunda iradelerini açıklayıp düzenleme şeklinde resmi miras sözleşmesi imzalamaları zorunludur.

      Hayır, alamazlar. TMK m. 528/3 uyarınca bir karşılık sağlanarak yapılan mirastan feragat sözleşmesinde aksi açıkça öngörülmedikçe feragat, feragat edenin altsoyunu (çocuklarını ve torunlarını) da kapsar ve onlar da mirasçı olamazlar.

      Karşılık alınmadan yapılan (ivazsız) mirastan feragatte sözleşmede aksi yazılmadıkça feragat sadece feragat edeni bağlar; onun altsoyu kök halefiyetiyle mirasçı olmaya devam eder.

      Mirasçılık sıfatını kaybettiği için kural olarak sorumlu tutulmaz. Ancak TMK m. 530 uyarınca mirasın açıldığı anda tereke borçlarını karşılayamıyor ve mirasçılar da ödemiyorsa, ivazlı feragat eden kişi ölüm öncesi 5 yıl içinde aldığı karşılıktan mirasın açıldığı andaki zenginleşmesi ölçüsünde alacaklılara karşı sorumlu olur.

      TMK m. 547 uyarınca sağlararası edimini (ivazını) sözleşmeye uygun biçimde yerine getirmeyen mirasbırakana karşı feragat eden kişi sözleşmeden dönebilir; sözleşme ortadan kalktığında mirasçılık sıfatı korunur.

      Evet, diğer saklı paylı mirasçıların saklı payı ihlal edilmişse TMK m. 573 uyarınca tenkis davası açılabilir. Ancak tenkis yalnızca feragat edenin kendi saklı payını aşan kısım üzerinden yapılır; feragat eden isterse aldığı ivazın tamamını geri vererek paylaşmaya katılabilir.

      Hayır, yapamazlar. TMK m. 678 uyarınca mirasbırakanın katılmadığı ve açılmamış bir miras hakkında mirasçılar arasında yapılan miras payı devri veya feragat sözleşmeleri kesin hükümsüzdür.

      Bu makale yalnızca bilgilendirme amacı taşımakta olup hukuki danışmanlık niteliğinde değildir. Somut hukuki sorunlarda uzman bir avukata danışılması tavsiye edilir.

      Av. Oğuzhan Çıngı
      Gayrimenkul ve kira hukuku, iş hukuku, miras, borçlar, icra-iflas, tüketici ve ceza hukuku uyuşmazlıklarında dava takibi ve önleyici danışmanlık yürütmektedir.
      1136 sayılı Avukatlık Kanunu ve TBB meslek kuralları çerçevesinde genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmış ve Işıkoğlu Partners Hukuk Bürosu tarafından incelenmiştir.
      İletişim
      Merkez Ofis
      Dragos Center Cevizli Mah. Bağdat Cad.
      Dragos Center No 15
      iletisim@isikoglupartners.com
      +90 531 869 3827

      Hukuki Danışmanlık için Randevu Alın

      Hukuki Hesaplama Araçları

      4857 sayılı İş Kanunu, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, 492 sayılı Harçlar Kanunu ve güncel AAÜT/Arabuluculuk tarifeleri çerçevesinde hazırlanan interaktif hukuki hesaplama araçları.

      Ana Sayfa › Hesaplama Araçları › Hesaplama
      Hukuki Hesaplama Aracı

      Hukuk Hukuki Kontrol: Işıkoğlu Partners Güncel Mevzuat: 2026 Yürürlük Parametreleri

      Diğer Hukuki Hesaplama Araçları

      International Legal Practice in Istanbul, Türkiye

      Işıkoğlu Partners advises foreign corporations, venture-backed technology companies, digital platforms and cross-border investors across corporate formation, M&A, CMB crypto/FinTech licensing, KVKK data protection, commercial debt recovery and international arbitration.

      Direct Counsel via WhatsApp (+90 531 869 3827) Email: iletisim@isikoglupartners.com
      Multilingual Legal Counsel & Sworn Interpreter Coordination (Notary · Title Deed · Trade Registry · Courts)
      Our Istanbul team provides direct English-speaking legal representation alongside accredited sworn interpreter coordination in Russian (Русский), Arabic (العربية), German (Deutsch), Persian, French and 12 additional languages for powers of attorney, real estate closings, company formation, banking/MASAK compliance and court proceedings.

      Core International Practice Areas

      Turkish Law Guides in English (46 Publications)

      Comprehensive statutory and case-law guides prepared by our Istanbul legal team for international investors, corporations and foreign nationals.

      English Legal Desk › Practice Area
      International Legal Practice

      Istanbul, Türkiye Turkish Practice Page: Faaliyet Alanları →
      Hukuki Geçerlilik & Uyum Testleri

      Tahliye taahhütnamesi geçerliliği, KVKK ve VERBİS kayıt yükümlülüğü, e-ticaret ETBİS/İYS uyumu, işçi haklı fesih şartları, şirket ortaklık sözleşmesi ve yabancı yatırımcı uygunluk kriterlerini ilgili kanun maddelerine göre adım adım kontrol edin.

      Uyum Testi

      Hukuk Hukuki İnceleme: Işıkoğlu Partners

      Diğer Hukuki Uyum & Geçerlilik Testleri

      Hukuk & Ticaret Terimleri Sözlüğü (A–Z)

      Türk hukuku, ticari sözleşmeler, icra-iflas, gayrimenkul, miras, iş hukuku, girişim sermayesi ve teknoloji hukukunda en sık karşılaşılan kavramların kanun dayanaklı tanımları ve uygulama rehberleri.

      Ana Sayfa › Hukuk Sözlüğü › Hukuk Terimi
      Hukuk Terimi
      Hukuk Kanuni Dayanak: - İnceleyen: Işıkoğlu Partners
      KISA HUKUKİ TANIM ÖZETİ

      Aynı Alandaki Diğer Hukuk Terimleri

      Yüksek Mahkeme & Kurul Emsal Karar İncelemeleri

      Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kurulları, Hukuk ve Ceza Daireleri, Danıştay, Anayasa Mahkemesi, Kişisel Verileri Koruma Kurulu ve Rekabet Kurulunun iş dünyasını ve bireyleri doğrudan ilgilendiren yerleşik içtihat ilkeleri.

      Emsal Karar İncelemesi
      Hukuk Merci: Yüksek Mahkeme Künye: İçtihat Analiz: Işıkoğlu Partners
      YERLEŞİK HUKUKİ İLKE ÖZETİ

      ISTANBUL · TÜRKİYE
      International Legal Practice

      WhatsApp (+90 531 869 3827) iletisim@isikoglupartners.com

      Legal Guide

      WhatsApp'tan Sorun